Author: admin

अमृतवेल – वि. स. खांडेकर

अमृतवेल – वि. स. खांडेकर

पुस्तकप्रेमी   ||  पुस्तक समालोचन   ||  वाचन  ||  प्रीती आणि वासना

बर्‍याच महिन्यांनी काहीतरी वाचून पूर्ण झालं. सहा महिन्यांपासून वि. स. खांडेकर यांचं “अमृतवेल” डोक्याशी पडून होतं. वाचायला सुरुवातही केली होती पण फार कंटाळवाण वाटलं. लिहिताना मन अस्थिर असलं तर एकवेळ चालू शकतं पण वाचन करताना मन मोकळंच हवं. एखाद्या पाण्याच्या टाकीप्रमाणे मानसाच्या मनाचीही पुर्णपणे भरून जाण्याची क्षमता असते. जर मन चित्रविचित्र भावनांनी भारलेलं असेल आणि मेंदू तर्‍हेतर्‍हेच्या विचारांनी घेरलेला असेल तर त्याची Intake ची क्षमता संपते. अजून काही नवीन घ्यावं अशी इच्छाच होत नाही. घेण्याचा (म्हणजे वाचनातून विचार वगैरे) प्रयत्न केला तरी Overflow होत असतो. त्यापेक्षा थोडासा रीतेपणा येण्याची वाट बघावी.

खांडेकर यांचं “ययाती” आधी वाचलेलं होतं. तेही सरासरी आवडलं. ते सुमार होतं असं नाही पण, आवड असते प्रत्येकाची. खांडेकर यांच्या लिखाणात नात्यांची गुंतागुंत आणि त्यातून आयुष्याचा मंच चित्रित करण्याचा प्रयत्न असतो. याशिवाय मानवी मन किती चंचल आणि क्लिष्ट आहे हेही त्यातून प्रतीत होत असतं.

अमृतवेल हा एक नीरस वाटणारा प्रवास वाटतो. त्यात सर्वच प्रवासी अतिशय निराशाग्रस्त आणि जीवनाला विटलेले वाटतात. त्यातील जी मुख्य पात्र आहेत त्यांनी “आत्महत्या” ही एक सुखद निवड किंबहुना पळवाट शोधलेली असते. मृत्यू हा किती जवळचा आहे प्रत्येकासाठी याचे संदर्भ वारंवार येत असतात. माणसाला दुखं सहन करण्याची शक्ति नकोच असते. उलट दुखाला कुरवाळत बसून स्वतःच्या अंताची वाट बघण्यातच स्वारस्य वाटू लागतं. पण ते काही काळपुरताच. रात्रीचा अंधारमय प्रहर संपून दिवसाचा प्रसन्न प्रकाश येईपर्यंत ते मळभ तसच राहतं. मानवी मनाला मनोरंजन हवं असतं. काहीतरी नवीन हवं असतं. कधी खेळायचा तर कधी चघळायला! कितीही मोठं दुखं असलं तरी ते काळाच्या ओघात विसरता येतं, त्यासाठी नवीन दुखाची वेदना हवी किंवा प्रेमाची फुंकर घालणारं कोणीतरी सोबती हवा असतो. माणसं चांगली किंवा वाईट आहेत हे आपला त्याच्याकडे बघायच्या दृष्टीकोणावरून ठरतं. एखाद्या प्रती असलेलं ग्राह्य मत हेच त्याची प्रतिमा ठरवतं. पण ती व्यक्ति दुसर्‍या कोणासाठी तशीच असेल असं नाही. माणसागणिक माणसाची प्रतिमा बदलत जाते. याच सर्व मानवी जीवनाचा अविभाज्य घटक असलेल्या गुंतागुंतीचा “अमृतवेल” मध्ये धांडोळा घेतला आहे. येथे अमृतवेल या नावाला बराच अर्थ आहे. एक चित्र आहे त्याला अमृतवेल म्हंटलं आहे. त्यात प्रीतीचा सुगंधही आहे आणि वासनेचा मुर्छित करणारा उग्र दर्पही आहे. आकाशाकडे झेपावणेही आहे आणि पुन्हा जमिनीकडे झुकणेही आहे.

अमृतवेल वाचत असताना ययाती मधील पात्र मध्ये-मध्ये डोकावत होते असं वाटतं. पण ययाती, यती आणि कच्छ तीनही एकाच देवदत्तमध्ये सामावले आहेत अशीही जाणीव होते. ययातीमध्ये मानवी जीवनाचं जे भेसूर वर्णन आहे तेच अमृतवेलमध्येही आहे. प्रेम, प्रीती, वासना, प्रतिशोध, द्वेष, माया, भक्ति या भावनांच्या विविध रंगांनी हे चित्र रेखाटलं आहे. दुसरं म्हणजे, अमृतवेल वाचत असताना ‘साहेब, बिवी और गॅंगस्टार’ या चित्रपटातील काही संदर्भ डोळ्यासमोर आल्याखेरीज राहत नाहीत. मोह संपत्तीचा कितीही असला तरी मायेच्या तराजूत त्याला किम्मत नसते. नंदा, वसू, देवदत्त ही तीन प्रमुख पात्र एकाच जहाजात बसून प्रवास करत असतात. पण हे त्रिकुट परस्परांच्या प्रती किती वेगवेगळे दृष्टीकोण ठेऊन असतात हे वाचकाला टप्प्याटप्प्याने उलगडत जातं. सोबत्यांप्रती मतं बनवताना केवळ डोळ्याला दिसतं ते यावर विश्वास ठेवला तरी नात्यांत दरी वाढत जाते. त्यासाठी मनाची कवाडे उघडी ठेवावी लागतात अन मायेच्या संवादांनी जाणिवेच्या कक्षा रुंद कराव्या लागतात.

पूर्वार्धात कथानक अत्यंत रटाळ वाटतं. काही घटना, नाट्य घडतच नाही. नंदा या पात्राची पार्श्वभूमी आणि मनोस्थिती ठळक करण्यासाठी बराच अवधि जातो. तिथे जीवनाचं तत्वज्ञान आणि वास्तव वगैरे समजावून सांगण्यात संथपणा आला आहे. पूर्वार्ध त्यामुळेच कदाचित कंटाळवाणा वाटतो. पण नंदाच्या आयुष्यात वसू-देवदत्त हे जोडपं आणि त्यांची मुलगी मधुरा येतात तेंव्हा कथेत जिवंतपणा येऊ लागतो. पण रस्ता कितीही सुरेख असला तरी गाडीचा वेग न वाढवल्याने प्रवासात वेगळेपण येत नाही. सुरुवातीपासून शेवटपर्यंत संथपणा कथेला ‘कधी एकदा संपते’ या अधीरतेवर नेऊन सोडतो. तेथे लेखकाने वापरलेली वचने, उदाहरणे आणि अलंकारिक भाषा यामुळेच कदाचित वाचक (किमान मी) खिळून बसतो. पुढे काय होणार याची उत्कंठा तर असतेच आणि साजेसे ट्विस्ट सुद्धा आहेत पण एकत्रित परिणामकारकता येत नाही. पण उत्तरार्ध आणि शेवट चांगला झाला आहे. कथेत जी परिस्थिती उभी आणि लेखक ती ज्या कोनातून दाखवतो ते वाचण्यासारखं आहे.

जेंव्हा मानसाच्या आयुष्यात जगण्यासाठी निमित्त राहत नाही तेंव्हा तो मृत्युची वाट बघत बसतो. जेंव्हा दुखं मनातच ठसठसत राहतं तेंव्हा त्याचे प्रतिध्वनी सतत उमटत राहतात. पण जगण्याला उमेद मिळते, कारण मिळतं तेंव्हा मात्र साचलेली नकारात्मकता उफाळून येते अन सकारात्मकतेतं परावर्तीत होते. अमृतवेल तेच सांगते!

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991

वाचा भयकथा खालील लिंकवर

https://marathi.pratilipi.com/story/%E0%A4%85%E0%A4%82%E0%A4%A7%E0%A4%BE%E0%A4%B0-%E0%A4%9C%E0%A4%82%E0%A4%97%E0%A4%B2%E0%A4%BE%E0%A4%A4%E0%A5%80%E0%A4%B2-%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0-m4gdjtXUO2YX 

 

BUYBACK – नफ्याची संधी

BUYBACK – नफ्याची संधी

शेअर बाजार मराठीत   ||  Share Market In Marathi  ||  Short Term Positional Investment  ||  Learn to Earn Without Risk


OPEN DEMAT ACCOUNT ONLINE

जेंव्हा कंपनी बाजारातून अर्थात, सामान्य shareholder कडून कंपनीचे shares परत विकत घेते याला BuyBack म्हणतात.

एखाद्या कंपनीने जर ठराविक rate ला shares buyback ची ऑफर देऊ केली असेट तर सामान्य shareholder (भागधारक) आपल्याकडील shares कंपनीला परत करू शकतो. Buyback चे दर हे सामान्यतः बाजार दरांपेक्षा जास्त असतात जेणेकरून सामान्य गुंतवणूकदार अधिक नफ्याच्या आशेने shares कंपनीला परत करेल. म्हणजे समजा, एखाद्या कंपनीच्या शेअरचा मार्केट रेट 70 रुपये असेल तर Buyback चा रेट हा सामान्यपणे 70 पेक्षा अधिक असतो. याला कारण असं की, गुंतवणूकदार अधिक रेट मिळणार या आशेने बाजारातून shares ची नव्याने खरेदी तर करतात आणि ते shares अधिक दराने देऊनही टाकतात.

