Author: admin

15 ऑगस्ट आणि चर्चा

15 ऑगस्ट आणि चर्चा

लोकशाही  ||  देश  ||  स्वातंत्र्य  ||  मानवी मूल्य  ||

Image result for तिरंगा

काल रात्री जवळपास तीन वाजेपर्यंत दोन मित्रांसोबत conf call वर लोकशाही, स्वातंत्र्य आणि भारत देश याबद्दल चर्चा सुरू होती.  मध्ये मध्ये आयडिया, जिओ आणि एयरटेल आमच्या चर्चेमध्ये अडथळा आणायचा प्रयत्न करत होते पण पंगत बहरत असताना सोडून जायची इच्छा कोणाचीच नव्हती. प्रत्येकाने आपआपल्या जागा बदलत, हेलो हेलो करत नेटवर्कशी चिवटपणे लढा देत चर्चा सुरू ठेवली. आमची चर्चा ऐकण्यासाठी साक्षात वरूनदेव हजर होता. काहीजण आमच्या ह्या गहन चर्चेला रिकामटेकडेपणा म्हणू शकतात पण रात्री तीन वगैरे वाजेपर्यंत देशावर चर्चा करणे ही देशाप्रती असलेली बांधिलकी म्हणता येईल.

स्वातंत्र्य, पटेल-नेहरू-सावरकर, फाळणी, इंदिराजी, अटलजी ते मोदी या व्यक्तिमत्वांवर आणि परराष्ट्रनीती, पाकिस्तान, सामाजिक विकास, आरक्षण, वित्तीय तूट, भाषिक अस्मिता, पॉपकॉर्न इत्यादि विषय त्वेषाने मांडले गेले. मधून मधून जयाच्या जांभयाचा आवाज वगळता बाकी चर्चा जोरात चालू होती. मध्ये-मध्ये अमर्‍या ने सरकारचा निषेध वगैरे केल्याचंही ऐकू आलं पण नेटवर्कनेच त्याचा आवाज दाबला.

गहन चर्चा आणि मंथनानंतर असा निष्कर्ष निघाला की “जबतक सनिमा है तबतक लोग *** बनते रहेंगे..”

चर्चेत ज्याने उत्तम मुद्दे मांडून आपला प्रभाव इतर दोघांवर टाकला त्याने आज गोल्ड चित्रपट दाखवायचं ठरलं.

बाकी गमतीचा विषय बाजूला ठेवला तरी चर्चा खरच बरी झाली. भारतासारख्या अगडबम देशात, जिथे पावलोपावली सामाजिक संदर्भ, भाषा, जगण्याचे अर्थ, जाती, संस्कृती बदलत जाते त्या देशावर केंद्र सरकार पाच वर्षे समर्थपणे, कसलीही चूक न करता समर्थपणे काम करू शकत नाही अशी ओरड देशाच्या प्रत्येक कोपर्‍यतून होत असते. ज्या भूमीत एक समृद्ध संस्कृती नांदत होती ती आठशे वर्षे परकीयांच्या गुलामगिरीत जखडल्या गेल्यानंतर सत्तर वर्षात संपूर्ण सक्षम बनेल असा आशावाद जरा भोळसट वाटतो. म्हणजे सरकार पाच वर्षे व्यवस्थित कारभार करू शकलं नाही असं म्हणताना आपण एखाद व्यवसाय, संस्था वगैरे पाच वर्षे कसलीही चूक न करता चालवू शकतो का? संस्था वगैरे सोडा पण ट्विटरवर पाच वेगवेगळी अकाऊंट किंवा WA ग्रुप तरी चालवू शकतो का? पण ती अपेक्षा आपण सरकारकडून ठेवतो. म्हणजे कॉंग्रेसच्या काळातही असच होतं हा खुलासाही करावा लागेल. अनेक प्रांतिक अस्मिता, भाषिक अस्मिता, विविध जाती-धर्मांचे प्रश्न, भौगोलिक रचना वगैरे वगैरे लक्षात घेऊन केंद्र सरकार कार्यरत असतं. असे अनेक मुद्दे होते ज्यावर डायलोगफेक अन शायरीबाज चर्चा झाली.

आपण राज्यामध्ये दोन वेगळ्या जिल्ह्याचे म्हणून भांडतो; देशात दोन वेगळ्या भाषेचे-राज्याचे म्हणून भांडतो, जगामध्ये दोन वेगळ्या देशाचे म्हणून भांडतो. आता बाहेरून कोणी हल्ला केला तर पृथ्वीचे म्हणून एकत्रित होऊ. म्हणजे त्या Independence Day चित्रपटात दाखवतात तसं. पण राष्ट्रांतील सरहद ही आजची वस्तुस्थिती आहे. मानवी उत्क्रांतीत राष्ट्र ही भावना कोठून आली काय माहीत. धर्माने सांगितलं, संतांनी सांगितलं, कायद्याने सांगितलं तरी मानव काही सुधारत नाही. स्वातंत्र्यदिनी देशाच्या विकासाची फुटपट्टीवर मोजमापे काढली जातात पण मानवी मूल्यांचं मोजमाप कोणत्याच राष्ट्राच्या स्वातंत्र्यदिनी होत नाही. कारण त्यात फार काही विकास झालाय असं वाटत नाही. विश्वशांतीसाठी यज्ञ बिज्ञ करणारे जरी मूर्ख वाटत असले, दिखावा जरी करत असले तरी त्यांची भावना खूप महत्वाची आहे. संतांनी, अवतरांनी जे सांगितलं, शिकवलं ते संपूर्ण मानवी समाजासाठी होतं. पण आपण संकुचित झालो. चालायचंच!