Buyback केल्याने त्या कंपनीकडे स्वतःच्या कंपनीच्या shares ची मालकी वाढते. म्हणजे कंपनीचं shareholding वाढतं. आता जर स्वतः कंपनीच स्वतःच्या कंपनीत हिस्सेदारी वाढवते आहे तर नक्कीच त्या share चे रेट भविष्यात वाढणार आहेत असा त्याचा अर्थ होतो. जी कंपनी चांगला performance देत असते आणि ज्या कंपनीचा profit जास्त आहे त्या कंपनीलाच Buyback शक्य आहे.

वर्ष 2018 मध्ये अनेक कंपन्यांनी Buyback Offer आणलेली होती. यात मोठ्या कंपन्यासह PSU सुद्धा आहेत. खासकरून IT क्षेत्रातील कंपन्यांनी Buyback करण्याचं प्रमाण अधिक राहिलेलं आहे.

चांगल्या कंपन्यांचे Buyback offers असतील त्या काळात गुंतवणूकदाराला नफ्याची चांगली संधी असते. म्हणजे येणार्‍या काळात Tech Mahindra ही IT क्षेत्रातील मोठी कंपनी Buyback offer घेऊन येत आहे. सध्या तो शेअर 800 रुपयांच्या च्या आसपास कार्यरत आहे आणि Buyback चा रेट आहे 950. त्यासाठी 6 मार्च ही record date आहे. म्हणजे 6 मार्च पर्यन्त ज्यांच्याकडे हे shares आहेत ते गुंतवणूकदार Buyback साठी पात्र असतील. या Buyback मध्ये कंपनी सर्व गुंतवणूकदारांचे सर्वच्या सर्व shares Buy करत नाही. त्याचं एक प्रमाण निश्चित केलं जातं. म्हणजे माझ्याकडे 100 shares असतील तर त्यापैकी 40/45/48/35/13/66 असे ठरवून दिलेल्या प्रमाणात shares च कंपनी Buy करते.

एखादी कंपनी Buyback offer आणणार आहे अशी बातमी आधीच बाजारात असते. ती Business Channel किंवा Business Newspaper वगैरेच्या माध्यमातून सर्वांसमोर येत असते. जर Tech Mahindra सारखी कंपनी Buyback करणार आहे अशी बातमी समजल्यावर आपल्याला त्या कंपनीचे shares BUY करायला (जेवढे पैसे उपलब्ध आहेत तेवढेच) काहीच हरकत नाही. म्हणजे दोन महिन्यांपूर्वी Tech Mahindra 720 च्या आसपास होता त्यावेळेस जर हा share Buy करून ठेवला असता तर Buyback मध्ये 950 च्या रेटला तो देता आला असता.

खालील लिंकवर पहा Tech Mahindra च्या Buyback संबंधी बातमी-

https://www.moneycontrol.com/news/business/tech-mahindra-to-buyback-2-05-crore-shares-for-rs-1956-crore-3566641.html

सन 2018 मध्ये कोणत्या कंपन्यांनी Buyback offer आणली होती ती यादी पाहुयात. सोबतच येणार्‍या काळात कोणते Buyback आहेत त्याचीही माहिती घेऊ.

Aarti Drugs, Balrampur Chini Mills, Bharat Electronics, eClerx Services, Indiabulls Real Estate, KPR Mill and MOIL, While Mcleod Russel, ADF Foods, Indiabulls Real Estate, DCM Shriram, BSE, IOC, NMDC, Monte Carlo Fashions, SKF India, Oil India, HEG, Triveni Turbine Limited, Indian Energy Exchange, Baba Arts, NHPC, ONGC, Just dial, BHEL, Mphasis, Cochin Shipyard, KG Denim, KIOCL Limited, NLC India, National Aluminum,  Redington, Pressman Properties, NLC India, Navneet, TCS, DB Corp, HCL Tech, Navneet, Jagran Prakashan, Coal India, Tech Mahindra, Bosch, Ajanta Pharma, Tata Investment,

खालील लिंकवर पहा Buyback करणार्‍या कंपन्या व त्यासंदर्भातील माहिती-

https://www.sebi.gov.in/sebiweb/home/HomeAction.do?doListing=yes&sid=3&ssid=22&smid=17

Buyback ची news असेल तर ती एक संधी असते जेथे फार कसली Risk न घेता चांगला नफा कमावता येतो. सामान्य गुंतवणूकदारांनी ही संधी सोडता कामा नये.

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991

Earn More…

Highest Dividend Paying Stocks

Highest Dividend Paying Stocks

Highest Dividend Paying Stocks

सर्वाधिक Dividend (लाभांश) देणार्‍या कंपन्या   ||  Dividend  ||  Trading In Dividend  ||  Share Market Basics

मुळात Dividend (ज्याला मराठीत लाभांश म्हणतात. नावाप्रमाणेच, कंपनीच्या लाभातील अंश) हा कंपनीच्या नफ्यातून भागधारकांना (Shareholders) दिला जातो. याचा अर्थ ज्या कंपनीला नफा अधिक होतो ती कंपनी Dividend अधिक देत असते. कंपनी नफा कमावत आहे म्हणजे चांगला Performance देत आहे. त्यामुळेच जास्त Dividend देणार्‍या कंपन्या आपल्या पोर्टफोलियोत असायला हव्यात.

जे अनुभवी गुंतवणूकदार आहेत ते Dividend वर चांगलं प्रॉफिट कमावतात. म्हणजे एखाद्या कंपंनिनेजर चांगला Dividend जाहीर केला तर त्या कंपनीचा शेअर ते Record Date पर्यन्त होल्ड करतात आणि साधारण नफा असला तरी मग तो विकून टाकतात. यामध्ये त्यांना Dividend चा लाभ मिळतो.

उदाहरण घ्यायचं झालं तर Nalco या शेअरबद्दल घेऊ. Nalco ही Aluminum क्षेत्रातील पब्लिक सेक्टर कंपनी आहे. कंपनीचे Fundamentals ही चांगले आहेत. या कंपनीने 1 मार्चला 4.5 रूपयांचा Dividend जाहीर केला आहे. तो भागधारकांना 31 मार्चपूर्वीच मिळणार आहे. यासाठी 12 मार्च ही रेकॉर्ड डेट असणार आहे. याबद्दलची सर्व माहिती खालील लिंकवर आहे.

https://www.moneycontrol.com/news/business/nalco-declares-interim-dividend-of-rs-4-50-per-share-3598091.html?utm_source=IW_DATA_stockpage

यात पट्टीचे गुंतवणूकदार किंबहुना traders खेळ खेळतात. एकतर Nalco ही चांगली Dividend देणारी कंपनी आहे हे त्यांना माहीत असतं. कोणती कंपनी चांगला Dividend देते याची माहिती इंटरनेटवर मिळते आणि ती या लेखाच्या शेवटीही आहे. अशा shares वर सतत लक्ष ठेवलं पाहिजे. साधारणपणे Quarterly Results किंवा AGM असेल किंवा विशेष Meeting असेल तर dividend जाहीर केला जातो. त्याआधी हा शेअर घेऊन ठेवायचा. चार पाच दिवसांपूर्वी Nalco 52 week low च्या जवळ होता. म्हणजे 47-48 च्या आसपास होता. त्यावेळी गुंतवणूकदार हा शेअर BUY करतात. Dividend च्या News मुळे तो शेअर वाढतो. आज Dividend जाहीर केला तर आजही तो BUY केला जातो. आजची त्याची किमत 52 आहे. मग 12 March या record date पर्यन्त तो hold केला जातो. कारण त्या दिवशी ते Dividend साठी eligible होतात. जर समजा तो share त्यांच्या Buying Price च्या वर असेल तर तो शेअर ते विकून टाकतात. म्हणजे 52 च्या वर असेल तर तो विकून Profit Book केलं पाहिजे. दुसरीकडे, त्याचा Dividend ही मिळेल. म्हणजे समजा, 50 च्या rate ने जर 1000 Quantity Buy केली तर गुंतवणूक झाली 50000 रुपये. जर record date ला 53-54 ला जाताच तो शेअर विकून आपलं profit book केलं तर परत 4.5 हा Dividend आपल्याला मिळतोच. म्हणजे 1000*4.5=4500 इतके पैसे मिळतात.

हे गणित तसं सोपं आहे आणि बर्‍याचदा कामीही येतं. पण कधी-कधी, कंपनी Dividend जाहीर करणार म्हणून त्या शेअरमध्ये आधीच Buying आलेलं असतं आणि आपण तो High Rate ला Buy करून बसतो. तिथे थोडसं गणित चुकू शकतं. पण कंपनी चांगली असेल तर तो शेअर होल्ड करायला हरकत नसते.


OPEN DEMAT ACCOUNT ONLINE

बघूयात अशाच काही कंपन्या ज्या चांगला Dividend देतात.