लहानपणी झेंडा वंदनला खाऊ मिळतो म्हणून खास आकर्षण असायचं. मग सुट्टी मिळते म्हणून झेंडा वंदन आवडू लागला. मग बेरोजगारीच्या काळात काहीच फरक पडत नव्हता. आता तर कोणी बोलवतही नाही आणि जातही नाही. त्या “निशाणी डावा अंगठा” चित्रपटात एक संवाद आहे, “झेंडा वंदन नसतं तर लोक 15 ऑगस्ट अन 26 जानेवारीही विसरले असते.” कटू असलं तरी यात तथ्य आहे. ज्या भूमीला स्वातंत्र्य मिळावं म्हणून अनेकांनी प्राण दिले, आयुष्य वेचलं त्या स्वातंत्र्यचे संदर्भ फारच संकुचित झाले असावेत. महाभारतात सांगितलं आहे, धर्माची स्थापना व्हावी म्हणून इतका संहार झाला. माणसं मेली हे बघण्यापेक्षा कोणत्या प्रवृत्तीच पतन झाल्यानंतर धर्म वगैरे स्थापन झाला हे बघायला पाहिजे. मानवतेच्या प्रवासात राष्ट्र महत्वाचा भाग आहे.

दुपारी बर्‍यापैकी झोप झाली असल्याने रात्री जागरण करायला काही वाटलं नाही. आज गोल्ड चित्रपट बघून ह्या मैफिलीची भैरवी करायची.

बाकी, वंदे मातरम… जय हिंद…!    

DEMATERIALIZATION अनिवार्य

DEMATERIALIZATION अनिवार्य

Physical Shares To DEMAT is now mandatory  ||  Shares Demat मध्ये ठेवणे बंधनकारक  ||  माहितीसाठी

आज शेअर बाजारात येणार्‍या प्रत्येकाला विविध Apps, Software आणि Websites च्या माध्यमातून Trading करायची माहिती आहे. कोणीही क्षणात शेअर BUY आणि SELL करू शकतो. त्यासाठी त्याला ब्रोकरला किंवा अन्य कोणाला विनंती करण्याची गरज राहिलेली नाही. पण ज्यावेळेस इंटरनेट नव्हतं किंवा टेक्नॉलजी आजइतकी विकसित नव्हती तेंव्हा share बाजारात व्यवहार कसे होत असावेत?

तेंव्हा Physical Share Certificates च्या माध्यमातून shares ची खरेदी-विक्री केली जायची. त्यामध्ये मध्यस्थ अर्थात ब्रोकर ची भूमिका अत्यंत महत्वाची असायची. एखादा शेअर buy किंवा sell करण्यासाठी भरपूर कसरत करावी लागायची. आज सारखे ZERO PAISA ब्रोकेरेज चाळे त्यावेळेस परवडणारे नव्हते. आज गुंतवणूकदारांचे shares हे Demat Account मध्ये असतात. म्हणजे, तुमच्याकडे किती shares आहेत, कधी BUY किंवा SELL केले आहेत याची माहिती तुम्हाला Demat ला LOGIN केली की लागलीच मिळू शकते. पण पूर्वी तुमच्याकडे जे Shares चे Physical Certificates असायचे. म्हणजे एक कागदी Certificate ज्यावर लिहिलेलं असायचं की तुमच्याकडे कोणत्या कंपनीचे किती shares वगैरे आहेत. त्याची खरेदी-विक्री करण्यासाठी ब्रोकरच्या माध्यमातून केली जायची. त्याकाळी जी माणसे गुंतवणूक करायची त्यांच्या घरात अशी Certificates पडून असायची. तो काळ वेगळा होता. आता असे व्यवहार फार कोण करत नाही.

जसा जसा टेक्नॉलजीचा वापर वाढत गेला तसं तसं Share Market आणि त्याच्यातील व्यवहार सुलभ आणि Global होऊ लागले. Demat Account नावाची Concept आली. गुंतवणूकदाराला Demat च्या माध्यमातून Shares ची खरेदी-विक्री करता येऊ लागली. कागदोपत्री होणारा व्यवहार कालबाह्य झाला. जे shares असायचे ते Demat वरती. पण सर्वच गुंतवणूकदार ह्या बदलात सामील झालेच असं नाही. म्हणजे, ज्यांच्याकडे पूर्वी घेतलेले shares होते, ते त्यांच्याकडे Physical मध्ये होते, ते shares त्यांनी Demat मध्ये transfer केले असतीलच असं नाही. त्यांच्याकडे ते अजूनही Physical Format मध्ये असू शकतात. जोपर्यंत Physical form मधील shares Demat account मध्ये जमा होत नाहीत तोपर्यंत त्या shares चा खरेदी-विक्री सौदा करणे अशक्य झालं आहे.

DEMATERIALIZATION

ज्या प्रोसेसच्या माध्यमातून Physical Format मधील shares आपण Demat Account ला जमा करतो त्याला आपण DEMATERIALIZATION म्हणतो.

जवळपास दहा बारा वर्षांपासून share market मधील सर्व व्यवहार ऑनलाइन होतात. Physical व्यवहार बंद झाले आहेत. आजही असे अनेक गुंतवणूकदार आहेत ज्यांच्याकडे Physical Format मध्ये shares पडून आहेत. आता त्यांचे व्यवहार होणं शक्य नाही. जर त्याचे व्यवहार करायचे असतील तर त्यांना Demat करावं लागेल.

दोन वर्षांपूर्वी नोटबंदीचा अनुभव घेतलेल्या भारतीयांना “कालबाह्य” आणि “हे आता चालणार नाहीत” याचा अर्थ योग्य प्रकारे समजला असावा. जशा हजार पाचशेच्या नोटा कालबाह्य ठरवल्या गेल्या, त्यांच्याद्वारे होणारे व्यवहार बंद केले गेले होते.

SEBI (Security Exchange Board Of India) च्या नवीन अधींनियमनुसार Physical Format मध्ये असलेले Shares 5 Dec च्या आत Demat Account उघडून त्यात ते shares जमा करून घेणे बंधनकारक केलेलं आहे. त्यामुळे जर तुमच्याकडे Physical Format मध्ये shares असतील तर घाई करा आणि Demat Account सुरू करून 5 Dec पूर्वी पूर्ण प्रक्रिया पूर्ण करून घ्या.

.

– Deadline to dematerialise physical shares is Dec 5 –

Read Related News Below –

https://www.thehindubusinessline.com/economy/deadline-to-dematerialise-physical-shares-is-dec-5/article24255939.ece

https://www.india-briefing.com/news/india-demat-shares-mandatory-beneficial-ownership-rule-16966.html/

https://economictimes.indiatimes.com/hindi/markets/share-bazaar/goodbye-share-certificates-go-demat-till-december/articleshow/64758641.cms

= > WHAT IS DEMATERIALIZATION?

आधीच्या काळी shares खरेदी-विक्री प्रक्रिया Electronic पद्धतीने होत नसत. त्या काळी Physical Certificate असायचे ज्याद्वारे व्यवहार केले जात असत. ते Cerificate गुंतवणूकदाराला सांभाळून ठेवावे लागत आणि विक्री करताना submit करावे लागत. पण Electronic पद्धतीमुळे ही प्रक्रिया जवळजवळ बंद झाली आहे. असं असलं तरी, काही लोकांकडे जुन्या काळी घेऊन ठेवलेले Shares Physical Format मध्ये असू शकतात. ते जर Electronic Format अर्थात Demat मध्ये ठेवण्यासाठी काही मूलभूत प्रक्रिया करावी लागते. याला आपण Dematerialization म्हणतो. एकंदरीत Physical Format मध्ये असलेले shares Electronic माध्यमात convert करणे. यासाठी Demat Account असणे अतिशय आवश्यक आहे.

उदाहरणार्थ, जर एखाद्या गुंतवणूकदारणे 1999 काळी SBI चे shares घेऊन ठेवले आहेत. त्याकाळी Physical Certificate द्वारे व्यवहार केला जात असे. समजा त्या गुंतवणूकदाराने मध्यंतरीच्या काळात त्या shares ला काहीच केलेलं नाही. आज जर ते shares विकायचे असतील तर सर्वात आधी ते Physical Certificate त्यांच्याकडे असणे आवश्यक आहे. त्यानंतर एक Demat Account असणे आवश्यक आहे. त्यात Physical Certificate आणि Demat एकाच्याच नावे असणे आवश्यक आहे. मग एका प्रक्रियेनुसार ते shares Demat वर जमा करता येतात त्यानंतर मग Demat खात्यावरून त्याचा व्यवहार करता येईल.

ही Dematerialization ची प्रक्रिया थोडीशी किचकट आहे. Demat Account सुरू केल्याच्या नंतर लागलीच ते shares त्याच्यात जमा होणार नाहीत. त्यासाठी ब्रोकर कडून एक फॉर्म घ्यावा लागतो. त्याला DRF फॉर्म म्हणतात. तुमच्याकडे असलेले सर्व certificates वरील माहिती त्या फॉर्ममध्ये भरून ते फॉर्म तुमच्या DP अर्थात Depository Participant कडे सुपूर्द करावे लागतात. त्यानंतर DP सर्व बाबी तपासून ज्या कंपनीचे ते shares आहेत त्या कंपांनीच्या Registrar कडे सुपूर्द करतात. सर्व बाबींची पडताळणी झाल्यानंतर जवळपास 20 ते 25 दिवसांच्या कालावधीत ते share तुमच्या Demat Account ला जमा होतात.