Vedanta

HPCL

IOC

NALCO

Coal India

Power Fin Corp

Reliance Ind

Hero Motocomp

Castrol

Hind Zinc

Infosys

TCS

GAIL

NTPC

NMDC

MRPL

इत्यादि कंपन्या चांगला Dividend देतात. पण जर दीर्घकालीन गुंतवणुकीचा विचार असेल तर सातत्याने चांगला Dividend देणार्‍या कंपन्या शोधल्या पाहिजेत. सामान्यतः NIFTY मधील कंपन्या सातत्याने Dividend देत असतात. जर Dividend दृष्टीने ट्रेडिंग करायची असेल तर मग या stocks चा आधार घेतला तरी चालेल. अशात मग Maruti Suzuki, SBI, Axis, ICICI Bank, Wipro, Colgate, Tata Steel अशा अनेक कंपन्यांनी चांगला आणि सातत्याने Dividend दिला आहे. असे shares पोर्टफोलियोतही ठेवायला हवेत. शेवटी पैसा येणं महत्वाचं आहे. त्यातही कमी risk आणि सामान्य मार्गाने!

अभिषेक बुचके   ||  @Late_Night1991

-SHARE MARKET CLASSES-


Go to e-book!

http://latenightedition.in/wp/?p=3335

भारत माता की जय!!!

भारत माता की जय!!!

टीप- अर्थ समजून घेण्याची विवेकबुद्धी असेल तरच वाचायचा त्रास घ्यावा!

गोविंद बस स्टॉपवर बराच वेळ उभा होता. सकाळी आठ वाजता येणारी एसटी अजूनही आली नव्हती. किंबहुना ती आता येईल याची शक्यताही नव्हती. आठ नंतर थेट सव्वानऊ वाजताच गाडी. तोपर्यंत बसस्टॉपवर बसून टाइमपास करण्याशिवाय त्याच्याकडे पर्याय नव्हता. टाइमपास व्हावा म्हणून तो स्टॉपवरच्या कोपर्‍यात ‘मोफत वाचनालय’ म्हणून एक लोखंडी कप्पा केला होता त्या दिशेने गेला. तिथे सकाळी-सकाळी पेपर टाकले जातात जे पुढील अर्ध्या तासात गावातील लोकांकडून गायब केले जातात. ते वाचण्यासाठीच नेले जातात असं नाही तर समोरचा भजेवाला रद्दी कमी पडली तरी ते पेपर उचलून घेऊन जातो. त्यालाही तसं कोण विरोध करत नाही. कारण त्या कप्प्यातील पेपर गावातील प्रत्येकाच्या घरात एकदा-न-एकदा गेलेलाच असतो. गोविंद त्या पत्र्याच्या कप्प्यामध्ये डोकावून बघतो. एकही पेपर शिल्लक नसतो. कोपर्‍यात कुठलंतरी दुमडलेलं पुस्तक दिसतं. गोविंद ते उचलतो. सावरकरांचं परिचयपुस्तिका असते ती. कोणत्यातरी पक्षाने सावरकरांच्या स्मृतिदिनानिमित्त त्यांच्या आयुष्यावर छोटीशी पुस्तिका तयार केलेली असते आणि इथे ठेवलेली असते. पण त्याला कोणीच हात लावत नाही. गोविंद सावरकरांना घेऊन वाचत बसतो.

काहीच वेळात ऋग्वेद स्टँडवर येतो. गोविंद ऋग्वेदपेक्षा काहीसा मोठा. येताच ऋग्वेद म्हणतो, “काय गोविंददादा, मुंबईला का?”

गोविंद उत्तरतो, “हो रे. पण आठची बस आलीच नाही. सव्वानऊच्या बसची वाट बघतोय.”

ऋग्वेद हसत म्हणतो, “एक बस वेळेवर येईल तर शपथ. पावसासारख्या वाट्टेल तेंव्हा येतात बघ. वरुन सगळ्या टपाराड बसेस आपल्या गावाला लावलेल्या… काय खरं नाय बघ!”

गोविंद वर हात करून म्हणतो, “सब भगवान भरोसे है भाई अपना…” आणि एक निश्वास सोडून म्हणतो, “पण तू काय करतोय इथे? आज सकाळपासूनच अड्डा जमवायचा का इथं?”

ऋग्वेद आपले वाढलेले केस हाताने सरळ करत म्हणतो, “नाही रे दादा, पुण्याला निघालोय. दोन वाजता राज्यासेवेचा पेपर आहे.”

गोविंद मिश्किलपणे हसत म्हणतो, “सुरूच आहे का अजून?”

ऋग्वेद नाक वाकडं करत म्हणतो, “लास्ट अटेम्प्ट!”

गोविंद हात जोडत म्हणतो, “धन्य आहे बाबा तुझी. चार वर्षे झाली रे आता. सोड हे, काहीतरी कामधंद्याचं बघ आता. किती दिवस म्हातार्‍याच्या जिवावर बसणार अजून.” हा नेहमीच अनुत्तरित राहणारा प्रश्न गोविंद विचारतोच.

थोडासा उदास होत ऋग्वेद म्हणतो, “तेच प्रयत्न चालूय दादा, पण नंबरतरी लागला पाहिजे. चार एकर शेतीवर आधीच्या पिढीने काढली, आपण स्वप्नं तरी मोठं ठेवावं की रे. एकदा सरकारी नोकरीत घुसलो की आयुष्य बनेल बघ.”

गोविंद नरमाईने म्हणतो, “खरं आहे रे तुझं, पण काहीतरी काम-धाम करत केलास हे तर म्हातार्‍याच्या खांद्यावरचं ओझं थोडं हलक होईल.”

ऋग्वेद, “ह्या गावात काय करणार? अन शहरात जाऊन करावं तर आलेले सगळे तिकडेच संपणार. त्यापेक्षा इथं राहून कधी-मधी शेतीला तर जातो.”

गोविंद हात झटकत म्हणतो, “खरय बाबा तुझं. पण तुझं एक बरं वाटतं, तू दिवसभर गावातल्या पोरांसारखा स्टँडवर बसून टवाळक्या तरी करत नाहीस.”

ऋग्वेद त्याच्या बोलण्याने जरा सावरतो. काही क्षण शांत जातात अन ऋग्वेदचं विचारतो, “पण तू कशाला निघालास मुंबईला?”

गोविंद जागेवरून उठतो, सावरकरांचं पुस्तक परत ठेवतो आणि म्हणतो, “नेहमीचच रे, आश्रमशाळेचं काम. निधी नाही, मुलं ज्यादा झालीत पण सोय नाही, साहित्य नाही वगैरे वगैरे वगैरे!”

ऋग्वेद आश्चर्याने म्हणतो, “च्यायला दादा, तुझा न आदर्श घ्यायला पाहिजे गावातल्या पोरांनी. तू जे काही करतोय ना, ते कौतुकास्पद आहे. अनाथ मुलांसाठी जे करतोस ना त्यासाठी तुला सलाम केला पाहिजे.”

गोविंद सावरकरांच्या पुस्तकाकडे हात दाखवत म्हणतो, “मला काही असं पुस्तकात बंदिस्त होऊन कुठल्यातरी वाचनालयाच्या कोपर्‍यात पडायचं नाहीये. हे मला मनापासून वाटतं म्हणून मी करतो.”

ऋग्वेद हळू आवाजात म्हणतो, “दादा, एक खरं सांगायचं, तुला मनापासून हे आवडतं?, कर्तव्य म्हणून करतोस?, नोकरी लागली नाही म्हणून करतोस? का यात छपाईचा काही मार्ग असतो म्हणून करतोस? वाईट नकोस हं वाटून घेऊ…”

गोविंद खळखळून हसतो अन म्हणतो, “छपाई अन इथे… अरे वेड्या सरकारच्या तुटपुंज्या पगारावर जगतोय मी. अनाथालयातील पोरांना महिन्याला खायला मिळालं तरी पुष्कळ झालं, मला कसलं खायला मिळणार आहे.”

ऋग्वेद, “राग आला का दादा?”

गोविंद, “नाही रे, राग कसला त्यात? मीही आधी तुझ्यासारखा नोकरीसाठी तळमळ करत होतो. एमपीएससी च्या वार्‍या मीही केल्यात. ह्या शाळेवर कशीबशी नोकरी मिळाली. गावातल्या गावात आहे म्हणून टेंपरारी करू लागलो. पण शपथ सांगतो ऋग्वेद, जेंव्हा पोरांची अवस्था बघितली ना जीव कासावीस होऊ लागला. कदाचित अतिसंवेदनशील असल्याने असेल, पण मला वाटलं देवाने या पोरांसाठीच मला इथे पाठवलं आहे. मरेपर्यंत यांच्यासाठी काही करता आलं तरी समाधान असेल बघ मला. आयुष्यात कुठल्यातरी क्षणी मनाचं ऐकावं लागतं.”

दोघांचं बोलणं सुरू असताना मुंबईला जाणारी बस आली आणि गोविंद निघाला. ऋग्वेदने क्षणभर त्याचा हात धरला आणि पुन्हा विचारलं, “दादा रागावला नाहीस न?” गडबडीतच गोविंद म्हणाला, “नाही रे वेड्या, यात कसला आलाय राग. चल निघतो, रात्री भेटू. आणि हो, शेवटचा अटेम्प्ट आहे, कर काहीतरी.” असं म्हणून तो निघून गेला.