Dematerialization ही वेळखाऊ प्रक्रिया आहे. शिवाय, Registrar कडे सर्व बाबींची काटेकोर पडताळणी केली जाते. बर्‍याचदा काही Queries काढल्या जातात ज्यासाठी काही कागदपत्रांची पूर्तता करावी लागते. पण सर्व कागदपत्रे व्यवस्थित असतील तर काही अडचण येत नाही.

पुढील लेखात जाणून घेऊ या निर्णयाचे फायदे, नुकसान आणि शेअर बाजारावर त्याचे पडसाद… 

अभिषेक बुचके (9422611264)

 

Infosys दीर्घकालीन गुंतवणुक

अवघा रंग एक झाला!

अवघा रंग एक झाला!

अवघा रंग एक झाला!  ||  Share Market In Marathi  ||  शेअर बाजार मराठीत  || शेअर बाजाराचा नवा उच्चांक 

 

आज Nifty आणि Sensex ने पुन्हा सर्वोच्च उंचीवर जाण्याचा पराक्रम केला. गेले काही दिवस बाजारात तेजी आल्याचं चित्र आहे जे समाधानकारक आहे. पंधरा-वीस दिवसांपूर्वी Sensex ने नवा उच्चांक गाठला होता पण त्या वेळेस गुंतवणूकदारांचा पोर्टफोलियो तितक्या उंचीवर गेलेला नव्हता. काही निवडक Stocks सोडले तर बाजारात फार उत्साह नव्हता. Midcap मरगळलेल्या अवस्थेत होता. SmallCap चेही तेच हाल. LargeCap मध्येही काही दिग्गज खालीच होते. पण Public Sector आणि क्रमाने Private Sector Banks मध्ये तेजी आली. बाजार आपल्या रेंजमधून बाहेर पडून मजबुतीच्या दिशेने जात आहे हे एव्हाना सुज्ञ गुंतवणूकदारांना समजलं होतं. Large Cap मधील बहुतांश shares मध्ये आलेली तेजीने आत्मविश्वास वाढला आणि हळूहळू सर्वच प्रकारच्या पण चांगल्या shares मध्ये BUYING येऊ लागलं.

गेल्या आठवड्यात जी तेजी आली त्यामध्ये अनेक shares वाढले. त्यात Midcap, Smallcap index बर्‍यापैकी मजबूत स्थितीमध्ये येत आहेत. अनेक गुंतवणूकदारांचा पोर्टफोलियो आता हिरव्या रंगात न्हाऊन निघत आहे. सरकारने केलेला विकास सामान्य माणसापर्यंत पोचत नाही तोपर्यंत त्याला अर्थ नसतो तसं बाजारातील तेजी जर सामान्य गुंतवणूकदारच्या पोर्टफोलियो मध्ये प्रतीत होत नसेल तर त्याला तेजी म्हणता आली नसती. सर्वच सेक्टर आता तेजीच्या रंगात रंगले आहेत… गुंतवणूकदारही समाधानी आहेत… विशेष म्हणजे रोजची अनिश्चितता निघून गेली याचं जास्त समाधान आहे. कारण बाजारात सध्या काहीतरी Trend आहे. त्याचा अंदाज बांधून Traders आणि गुंतवणूकदार प्रॉफिट कमावत आहेत. सध्या Bulls चा बोलबाला आहे आणि Bears मागे पडले आहेत.

सर्वदूर पाऊस पडल्यावर जसं चैतन्याचं अन बहारदार वातावरण असतं तसं वातावरण सध्या भारतीय शेअर बाजारात बघायला मिळत आहे. तेजीचा हा अवघा रंग, एक झाला!

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991   ||  @Abhireal1991

जो वादा किया है वो निभाना पडेगा!

चित्रपटातील मित्र!

चित्रपटातील मित्र!

दिये जलते हैं, फुल खिलते हैं बड़ी मुश्किल से मगर, दुनिया में दोस्त मिलते हैं… 

आज #मैत्रीदिन अर्थात #FriendshipDay2018 मैत्रीचं नातं चित्रपटांतून अनेकदा उलगडलं आहे। चित्रपटांतून कौटुंबिक नात्यांपेक्षा मैत्रीचं नातं अधिक ठळकपणे व्यक्त केलं गेलं यातच या नात्याचं वैविध्य लक्षात येईल। अशाच भावलेल्या व्यक्तिरेखा अन त्यांच्यातील मैत्री! #फिल्मीचक्कर

#HarryPotter ची मूळ कथाच मैत्री अन प्रेमाच्या नात्यावर आधारित आहे। त्यातील हॅरी अन रॉन यांची मैत्री वेगळ्या दर्जाची आहे। एका बाजूला मसिहा असलेला, प्रसिद्धीच वलय असलेला, टॅलेंटेड हॅरी अन दुसरीकडे त्याचा मंद, बावळट, गरीब मित्र रॉन! ईर्षा हे मैत्रीचा पहिला शत्रू!इतकं असूनही दोघांची मैत्री टिकते। जीवाला जीव देणारे मित्र म्हणतात तसे हे मित्र होतात। एकमेकांच्या प्रत्येक सवयी असणारे हे मित्र एकमेकांची पालकांप्रमाणे काळजी घेत असतात| ह्या दोघांच्या मैत्रीत येते Hermione जिच्यावरून मनमुटाव होतात। शेवटच्या संघर्षापर्यंत ही मैत्री अतूट राहते। रिअल लाईफमध्येही या तिघांची मैत्री तितकीच निर्मळ असल्याचं दिसतं। #फिल्मीचक्कर

Image result for harry potter and ron

#मराठी चित्रपट इतिहासात मैलाचा दगड म्हणजे अशीही बनवाबनवी! रूम पार्टनरला कटवायला बघणारे मंडळी जगात वावरत असताना मित्रांसाठी “रिस्क” घेणारा धनंजय माने अन त्याचे मित्र या चित्रपटातून समोर येतात। मित्रासाठी काहीही म्हणतात ते हेच| चित्रपटात कितीही धमाल दाखवली असली तरी असे मित्र मिळायला भाग्य लागतं। #फिल्मीचक्कर

Image result for अशीही बनवाबनवी

खालील फोटो मैत्रीची व्याख्या पूर्ण करायला पुरेसा आहे। जेंव्हा जेंव्हा मैत्रीची उदाहरणे दिली जातील तेंव्हा तेंव्हा जय-वीरू जोडीचं नाव घेतलं जाईल। आयुष्यात स्वतःचं कोणीही नसताना एक मित्रच कुटुंब असतो। खोड्या काढणारा, हट्ट करणारा अन मित्रासाठी जीव देणाराही! ये दोस्ती… #फिल्मीचक्कर

Image result for शोले

चित्रपटांतूनच का, तर #कार्टून्स मधूनही मैत्रीचं नातं उलगडण्यात आलं आहे। मिकी-प्लूटो-गुफी-डोनाल्ड वगैरे वगैरे। पण ह्या सगळ्यांमध्ये सर्वात अवखळ म्हणजे टॉम अँड जेरी! अशीही मैत्री असू शकते? हा प्रश्न लहानपणी पडायचा। पण अशीच मैत्री दिलखुलास असू शकते हे आज कळतंय! #फिल्मीचक्कर

Image result for tom and jerry

मित्र कोण असतो? सोबती? ओळखीचा? हमदर्द? ह्या सगळ्या भिंती मोडून मैत्रीचं नातं दिसतं बॅटमॅन आणि गॉर्डन मध्ये! या मैत्रीचे संदर्भ वेगळे, हेतू वेगळे पण निकोप मैत्री हीच। “तू कोण आहेस?” या खुलाशाची गरज न पडणे। तुझं असणं दिलासा देणारं ही जाणीव! दुसऱ्या भागात शेवटचा सिन म्हणजे तर त्या मैत्रीचा सर्वोच्चबिंदू! बॅटमॅन नसण्याची खंत सर्वाधिक गॉर्डनला असते। लहानपणी खांद्यावर ठेवलेला कोट ते हिरो कॅन बी एनीवन… असा तो मैत्रीचा प्रवास थक्क करून टाकणारा आहे। #फिल्मीचक्कर

Image result for i never cared who you were

नादाला लावणारे मित्र तर चिकार असतात, पण वाईट मार्गावरून परावृत्त करणारे मित्र खऱ्या मैत्रीची साक्ष देतात. #जंजीर मधील विजय-शेरखान हा तोच मैत्रीचा धागा. शेरखान विजयच्या सांगण्यावरून काळे धंदे सोडतो अन विजय एक चांगला माणूस घडवतो। त्यातील “यारी है इमान…” #फिल्मीचक्कर

Image result for जंजीर

जी मैत्री सभ्यपणाच्या पुढे गेलेली असते, जिथे एकमेकांना मान देणं गौण समजलं जातं ती मैत्री खूपच हळवी असते अन शेवटच्या श्वासापर्यंत टिकते। गणप्या भाडखाऊ अन राम्या डुकराची अवखळ अन हृदयस्पर्शी मैत्रीचा बंध #नटसम्राट मध्ये उत्तमरीत्या व्यक्त केला आहे।  सुखदुःखात साथ देणारे मैत्रीचे हात। मनातील सल न सांगता समजेल असा मित्र आणि मागितलं तर विषही देणारा मित्र! बास, और क्या होती है ये #दोस्ती ईर्षा असूनही, ती उघडपणे व्यक्त करूनही टिकते ती मैत्री! कारण we are friends #always #फिल्मीचक्कर