बस सुरू झाली. एका फाटक्या सीटवर गोविंदला जागा मिळाली. खिडकीतून बाहेर बघत होता. ओसाड पडलेले रान मागे जात होते आणि खिडकीतून धूळ आत येत होती. त्याला त्या धुळीचं काहीच वावगं वाटलं नाही पण शेजारचा गृहस्थ त्रासिक चेहरा करताच त्याने खिडकी ओढून घेतली. पण हादर्‍याने खिडकी पुन्हा आपोआप उघडली जात होती. मागच्या सीटवर बसलेला एक व्यक्ति सांगू लागला, ‘भारताने बदला घेतला, पाकिस्तानवर हल्ला केला.’ बसमध्ये तीच चर्चा सुरू झाली. गोविंदने मोबाइल काढून बातम्या तपासल्या तेंव्हा त्याला कळलं की रात्री भारतीय वायुदलाने पाकिस्तानमध्ये घुसून दहशतवाद्यांना ठार केलं. गोविंदला प्रचंड आनंद झाला. प्रत्येक भारतीयाला आनंद होईल असाच तो क्षण होता. बसमध्ये सुरू असलेल्या चर्चेत तोही सहभागी झाला. भारताच्या सामर्थ्याचे गोडवे गायले जात होते. नेहमी कटकटीत असणारे एसटी प्रवासी आज एकसुरात आनंद व्यक्त करत होते.

गाडी मुंबईला पोहोचली. ओसाड पडलेल्या माळरान आणि इमारतींचं जंगल असा तो प्रवास होता. गोविंदने आपली पिशवी घेतली आणि निघाला. गाडीतून उतरून समोर येतो न येतो तोच दोन-तीन कार्यकर्त्यांनी त्याच्या हातात पेढा टेकवला. भारताने युद्ध जिंकल्याच्या आवेशात त्या व्यक्तीने पेढे देऊन आनंदोत्सव साजरा केला होता. गोविंदलाही खूप भारी वाटलं. सामर्थ्यशील भारताचं दर्शन घडत असल्याचा अभिमान त्याच्या चेहर्‍यावर होता. देशात काहीतरी बदल होतोय, चांगलं घडतंय असं वाटत होतं. रस्त्यावर व सगळीकडे तेच वातावरण होतं. लोकं अक्षरशः विजयोत्सव साजरा करत होते. वंदे मातरम, भारत माता की जय, इंडियन आर्मी झिंदाबाद अशा घोषणांनी परिसर दुमदुमून गेला होता. कुठे-कुठे तर फटाकेही फोडले जात होते. आज सर्वांचा उर अभिमानाने भरून आला होता. घटनाही तशीच घडली होती, शत्रू राष्ट्राचं नाक जमिनीवर घासल्या गेलं होतं.

Image result for a boy carrying india flag

देशप्रेमाच्या अन अभिमानाच्या विचारांत गुंतलेला असताना कसल्यातरी आवाजाने त्याची तंद्री भंग पावली. समोर चौकात गर्दी झाली होती. सिग्नल तोडून जाणार्‍या एका वाहनाने दुसर्‍या वाहनाला उडवलं होतं. त्यात दूसरा व्यक्ति रक्तबंबाळ होऊन रस्त्याच्या मध्यभागी पडला होता. गर्दी जमा झाली, फोनाफोन सुरू झाले अन ट्रॅफिक वाढली. गोविंद तेथे जास्त वेळ न रेंगळता लागलीच निघाला. त्याला मंत्रालयात जायचं होतं. गावातील आश्रमशाळेची अवस्था दयनीय झाली होती. अनुदान रखडलं होतं, इमारत कोसळायला आली होती, मुलांना अंथरूण-पांघरून नव्हते, चांगलं अन्न मिळत नव्हतं. आश्रमशाळेला मदत मिळावी म्हणून तो सारखे खेटे मारत होता. असे अनेक प्रवास मुंबईत फक्त या कामासाठी घडलेले होते पण काम काही होत नव्हतं. त्यामुळे तो हताश झाला होता.

गोविंद गडबडीने मंत्रालयात पोहोचला. आज तिथे जरा जास्तच गर्दी अन जास्तच सुरक्षा व्यवस्था होती. युद्धजन्य परिस्थितीमुळे असेल कदाचित असं म्हणून त्याने ते स्वीकारलं. आज देशभर राष्ट्रभक्तीचा ज्वर उसळला होता. सामन्यातील सामान्य माणूसही सगळी सुख-दुखं विसरून देशाच्या विजयात सामील झाला होता. आजच्या या नवभारताच्या दिवशी तरी काम होईल असं गोविंदला वाटत होतं. नेहमीप्रमाणे रांगेत थांबावं लागलं. नेहमीचेच सोपस्कार झाले, किंबहुना अधिकच! तिथेही सर्व कर्मचारी देशभक्तीच्या वातावरणाने न्हावून निघाले होते. गोविंदचं काम ज्या डेस्कवर होतं तिथे तो पोचला. आज कधी नव्हे ते समोरील व्यक्ति हसरा चेहरा घेऊन बोलत होती. त्याने आधी गोविंदला पेढा दिला आणि सांगितलं, “घ्या पेढे! भारतीय सैन्याच्या कामगिरीबद्दल आम्हीच पेढे वाटत आहोत. आजचा मास्टरपीस होता. पाकिस्तानची चांगलीचं तंतरली.” गोविंदलाही आज त्याच्याशी बोलायचा उत्साह आला. भारतीय सैन्य पाकिस्तानी सैन्यापेक्षा किती सामर्थ्यवान आहे, आपल्याकडे त्यांच्यापेक्षा किती हत्यार अधिक आहेत, किती लढाऊ विमानं अधिक आहेत याची तपशीलवार चर्चा झाली दोघांत. बलाढ्य भारत, विकसित भारत यावर कसलाच मतभेद नव्हता.

शेवटी गोविंदने कामाचं सांगितलं. त्याला वाटलं आज नवीन भारत सुरू झालाय. प्रत्येकाच्या मनात राष्ट्राप्रती प्रचंड आदर आहे आणि कर्तव्यनिष्ठेची जाण आहे. त्या अधिकार्‍याने फाइल बघितली आणि सांगितलं, “होईल. पण जरा वेळ लागेल. काय, आज सगळेजण जल्लोषाच्या मूडमध्ये आहेत. देशासाठी इतका मोठा दिवस आहे ना. थोड्या वेळाने सैन्याबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करण्यासाठी छोटासा कार्यक्रमही आहे त्यामुळे कर्मचारी त्या कामात अडकलेत. बघूयात आपण काय होतय ते. मी सांगतो तुमची केस वर.”

नेहमीप्रमाणे आजही रिकाम्या हातानेचं गोविंद मंत्रालयातून परतला. बदललेल्या भारताने पहिल्यांदाचं त्याचं काम केलं नाही. सकाळचा उत्साह, सकाळची जल्लोषाची भावना आता विरळ झाली होती. पुन्हा उदासीनता आली! आता पुन्हा तोच प्रवास करून गावाकडे परतायचं होतं.

समोरच्या झाडाखालील रसवंतीसमोर तो उभा राहिला. एक ऊसाचा रस दिवसभरचा थकवा मिटवू शकतो याची त्याला खात्री होती. शिवाय जेवायचा खर्चही वाचणार होता. त्याने रसाचा ग्लास घेतला अन थोडासा मागे जाऊन थांबला. त्याच झाडाखाली एक म्हातारी कुठलीतरी शिळ्या भाकरीची पुरचुंडी उघडून खात होती. रसाजवळच्या माशा तिच्या अन्नावर बसत होत्या. कडक झालेल्या भाकरीचे तुकडे नसलेल्या दातांमुळे घशाखाली जाणं अवघडच होतं तिच्यासाठी. तिच्याकडे बघताच गोविंदला आश्रमातील मुलांची आठवण झाली. असेच बेवारस, दोन वेळेच्या अन्नाचे मोहताज मुलं कालही तसेच होते आजही तसेच आहेत. फक्त त्यांच्या दुखाचा काही काळासाठी विसर पडावा इतकं मोठं सुख राष्ट्राला मिळालं आहे. दिवसभर काबाडकष्ट केल्यावर एखादा मजूर चाळीस रुपयांची देशी दारू घेऊन नशेच्या अमलाखाली जातो कारण शरीराला होणार्‍या वेदना मेंदूपर्यन्त पोहचू नयेत म्हणून! नशा माणसाला प्रत्येक दुखं विसरायला लावते. धुराळा उडाला, वावटळ आलं की उखडलेल्या रस्त्यांवरचा प्रवासही निमूटपणे करावाच लागतो. एकदा का कुठल्यातरी अव्वल दर्जाच्या नशेचा अमल मेंदूवर चढू लागला की शरीराच्या अन मनाच्या सगळ्या जखमा कितीही आक्रोश करू लागल्या तरी त्यांचा विसर पडतो. मेंदू आपल्याच धुंदीत मग्न असतो. कदाचित अशीच नशा झाली असावी जी इतर सर्व पीडा क्षणात विसरायला लावत असेल. जी आपल्या कर्तव्याचं पालन करायची आठवणही करून देत नसेल, जी योग्य मार्गाचं अनुकरण करायची शिकवण देत नसेल… तीच विजयाची नशा!