Image result for natsamrat

दिल चाहता है! या चित्रपटाची कथा तीन मित्रांच्या मैत्रीभोवती रचलेली। थट्टा जास्त झाली की, त्यातून मन दुखावलं गेलं की मैत्रीत दुरावा निर्माण होतो पण कालांतराने ते विसरून पुन्हा एकत्र आलेल्या मित्रांची ही कथा। #फिल्मीचक्कर

Image result for दिल चाहता है

 

बाबू मोशाय… #आनंद चित्रपटाच्या मूळ कथेपेक्षा आनंद आणि बाबू मोशाय हे मैत्रीचं नातं जास्त गाजलं। हा दोघांचा एकमेकांसोबत पहिला चित्रपट. पण यातील संवाद अन scene मनाला भिडणारे आहेत. मैत्रीचं हळवं नातं चित्रपटातून समोर येतं sometimes… #फिल्मीचक्कर

Image result for आनंद मूवी

मित्र हा मित्र असतो, मग तो कसाही असोत! त्याला त्याच्या गुण-अवगुणांसोबत स्वीकारावं लागतं। crazy friends म्हणजे काय हे बघायला मिळेल #hangover series मधून। तुफान हसू येत असताना अचानक डोळेही ओले होतात! पण मित्रांसाठी काहीही करावं लागतं… #फिल्मीचक्कर

Image result for hangover movie

असे कितीतरी चित्रपट आहेत ज्यामध्ये मैत्रीचे वेगवेगळे पैलू दाखवून दिले आहेत। सैराट मधील लंगड्या, सल्या असोत किंवा अभिमान चित्रपटातील लक्षात राहणारा अश्राणी असो, असे मित्र पूर्वजन्मीचं पुण्य असेल तरच मिळतात.

अशीच मैत्री थ्री इडियटस, मुन्नाभाई मध्येही बघायला मिळते. थ्री इडियटस मध्ये बेपत्ता झालेल्या मित्राला शोधायचं काम करतात. सर्किट आणि मुन्ना मधील मैत्री खूप भावते. आई-बापासारखे एकमेकांना सांभाळणारे मित्र असले की जिंदगी मज्जानी लाईफ!

बरेचसे चित्रपट आहेत ज्यामध्ये मित्राची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची असते। ही यादी इथेच थांबवूयात… पण कर्ण-दुर्योधन यांच्याबद्दल बोलल्याशिवाय हा थ्रेड पूर्ण होणार नाही…

कर्ण-दुर्योधन यांच्या मैत्रीत खरेपणा होता की निव्वळ स्वार्थ होता याबद्दल मतमतांतरे आहेत। पण दुर्योधनाच्या मनातील सल समजून घेणारा, त्याला आधार देणारा कर्णच होता।जगाने अपमानित केलेल्या कर्णाला दुर्योधनाने न्याय दिला।ही मैत्री नक्कीच वेगळी होती।त्यात स्वार्थ असेलही पण आडपडदा नव्हता।

Image result for कर्ण आणि दुर्योधन

मैत्रीचं नातं बनवता येतं, टिकवता येतं, नाकारताही येतं। आपल्याकडे चॉईस असतो। चितेची लाकडे रचल्यावर तर रक्ताची दूरदूरची नातीही येतात पण घरापासून स्मशानात घेऊन जाणाऱ्या गर्दीत आसवे गाळणारी, हमसून रडणारे चार मित्र तर असावेत। नाहीतर वर गेल्यावर ईश्वराला उत्तर देताना मागे वळून पहावं लागेल।

भावंडांची मित्र होतात, मित्रांची भावंडे…

#मैत्रीदिन #HappyFriendshipDay2018 #FriendshipDay

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991  ||  @Abhireal1991

मैत्रीबद्दल एक काल्पनिक कथा… 

तोच असे सोबती…

मार्गस्थ – प्रवास

मार्गस्थ – प्रवास

प्रवास  ||  आत्मभान  ||  विरक्ती   ||  भटकंती  ||  लेख  ||  मराठी कथा  ||

सुट्टीचा दिवस असल्याने सकाळी आरामात पेपर वाचत बसलो असताना फोन वाजला. जब्याचा फोन होता.

“आज फिरून येऊ कुठेतरी, तयार हो! मी येतोय!” फोन कट!

पाऊस वगैरे बरा झाला असल्याने दर्‍या–खोर्‍यात, राना-वनात निसर्गसौंदर्यने किमया केली होती. भटकंतीसाठी, फिरण्यासाठी (म्हणजे निसर्गाच्या सानिध्यात वगैरे) चांगलं चैतन्यमयी वातावरण होतं. पण स्वतःच्या तंद्रीत राहणार्‍या आळशी माणसाला याचं काही नसतं. उगाच कवीसारखा उत्साह वगैरे संचारत नाही.