रसवाल्याने रिकामा ग्लास हातातून ओढून घेतला तेंव्हा गोविंद तंद्रितून बाहेर आला. वास्तवाची धग नशेच्या गारव्यापेक्षा कैकपटीने अधिक परिणमकारक असते. त्याने रसवाल्याला विचारलं की त्या आजीबाई कोण आहेत. त्याला कळालं की त्या झाडलोटचं काम करून जगतात. साठीच्या वर वय असलेली ती वृद्ध महिला अन्न मिळवण्यासाठी झगडतेय!!! गोविंदच्या मनात कालवाकालव झाली. त्याने एक भरलेला रसाचा ग्लास घेतला आणि त्या आजींजवळ गेला. हसर्‍या चेहर्‍याने आजींच्या हातात तो ग्लास ठेवत म्हणाला, “अहो आजी आज आनंदाचा दिवस आहे देशासाठी. भारताने पाकिस्तानला हरवलं. सगळीकडे जल्लोष होत आहे. मीही आनंद व्यक्त करण्यासाठी सर्वांना रस देतोय. हा घ्या रस!”

आजीबाईंच्या चेहर्‍यावर कसलेच भाव नव्हते. त्यांनी ‘काय माहीत’ असे हात उडवले आणि रसाचा ग्लास निमूटपणे घेतला.

पैसे देऊन गोविंद परत निघाला. त्याचे डोळे भरले होते. आधीपासूनच तो अतिसंवेदनशील. कोणास ठाऊक का, पण त्याला महाभारतानंतरचा विदुर डोळ्यासमोर येत होता. त्याचं विचारचक्र पुन्हा सुरू झालं. काय फरक पडतो, राष्ट्र  असेल, राष्ट्र नसेल! शत्रू असेल, शत्रू नसेल! समाजव्यवस्था असेल-नसेल, पण भूक असणारच आहे, गरीबी असणारच आहे. त्या वृद्धेला काय झालं, कधी झालं आणि कशासाठी झालं याच्याशी काहीच देणं-घेणं नव्हतं. ती मरण येईपर्यंत जगणं ढकलत होती. न ती राष्ट्रभक्त, न ती राष्ट्रद्रोही! ती मानवी अवतारात जन्म घेतलेली क्षुल्लक कोणीतरी. देशात, नव्हे जगात असे कितीक लोकं असतील ज्यांना कसल्याच गोष्टींचा काहीच फरक पडत नाही, फरक पडतो तो फक्त दोन वेळच्या पोटाची भूक भागवण्याचा!

समोरून मिरवणूक निघाली होती. तरुणांचे जत्थे जल्लोष करत निघाले होते. परिसरात ‘भारत माता की जय’ चा जयघोष दुमदुमत होता. तिरंगा वार्‍यावरती डौलाने फडकत होता. लोकांचे प्रफुल्लित चेहरे गोविंदला दिसत होते आणि क्षणात त्याला त्या म्हातारीचा अन आश्रमशाळेतील पोरांचा चेहराही दिसला. त्या तिरंग्याला बघून गोविंदने सल्यूट केला अन खोल मनातून एक आर्त किंकाळी बाहेर आली, “भारत माता की जय!!!” आणि डोळे पुसत तो गर्दीतून पुढे सरकला.

सायंकाळी बसमधून परतत असताना इमारतींच्या जंगल मागे पडू लागलं आणि ओसाड पडलेल्या माळरानावर त्याची नजर स्थिरावू लागली. त्याचं मन विषण्णतेने भारल्या गेलं होतं. गावातील बसस्टॉपवर उतरताच समोर तरुण व रिकामटेकड्या वृद्धांचा घोळका त्याला दिसला. गावातही विजयोत्सव साजरा झालेला होता. तिथेही तीच चर्चा सुरू होती. कोणीतरी जवळ येऊन गोविंदला पेढा देण्याचा प्रयत्न केला पण गोविंद ताडकन पुढे निघून गेला. समोरून ऋग्वेद येत होता. गोविंद त्याच्याकडे बघून खिन्नपणे हसला अन म्हणाला, ‘तुला खरच सरकारी अधिकारी व्हायचं आहे?’

ऋग्वेदला काहीच कळलं नाही. तो पहिल्यांदाच अशा गोविंददादाला बघत होता. जेंव्हा प्रचंड मोठा पर्वत सर करून यात्री सर्वोच्च शिखरावर पोहोचतो आणि तिथे काहीच नसल्याचं त्याला कळतं तेंव्हा त्या प्रचंड ऊर्जेच्या, प्रचंड आशेच्या मानवी मनाला अतृप्ततेची अनाहूत चाहूल लागू लागते आणि तिथून सुरू होतं ते नैराश्यपर्व! ऋग्वेदला अशीच कुठलीतरी अपरिचित चाहूल गोविंददादाच्या चेहर्‍यावर दिसली.

गोविंद आश्रमशाळेत पोहोचला. अंधारातच आत गेला. सर्वांना शांतपणे जेवायला दिलं आणि मुलं नेहमीप्रमाणे हसत-बागडत झोपायला गेली. गोविंद खुर्चीवर बसून सगळं शांतपणे बघत होता आणि कसल्यातरी विचारात बुडून गेला होता. आश्रमशाळेच्या तुटलेल्या खिडक्यांतून वारा आत येतच होता, एका घोंगडीत दोन मुले झोपली होती, गाद्या नसल्याने चवाळ्यावर फाटकी बेडशीत टाकून इतरांपेक्षा मोठ्या मुलांनी आपलं कर्तव्य पार पाडलं होतं. खुर्चीवर भरल्या डोळ्यांनी बसलेल्या गोविंदजवळ लहानगा विष्णु आला आणि हळूच म्हणाला, ‘गोविंददादा मुंबईहून काय आणलं माझ्यासाठी?’

आता गोविंद थांबू शकला नाही. डोळ्यातील अश्रु गालावरून घरंगळत शर्टवर पडले. अश्रु पुसत गोविंद म्हणाला, “मी न एक गोष्ट आणलीय, राष्ट्रवादाची!”  

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991

राधा – प्रेमकथा

राधा – प्रेमकथा

मराठी प्रेमकथा   ||  मराठी साहित्य  ||  मराठी कथा  || Marathi Story  ||  लघुकथा  ||  Love Story

मी जरी कृष्ण नसलो तरी तू मात्र मला नेहमीच राधा वाटायचीस!!! पण मी कृष्ण असतो तरी काय फरक पडणार होता, कारण कृष्ण-राधा प्रेम तरी कुठे पूर्ण होऊ शकलं. तुझ्या आणि माझ्या प्रेमाचीही तीच तर्‍हा… जगातील अनेक अयशस्वी प्रेमकथांपैकी आपलीही एक… अयशस्वी प्रेमानंतर आयुष्य थोडीच थांबतं..?

प्रत्येकालाच स्वतःची प्रेमकथा वेगळी वाटत असते, पण आकाशातील असंख्य तार्‍यांप्रमाणेच तीही एक असते. तिचं अस्तित्व जरी वेगळं असलं तरी ती गर्दीत हरवलेली असते. माझीही प्रेमकथा तशीच असेल.

कधीतरी भावनांचा कोंडमारा होतो अन मनातील उद्विग्न भाव ओठांवर येतात.

ती आज कशी असेल ? कुठे असेल ? अर्थात, तिने मला आठवायचं काही कारणच नाही म्हणा. किंवा माझ्याच आठवणीत झुरत असेल. माहीत नाही.

                 मी फारतर 16-17 वर्षांचा असेन तेंव्हा. बारावीत होतो. प्रेम वगैरे काय भानगड असते याबद्दल कसलीच माहिती नसलेलं वय. चित्रपटात बघितलेलं ते प्रेम असं वाटायचं. सगळं स्वप्नवत. प्रेमाच्या सगळ्या संकल्पना चित्रपटातून उगम पावायच्या. भ्रामक!

आयुष्य कसं अगदी रेल्वेच्या गतीप्रमाणे संथपणे पुढे जात होतं. पण तिला पाहिलं अन गाडी रुळावरून घसरली… राधा… राधा… राधा… नावातच किती गोडवा तिच्या! सतत राधा नावाचा जप केला तरी प्रेमात आकंठ रंगून गेल्यासारखं होईल.

पावसाळ्याचे दिवस होते ते. काळकुट्ट आभाळ अन धो-धो बरसणारा पाऊस. दिवसाही अंधारून यायचं. कॉलेजच्या पायर्‍यांवरून जात होतो. पायर्‍यांवर अंधार होता. वर जाताना गर्दीत तिचा हलकासा स्पर्श झाला अन सारं अंग मोहरून गेलं. मी वळून पाहीलं, तीही मंदपणे हसून माझ्याकडे बघत होती. मी फक्त तिच्याकडे एकटक बघत होतो. गर्दीने मला वर नेलं, नाहीतर मी तिथेच उभा राहून फक्त तिच्याकडे बघत राहिलो असतो.

कृष्णाच्या राधासारखी… हो अगदी तशीच… किती गोड दिसायची… थोडासा गोल चेहरा, मोठे पाणीदार डोळे, नक्षीदार भुवया, उभट नाक, चपटे ओठ अन हनुवटीवर काळा तीळ. मोकळे सोडलेले पण व्यवस्थित केस पाठीवर रेलायचे अन त्यावर गुलाबी रिबिन…. उफ्फ!!!

काय झालं माहीत नाही, पण ते रूप माझ्या मनावर कायमचं कोरल्या गेलं. तिचं मागे वळून पाहणं अन स्मितहास्य करणं म्हणजे खळखळणार्‍या लाटेला किनार्‍याने साद घालावी तसं होतं. लाघवी हास्य!!! त्यात सार्‍या विश्वाची शांतता लपल्यासारखं वाटायचं. मोहक आणि अगदी निरागस!

ती पहिली भेट आयुष्यभरासाठी एक अमूल्य आठवण देऊन गेली. दुसर्‍या दिवशी तिची सर्व माहिती काढली. तिचं नाव राधा आहे हे कळल्यावर त्या दोन शब्दांत आयुष्याचा सार लपलाय असं वाटू लागलं. ती अकरवीत होती. माझ्यापेक्षा एक वर्ष मागे. फार हुशार नव्हती, पण गाणं खूप सुंदर म्हणायची असं कळलं. तिचा आवाज ऐकायला मी उतावीळ झालो होतो. जमेल तिथे, जमेल तसं तिच्या जवळ जाण्याचे माझे प्रयत्न चालू होते. संधी स्वतः चालून आली.

कॉलेजात स्नेह-संमेलना निमित्त फॉर्म वगैरे वाटप करून नाव नोंदवून घेणं चालू होतं. आमच्या केंद्रे सरांनी ते काम मला दिलं.

ती माझ्याकडे चालत येत होती… माझ्याकडेच बघत होती… तिचे ते पाणीदार डोळे बघून माझ्या अंगाला घाम सुटला… तिच्याशी बोलायचं म्हणजे आता त…त…प…प होणार. ती चालताना अशी हळुवार चालायची जणू एखाद सुंदर पक्षी पावसात धुंद होऊन डोलत असल्याप्रमाणे भास व्हायचा. मीही तिच्याकडे एकटक बघायचा असफल प्रयत्न केला. तिची इतकी भीती मला का वाटत होती हे कोडं मला कधी सुटलंच नाही. अंतराळातून चंद्राचा प्रकाश फक्त आपल्याकडे येतो आहे तसं वाटत होतं.

ती समोर येऊन उभी राहिली अन म्हणाली, हॅलो मला गाण्यासाठी नाव नोंदवायचं आहे.

मी खूप घाबरलेलो होतो. काय बोलावं, कसं बोलावं ते काहीच सुचत नव्हतं. मेंदूची सारासार काम करण्याची प्रक्रियाच बंद झाली होती. मी गडबडीने उत्तर दिलं पण ते तिला तुसडेपणा वाटला असावं असं आज वाटतं.

“हे घ्या, नीट भरून द्या.” मी असं काहीतरी बरळलो.

डोळे तिरपे करून मी तिच्याकडे बघत होतो. तिच्या हनुवटीवरील बारीक तिळाने माझं लक्ष फारच वेधून घेतलं. एखाद्या परिप्रमाणे ती माझ्यासमोर उभी होती. तिच्या गालावरील सौम्य लाली मला खुणावत होती. तिचं डोळे भिरभिर फिरवणं माझ्या काळजाचं पाणी-पाणी करत होती.

“हे इथे काय लिहायचं?” तिने शांतपणे मला विचारलं.

तिचा आवाज कांनांतून थेट हृदयाला भिडल्यासारखा वाटत होता. छाती मोठमोठ्याने ठोके देत होती. मी मूर्खासारखा आ वासून तिच्याकडे बघत होतो. त्या चेहर्‍याशिवाय विश्वात काहीच नाही असं वाटत होतं. त्या दोन डोळ्यांत मी हरवलो… स्तब्ध झालो… माझं शरीर मला मोरपंखाप्रमाणे अलगद वाटू लागलं…

तिने परत प्रश्न करताच मी भानावर आलो अन गडबडीने तिला उत्तर दिलं… तिला सांगत असताना तिच्या हातांकडे लक्ष गेलं अन हातावरील लाल मेहंदी दिसली… गोर्‍या हातांवर लाल मेहंदी किती खुलून दिसत होती. मी काहीतरी उत्तर देऊन वेळ निभावून नेली.

पेन परत घेत असताना तिच्या हातांचा हलकासा स्पर्श माझ्या हातांना झाला. मी तर मोहरून गेलो होतो, पण त्या स्पर्शाने तिला कदाचित आमची पहिली भेट आठवली असेल. पायर्‍यांवर झालेला तो उबदार स्पर्श कदाचित तिला आठवला असेल. त्या स्पर्शानिशी ती माझ्याकडे बघून गालातल्या-गालात हसली. उफ!!!!

तू सुंदरा, तू अप्सरा, वसतेस तू मनमंदिरा

तू लाघवी, तू मोहिनी, राधा जशी वृंदावनी…

मनात घालमेल सुरू झाली. ब्बास!!! अजून काय पाहिजे आयुष्यात? इतकी सोज्वळ मुलगी आपली व्हावी केवळ ही भावनाच विश्व जिंकल्याचा आभास निर्माण करत होती अन त्या आभासात राहण्याची मेंदूला सवयच जडली होती. क्षणोक्षणी तिची आठवण मनाला नेहमी ऊर्जित ठेवत असे.

आयुष्य काय असतं हे कळायच्या आधीच आयुष्याचे निर्णय घेण्याची घाई झाली होती. अल्लड मन वार्‍यावरती वाहत जाऊन तिच्यापर्यंत पोचत होतं. आता काहीही करून तिला आपलं बनवायचे विचार मनात घोळत असायचे. येता-जाता तिला बघून हसणं, तिच्या घरापर्यंत पाठलाग करणं, तिच्यासमोर आपली चांगली प्रतिमा उभी करणं असे उद्योग चालू होते. तिलाही ते कळत असावं, कारण तीही कधीतरी स्मितहास्य करून प्रतिसाद देत असे.

                 कॉलेजच्या स्नेहसंमेलनात तिने गाणं म्हंटलं होतं. तिच्या त्या मधुर आवाजाचे प्रतिध्वनी अन ते प्रेमगीताचे बोल मनाच्या गाभार्यात अक्षरशः थैमान घालत होते. खुल्या मैदानात घोडा धावत सुटावा तसं माझं मन तिला आपलं बनवण्यासाठी उत्साहित होत होतं. राधेचं माझ्याप्रती काय मत आहे हे जाणून घेण्यासाठी मी उतावीळ झालो होतो. माझ्या आयुष्यात मी तिला सर्वोच्च स्थानावर बसवलं असताना तिच्या मनात माझ्यासाठी तीच प्रेमाची भावना आहे का हे जाणून घेणं मला अत्यंत महत्वाचं वाटत होतं. मी तिला पत्र लिहिलं.

Image result for love

प्रिय राधे,

                 सर्वप्रथम, तूला माझी ओळख व्हावी म्हणून सांगतो, मी बारावी अ तुकडीतील ध्रुव. तू मला कितपत ओळखतेस हे मला माहीत नाही, पण प्रथम आपली भेट त्या पायर्‍यांवर झाली होती. त्यादिवशी तुझ्याशी झालेली चकमक पुढचे अनेक दिवस माझ्या आयुष्यात थैमान घालत होती. तुझ्या निरागस डोळ्यांत अन प्रेमळ चेहर्‍यात मी स्वतःचं अस्तित्व हरवून बसलो होतो. तो अपघात ईश्वराने जाणीवपूर्वक जुळवला असेल असं मला वाटतं. कारण त्यानंतर प्रत्येक क्षण मी माझं आयुष्य तुझ्याशी जोडून बघत आलो आहे. आकाशातून सुंदर चांदणं तुटावं अन अलगदपणे जमिनीच्या कुशीत विसावा घ्यावं तसं तू माझ्या आयुष्यात आलीस.

आभासात का होईना, मी तुझ्याशी माझं जीवन बांधून टाकलं आहे. दिवसातला प्रत्येकक्षण तू दिसत रहावीस म्हणून सतत तुझ्या मागे-पुढे राहण्याचा वेडा हट्ट माझ्या मनाने केला. त्या दिवशी तू जे गाणं म्हंटलंस त्यानंतर मन थार्‍यावर नाही. सतत तुझा आवाज मनात उमटत असतो अन तुझ्या सोबतीची आशा करत असतो. आता धीर धरवत नाही. मी तुला केंव्हाच आपलं मानलं आहे. पण तू… तू माझ्याबद्दल काय विचार करतेस हे माझ्यासाठी खूप महत्वाचं आहे. तुला माझ्याप्रती कोणती भावना आहे हेच आपलं भविष्य ठरवणार आहे. मला माहीत नाही प्रेम काय असतं, कधी त्या मार्गावर गेलोच नाही; पण जे तुझ्याशी झालं आहे त्याहून वेगळं काही प्रेम असतं असं मला वाटत नाही.  आयुष्यात पहिल्यांदाच असं काहीतरी घडलं ज्याच्यामुळे जगणं हे खूप उत्साही वाटत आहे. जगातील प्रत्येक चांगली गोष्ट मी जिंकू शकतो असं वाटतंय हल्ली. हे सगळं तू माझ्या मनात घर करून राहिलीस तेंव्हापासून होतंय… हेच प्रेम असतं ना?

तुला माझ्याप्रती काय वाटतं ते अगदी मोकळेपणाने सांग…. किमान तुझ्या मैत्रीची अपेक्षातरी मी नक्कीच ठेऊ शकतो. तुझ्यात गुंतलेला जीव सुटणार नसला तरी तुझ्या नकारानंतर तुझं स्वातंत्र्य स्वीकारायचं हे माझ्या वेड्या मनाला ठाऊक आहे. तुझ्या केवळ नावाचा उच्चार हा माझ्या अंगावर रोमांच उभे करतो… तू माझ्यासाठी कोण आहेस याहून काय वेगळं सांगू… पण या पत्राला माझी गुस्ताखी समजू नकोस… तुझे हजारो चाहते असतील, मी फक्त ते भाव व्यक्त करणारा पहिला असेन… माझ्यावर विश्वास नसेल अन हा माझा उद्धटपणा वाटत असेल तर हे पत्र फेकून दे… पण माझ्यावर जराही विश्वास वाटत असेल तर मित्र म्हणून तरी तू माझा विचार करू शकतेस….