आधीच डोकं भनभनू लागलं होतं. आज सुट्टी आहे म्हणून काल रात्री चित्रपट बघत बराच वेळ जागरण झालं होतं. आज निवांत उठूयात अन टाइमपास करत बसू असा विचार होता. पण जब्या ऐकणार (जमलंच तर ऐकवणारा) नव्हता हे माहीत असल्याने हातातला पेपर आपटून मी लवकर आवरून घेतलं.

तासाभरात जब्या, जीवन अन अमर आले. म्हणजे मोहिमेवर निघण्यासाठी सैन्यच जमा झालं होतं. ते जीवन अन अमर मला नाक्यावर उभे दिहाडी मजूरच वाटतात, जे खांद्यावर फावडे, कुदळ घेऊन तयारच असतात. चल म्हंटलं की कसलाही विचार न करता पाठीमागे चालू लागतात. हे दोघेही तसेच! चल फिरायला म्हंटलं की निघाले तोंड वर करून. कुठे? काय? कसं? असले फालतू प्रश्न त्यांना कधी पडत नाहीत.

गाडी वगैरे काढली. सारथी मीच होतो. नको वाटत असताना निघालो. साधारणपणे 100 किमीवरील एका पर्यटनस्थळावर जायचं होतं. अवकाळी पाऊस पडावा तसे दौरे ठरतात साला. अचानक!!!

गाडी जरा गावाबाहेर आल्यावर मलाही उत्साह वगैरे आला. हिरव्यागार झाडींमध्ये काळेशार घाटवळणी रस्ते बघितल्यावर उत्साह येणार नाही तरच नवल. त्यात पावसाची रिपरिप सुरू झाली होती. गाडीच्या काचेवर फिरणार्‍या वायपरचा लयबद्ध आवाज अन हालचाल भारी वाटत होती. समोरून वेगाने येणारा बस-ट्रकच्या मोठ्या टायरमुळे बाजूला उडणारा चिखल, पाणी यामुळे ती लय बिघडल्यासारखी वाटायची.

अगदी सुखावणारा प्रवास!

प्रवासात कितीही खडतर, दूरचा असला तरी “अध्यात्मिक” गप्पा मारणारे मित्र सोबतीला असतील तर तो प्रवास कंटाळवाणा होतच नाही. हा नियम सगळ्याच प्रकारच्या प्रवासाला लागू होतो.

पंजाबी ते तामिळ गाणे वाजवत प्रवास सुरू होता. अपरिचित भाषेतील गाणे ऐकून त्यावर मजा करणे ही जुनीच खोड. त्यातील एखादा शब्द शोधून त्याचा पार अफजलखान करण्यात वेगळीच मजा!. अशीच मजा-मस्ती वगैरे करत ठरलेल्या ठिकाणी पोचलो. तिथे पर्यटकांची झुंबड होती. तूफान गर्दी! मनातल्या मनात मी जब्याची उधळली. इथे येऊन पण आता माणसेच पहायची तर! Successfully wasted your ‘holy’day मेंदूने मेसेज दिला।

माणूस भटकंतीसाठी गर्दीतून गर्दीकडे जातो अन फोटोंची अन विचारांची गर्दी घेऊन परततो. हेच पर्यटन! (हे वाक्य ट्विट करायला भारी आहे असं वाटतं.)

इतकी गर्दी बघून मूड गेला होता. त्यात अर्ध्या चड्डीवर येणारे पुरुष बघितल्यावर तर उत्साह ढगांआड जाऊन लपयाचा. तसं वातावरण धुंद, मस्त असल्याने नैराश्य लवकरच निघून गेलं.

पाऊस-पाणी होतं, समोर हे-ते होतं. बरेच फिरलो, दमलो, फोटो काढले, खाल्लं (आम्ही पीत नाही) वगैरे अन परत निघालो.

पार्टीचा म्हणजेच परतीचा प्रवास!

दुपार वगैरे उलटून गेली होती. दिवसभरात एकदाही फोन वाजला नाही याचं मोठं कौतुक वाटलं मला. त्यात पोट, मन, नेत्र सुखावले होते. आज सुख लाभलं. चांगलं वाटत होतं. प्रसन्न वाटत होतं. एकट्याला कोंडून घेऊन काही होत नाही, मिसळावं लागतं, सर्वांसारख राहावं लागतं असं सांगतात ते खरं असावं. माणसात राहिलं म्हणजे जरा माणसाळलेपण येतं. बंद दरवाजे-खिडक्या उघडल्यावर घरात प्रकाश पडावा तसं.

टाईमपास करत परतीच्या वाटेवरचा प्रवास सुरू होता. अर्धी वाट संपली होती. गाडी चालवत असताना हिरव्या झाडांच्या गर्दीतून त्या मंदिराचा कळस दिसू लागला. सकाळचं मंदिर परत दिसलं. सकाळी ह्या रस्त्यावरून जात असताना झाडीतून एका मंदिराचा कळस दिसला होता. तेंव्हाच ते मंदिर बघावं वाटत होतं पण उशीर होईल म्हणून त्यावेळेस थांबलो नाही. आता थांबावसं वाटलं.