तुझाच

ध्रुव

हे पत्र तिच्या हातात देण्यापूर्वी चिंता वं भीती माझे सोबती झाले होते. पण जेंव्हा धाडस करून तिला हे पत्र सोपवलं तेंव्हा मन शांत झालं. उंच पर्वतावरून उडी मारावी तसं. आता माझ्या हातात काहीच नव्हतं.

मी तिला पत्र देत असताना ती अतिशय शुष्क भाव चेहर्‍यावर आणून माझ्याकडे बघत होती. मला क्षणभर तिच्या त्या नजरेची भीती वाटली. समोरून येणारा प्रेमाचा प्रस्ताव कुठल्याही मुलीला “आपण मोठे झालो” अशी जाणीव करून देत असावा.

माझी अस्वस्थता वाढली होती. पत्र वाचल्यानंतर तिची प्रतिक्रिया काय असेल हे जाणून घेण्यासाठी मी अत्यंत उतावीळ झालो होतो. तिचा होकार किंवा नकार माझ्या आयुष्याची पुढचं वळण ठरवणारा होता. क्षणोक्षण तिची आकृती डोळ्यांसमोर उभी राहायची. ती हसून मला मिठी मारत आहे असं गुलाबी स्वप्न जागेपणी पडायचं तर कधी, ती भेदक नजरेने माझ्याकडे बघत माझ्या भावना पायदळी तुडवतीय असं भयानक स्वप्नही पडायचं.

दोन-तीन दिवसांनी उत्तर आलं. तिने मला कॉलेजच्या फंक्शन हॉलमध्ये बोलावलं. त्या हॉलमध्ये आम्ही दोघे म्हणजे विश्वाच्या पोकळीत फक्त दोन ध्रुवतारे असल्याप्रमाणे वाटत होतं. फक्त एकमेकांसाठी…

मला बघताच ती गोड हसली. मला माझं उत्तर मिळालं होतं. तिचे होकाराचे शब्द ऐकण्यासाठी माझे पंचप्राण आतुर झाले होते.

ध्रुव तूही मला आवडतोस… तुझ्या स्पर्शाने माझ्याही मनात प्रेमांकुर फुलू लागला होता. गेले कित्येक दिवस तुझं माझ्या आजूबाजूला असणं मला एका वेगळ्याच धुंदीत न्यायचं… एक नशा चढायची… रोज आरशात बघताना तुला मी कशी वाटते याचा विचार पहिला मनात यायचा… मी मलाच तुझ्यासोबत बघायचे… जितकं प्रेम तुझ्या मनात माझ्यासाठी आहे तितकंच प्रेम माझही आहे… प्रेमाला कसलीच बंधने नसतात.. आपल्या दोघांत कधीच दुरावा येणार नाही…

                 ते क्षण माझ्या आयुष्यातील सोनेरी क्षण होते. कोठे जपून ठेऊ त्या क्षणांना असं वाटत होतं. मी अक्षरशः स्वर्गप्राप्तीच्या आनंदात होतो. राधा माझी होणार ही कल्पनाच मला वेड लावत होती. ती बोलत असताना अंगावर शहारा येत होता पण तोंडातून एकही शब्द फुटत नव्हता… बस, ती माझी आहे ही भावनाच मला व्यक्त करण्यासाठी पुरेशी होती… राधा…

त्या दिवशी उत्साहाच्या भरात मी घरी निघालो होतो. जितक्या वेगाने माझं मन धावत होतं तितक्याच वेगाने माझी सायकलही धावत होती. सगळ्या जगाकडे मी वेगळ्याच नजरेने बघत होतो. आता कसलीच उणीव भासणार नाही असं वाटत होतं.

                          काय झालं ते कळलच नाही. जाग आली तेंव्हा सगळं धुरकट पांढरं दिसत होतं. मेंदू अचानक जागृत झाला. मी स्वर्गात होतो!!! माझा मृत्यू झाला होता. सायकल एका ट्रकखाली येऊन मी जागेवरच मृत पावलो होतो. त्या ट्रकच्या चाकांखाली चिरडल्या गेलेल्या माझ्या शरीरापेक्षा माझ्या भावनांचा, माझ्या प्रेमचा जो चुराडा झालाय ते जास्त भयावह होतं. क्षणात सर्वस्व मिळावं अन क्षणात सगळं नाहीसं व्हावं अशी गत… ईश्वर इतका का निर्दयी असतो…?

माझा आत्मा तळमळत होता. राधाची आठवण इतक्या अंतरावर असूनही जराही कमी झाली नव्हती. तिचा तो निरागस चेहरा, तो मधुर आवाज अन तिचे प्रेमाचे शब्द मला खूप छळत होते. माझ्या तिच्या शेवटच्या भेटीत, तिच्या डोळ्यात आयुष्याची सुरेख स्वप्ने दिसत होती.

मी ईश्वराला खडसावून विचारलं, रागावलो अन उद्विग्नपणे आरोप केले, पण त्याने मला माझ्या प्रत्येक प्रश्नाचं समर्पक उत्तर दिलं. त्यात राधेचं काहीच चूक नव्हतं.

आता मलाच जळत राहायचं होतं… माझा आत्मा नवीन शरीरात जाणार होता… तिथे दुसर्‍या अस्मिता, दुसरी ओळख, दुसरे भाव घेऊन जगणार होतो मी. पण मधूनच कधीतरी स्वप्नात राधेची पुसटशी आकृती मला गतजन्मीची झलक दाखवणार होती. भलेही मला काही समजलं नाही तरीही राधा माझ्या आत्म्याच्या एका बंद कुप्पीत असणारच होती. फक्त त्या जाणिवा मला येणार नव्हत्या.

इकडे राधा माझ्याविणा काय करत असेल दे दृश्य मला कल्पनाच करवत नाही. तिने ज्या मुलाला आपलं सर्वस्व मानलं अन तो क्षणार्धात निघून गेला हे वास्तव तिचं मन कसं स्वीकारू शकेल? तिच्या हृदयाला घाव बसल्याशिवाय राहणार नव्हता. तिचं काय चालू आहे हे बघायची अनुमती देवाने दिली नाही. त्या जन्मात आमचं एकत्र असणं नियतीने लिहिलं नव्हतं. पण देवाने एक वचन दिलं की पुढच्या कुठल्यातरी जन्मी राधा व मी एकत्र असू… केवळ हे शब्दच मला अनेक जन्म-मृत्युच्या फेर्‍यांतून जाण्यासाठी प्रेरित करत होते… मी वाट्टेल ते दुखं भोगायला क्षणार्धात तयार झालो… अनेक योन्यांतून जन्म घेऊन अन अनेक चीतेच्या भक्षस्थानी पडून मला माझ्या राधेला भेटायचं होतं… देवाकडून त्या स्मृती मी बंद कुप्पीत का असेना साठवून घेतल्या… भविष्यात कधीतरी राधा माझीच होणार होती… आज नसली तरी… मी हजारो वर्षे वाट बघायला तयार होतो… बघणार होतो… राधा माझी होण्यासाठी…

===समाप्त===

सर्व हक्क सुरक्षित @ अभिषेक बुचके  &  latenightedition.in  &  @Late_Night1991

मी ब्रम्हचारी

शेअर बाजार मराठीत – सुरुवात

शेअर बाजार मराठीत – सुरुवात

शेअर बाजार मराठीत  ||  Share Market Classes  ||  Demat Account  ||   Basics Of Share Market

शेअर बाजर सामान्य माणसाच्या नेहमीच कुतुहुलचा विषय असतो. दैनंदिन आयुष्यात ‘शेअर बाजार’ हा शब्द सारखा कानावर पडत असला तरी त्याबद्दल पुरेशी माहिती नसल्याने प्रचंड क्षमता असलेल्या भव्य विश्वापासून आपण वंचित राहतो. शेअर बाजार हा खरं तर गुंतवणुकीचं एक माध्यम आहे. मुळात गुंतवणूक म्हणजे आपल्याकडे असलेल्या ‘बचत’ रकमेला गुंतवून त्यातून जास्तीत जास्त नफा मिळवणे. बँकेत केलेली एफडी हीसुद्धा एक प्रकारे गुंतवणूकच असते किंवा सोने खरेदी हीसुद्धा गुंतवणूकच म्हंटली पाहिजे. शेअर बाजारात पैसे लावणे म्हणजेही गुंतवणूकच आहे. असे एक ना अनेक कंगोरे आहेत या क्षेत्रात. हे खूप मोठं विश्व आहे आणि तितकच अभ्यासाचंही.

आपण लवकरच सुरू करत आहोत “शेअर बाजार मराठीत” अशी लेखमाला! याद्वारे सामान्यातील सामान्य माणसाला शेअर बाजार म्हणजे नेमकं काय असतो याची माहिती व्हावी आणि त्यामध्ये मूलभूत व्यवहार काय असतो हे जाणून घेता येईल. या लेखमालेत आपण शेअर बाजार म्हणजे काय? ते शेअर बाजारात पैसे कसे गुंतवायचे (आणि कमवायचे) हेसुद्धा माहीत करू घेणार आहोत. सर्वच्या सर्व माहिती मराठीत असल्याने भाषेचाही काहीच अडसर येणार नाही.

येथे प्रामुख्याने मी माझ्याबद्दल सांगणं हेसुद्धा खूप महत्वाचं आहे. मी काहीतरी माहिती सांगतो आहे याचा अर्थ मी त्यातील तज्ञ आहे का हा प्रश्न पडणे साहजिक आहे. तर खुलासा असा की, मी काही या क्षेत्रातील तज्ञ नाही. Sebi Authorized Analyst नाही किंवा या क्षेत्रात शिक्षण घेतलेला जाणकार नाही. मी गेली पाच वर्षे या क्षेत्राशी निगडीत आहे आणि आज या क्षेत्रात एक ब्रोकर म्हणून कार्यरत आहे. या लेखमालेमधून मी जे काही ज्ञान पाजळणार आहे ते माझ्या अंनुभावातून आलेलं आहे. मला या क्षेत्रात आल्यावर जे प्रश्न पडत गेले त्या प्रश्नांची उत्तरे मी विविध मार्गाने मिळवत गेलो. तीच प्रश्नोत्तरे, तो संवाद मी लेखमालेच्या माध्यमातून आपल्यासमोर मी मांडत आहे.

Click Below Link to Open Demat Account Online

https://5minwebsite.angelbroking.com/Diykyc/SubbrokerLead?SbTag=QkJDQg==

देवाज्ञा

देवाज्ञा

सृष्टी
.
ही सृष्टी मीच निर्माण केली पण त्यावर माझा आज कसलाच हक्क उरला नाही। का? कारण मी निर्माण केली तशी ती आज राहिलीच नाहीच। त्यात झालेले बदल मला कधीच अपेक्षित नव्हते… बालपणीची तसबीर पाहावी तितकी ती अनोळखी झाली.. कदाचित परकीही! निर्मिती करून उपयोग नाही, संगोपन, संस्कार करता आले पाहिजेत… बापाचं कठोर हृदय होतं पण आईची माया देण्यात कमतरता आल्याने ती बिघडली… आता तीही मला मानत नाही… मानावं तरी का? केवळ जन्म दिला म्हणून तिच्यावर माझा अधिकार असू शकत नाही… ती आज जी आहे ती तिच्या स्वतःच्या पायावर उभी आहे… अंश असल्याने वंश सिद्ध होत नाही… आता वैफल्य येतंय, जे माझं होऊ शकलं असतं त्यानेच आपलेपणा नाकारला… पण मला एक अधिकार आहे. तिच्या विनाशाचा! संस्कार करू शकलो नसलो तरी शासन करायचा अधिकार निर्मात्याला असतो. ती चुकत असेल, वर्चस्ववादी होत असेल तर माझाही नाईलाज होईल! तिला संपवावे लागेल… पुन्हा नव्या सृष्टीला जन्म द्यावा लागेल… पण यावेळेस चूक नाही करायची… तिला लावारीसासारखं नाही सोडायचं… संगोपन करायचं, संस्कार करायचे!

Related image

अभिषेक बुचके   ||   @Late_Night1991

पर्वती!

पर्वती!

बदल… नियतीचा सिद्धांतच आहे. तो कधी संथपणे तर कधी अपघाताने घडतो. सदासर्वकाळ स्थिर, न बदलणारं असं काहीच नसतं. रात्रीच्या काळोखालाही पहाटेच्या प्रकाशाची आस लागलेली असतेच अन दिवसाचा थकवा सोडून प्रकाश संध्याकाळी रात्रीच्या मांडीवर शांतपणे स्थिरावतोच. प्रवास चिरंतर सुरूच असतो. तोल जाताना तोल जातोय हे कळलं तरच सावरण्याचं सामर्थ्य येतं, नाहीतर समतोल साधत फक्त निष्ठुरता अन निरसता अंगी पडते. बदल घडावा अन घडवावा… शेवट तर असाही होतोच!

Image may contain: sky, tree, outdoor and nature

पर्वतीचं सांजसमयी बदलत जाणारं रूप

Image may contain: sky, night and outdoor

अभिषेक बुचके   ||  @Late_Night1991

पर्वतीबद्दल लेख…

पर्वती

सत्तासम्राट – देवेन्द्र फडणवीस

सत्तासम्राट – देवेन्द्र फडणवीस

राजकारण   ||   सत्ता   ||  लोकसभा   ||    सत्ताकारण  ||   अन्वयार्थ  ||  समीक्षा  ||

गेल्या पाच वर्षात देवेन्द्र फडणवीस यांनी आपल्या सर्व विरोधकांवर केवळ मातच केली असं नाही तर जनतेतील त्यांची विश्वासार्हता कशी कमी होईल याचीही पुरेपूर काळजी घेतली आहे. पहिल्या दिवसापासून टोकाचा विरोध करणार्‍या शिवसेनेशी युती केली पण मग इतक्या वर्षांचा सेनेचा विरोध फसवा होता का? असा प्रश्न जनतेला नक्की पडत असणार. पर्यायाने शिवसेनेची आणि वैयक्तिकरित्या उद्धव ठाकरे यांचीही विश्वासार्हता कमी झाली.

Image result for devendra fadnavis
राष्ट्रवादी तर पहिल्या दिवसापासून भाजपाच्या सोबत आहे हे संपूर्ण महाराष्ट्राने बघितलं आहे. आज राष्ट्रवादी भाजपला विरोध करत आहे पण गरज पडल्यावर हीच राष्ट्रवादी पुन्हा भाजपला पाठिंबा देणार नाही याची शाश्वती नाही. एकंदरीत, पवार व राष्ट्रवादी कॉंग्रेसची जनमानसतील प्रतिमा बेभरवशाची झाली.


सरकारला विरोध करण्याचं पहिलं काम विरोधी पक्षनेत्याचं असतं. सध्या त्या पदावर राधाकृष्ण विखे पाटील आहेत. त्यांचं विरोधी पक्षनेते म्हणून काम काय होतं हा महाराष्ट्र, पत्रकार आणि खुद्द त्यांच्या पक्षातील नेत्यांना पडलेला प्रश्न आहे. मध्यंतरी ते स्वतः भाजपात जाणार अशा वावड्या होत्या. आता नगर दक्षिणच्या निमित्ताने पुन्हा तशाच बातम्या येत आहेत. अशा बातम्यांतून जो धुराळा उडतो त्यातून भाजपल लाभच होत आला आहे.


फडणवीस व भाजपने सर्वात जास्त कोणाचं वाईट केलं असेल तर ते म्हणजे राणे कुटुंबियांचं. राणे यांच्यासारखा आक्रमक नेता भाजपची डोकेदुखी बनू शकला असता पण त्यांचा पद्धतशिरपणे खच्चीकरण केलं. आज राणे यांच्यासमोर कसलाही पर्याय नाही. कॉंग्रेस सोडून आल्याने तो मार्ग बंद आहे. भाजपाच्या सोबत राहावं तर मुलाला साधी लोकसभेची उमेदवारीही मिळण्याची शक्यता नाही. सत्तेच्या परिघात आणून उपाशी ठेवण्याचा प्रकार झाला आहे. 


राज ठाकरे यांच्या पक्षाची अवस्थाही फार बरी नाही. जनतेचा त्यांच्या शब्दावर कितपत विश्वास आहे हा मोठा प्रश्न आहे. एका बाजूला आशीष शेलार यांच्यासारखे भाजपचे प्रमुख नेते राज यांना भेटत असतात. दुसरीकडे मनसे महाआघाडीत जाण्याचा प्रयत्न करत असताना कॉंग्रेस त्यांना सोबत घेऊ इच्छित नाही. 


आज महाराष्ट्रात एका अर्थाने विरोधी पक्ष उरलाच नाही. भाजपच्या विरोधात ठामपणे उभा राहील असा विश्वासू पक्ष व नेता भाजपने शिल्लक ठेवला. प्रत्येकाला सत्ता व इतर ‘गाजर’ दाखवून भुलवून ठेवलं गेलं. मोदींनी गुजरातचे मुख्यमंत्री असताना जे राजकारण केलं त्याच पद्धतीचं राजकारण देवेन्द्र फडणवीस यांनी महाराष्ट्रात केलं. 


स्वपक्षातील स्पर्धकांना वादाच्या झोतात ठेवलं. खडसे, मुंडे, तावडे वगैरेना चार वर्षात एकदाही तोंड वर काढू दिलं नाही. आता मुख्यमंत्री अर्जुन खोतकर यांना म्हणाले आहेत ‘तुमच्यावर मोठी जबाबदारी सोपवायची आहे.’ म्हणजे एकंदरीत दानवे यांचाही पत्ता कट करायचे डाव सुरू झाले आहेत.
असा हा जवळपास पाच वर्षांचा सत्ताकाळ ज्यामध्ये मुख्यमंत्री देवेन्द्र फडणवीस सत्तासम्राट बनून राहिले आहेत.

@Late_Night1991  ||  अभिषेक बुचके

अजून राजकीय लेख… 

अन्वयार्थ – तुटलेली नाती, जमलेली युती!

error: Content is protected !!