मंदिर रस्त्यापासून थोडंस आत होतं. आजूबाजूला गर्द झाडी होती. मंदीरापर्यन्त कच्ची सडक जात होती.

आम्ही मंदीरापर्यन्त जाऊन पोचलो. सगळेजण गाडीतून उतरलो.

अगदी छोटंसं मंदिर होतं. काळ्या ढगांतून चंद्र डोकावून पहावा तसं ते मंदिर हिरव्यागार, डेरेदार झाडांच्या कुशीतून डोकावत असल्याचा भास होत होता. त्यात पावसाची भुरभुरी चालूच होती.

केवळ अप्रतिम! विलोभनीय! सुरेख! अवर्णणीय!

जे दृश्य दिसलं ते विहंगम होतं. पावसाच्या भुरभुरीत, हिरव्या झाडांच्या गर्दीत, जुनं, काळ्या दगडांचं बनवलेलं ते मंदिर! अव्वल चित्रकाराने रेखाटलेलं सुंदर चित्र बघावं असं वाटत होतं.

काही क्षण तिथेच अडखळलो. ते दृश्य डोळ्यांत, मनात साठवून घेत होतो. पाऊले सावकाशपणे, अगदी स्वेछेने मंदिराच्या दिशेने पडू लागली. मंदिराच्या आतमध्ये दिवसाही अंधार वाटत होता. एक पांढरा बल्ब कुठेतरी लावला होता ज्याचा मंद प्रकाश पसरला होता. मंदिराच्या एका खांबाला टेकून एक तरुण आपल्या लहानग्या मुलीसोबत खेळत बसला होता. आम्ही येताच तो गडबडीने जागेवरून उठला. मुलीला पलीकडे बसलेल्या एका स्त्रीकडे दिलं अन आमच्याकडे येऊ लागला. कधीकाळी पांढरं असलेलं बनियन अन खाली दाक्षिणात्य पध्दतीने गुंडाळलेली लुंगी. तो तिथला पुजारी असावा. त्याने आम्हाला नम्रपणे नमस्कार केला. इतक्या आदराची खरंच सवय नव्हती. मग आम्हाला गाभाऱ्यापर्यन्त नेलं. अतिशय सुंदर मूर्ती होती. मंदिर जुनं होतं पण मूर्ती नवी वाटत होती. आम्ही त्याबाबत कसलीच विचारणा केली नाही. आमच्यातील इतिहासप्रेमी किंवा संशोधक वगैरे जागा झाला नाही.

त्या शांत गाभाऱ्यात प्रवेश केल्यावर विश्वाच्या एका वेगळ्याच, अज्ञात भागात आल्यासारखं वाटत होतं. अत्यंत गूढ असं काहीतरी. आईच्या पोटात, गर्भाशयात असतो तेथेही असच वाटत असेल का? तेंव्हा जाणिवा नसायच्या, त्या आत्ताही उरल्या नव्हत्या. तिथे फक्त श्वास चालू असतो तसंच अगदी!

ती निश्चल अवस्था भंग पावली. त्या पुजाऱ्याने पुढे येऊन आम्हाला प्रसाद म्हणून खडीसाखर दिली अन अपेक्षेने आमच्याकडे बघू लागला. त्याच्यासमोर पैशांची, म्हणजेच दक्षिणेची थाळी होती. आम्ही पैसे टाकावेत असं अपेक्षित होतं. तसं देवाच्या दानपेटीत कधी काही टाकत नाही, पण आज टाकावं वाटलं.

तो पुजारी माझ्याच वयाचा (म्हणजे तरुणच बरका) असावा. मनात कसंतरीच झालं. आम्ही आलं की तो दहा वीस रुपयांच्या अपेक्षेने त्या दक्षिणेच्या ताटावर येऊन बसला होता. बेक्कार! त्याचा तो गरीब चेहरा अन आत्ताची त्याची कृती बघून मनात कालवाकालव झाली. जगण्याच्या संघर्षात काहीही करावं लागतं. तो शिकला नाही हा त्याचा दोष होता की भिक्षुकी करून पोट भरणे हे त्याचं प्राक्तन??? विचारी मेंदूने त्रास द्यायला सुरुवात केली होती. आपण त्या मानाने खूप सुखी आहोत असं वाटलं! त्याचा विचार डोक्यातून काढून टाकावा असं वाटलं. नाहीतर सगळं पर्यटन वाया गेलं असतं.

मंदिर अप्रतिम आहे. खूप शांत. एकांत अनुभवता येईल असं. कोणी जर विचारलं तर त्याला सांगू नये असं. कारण आता ह्या जागेवर, ह्या एकांतावर, इथल्या गुढतेवर माझा हक्क आहे असा स्वार्थी विचार मनात कायमचा स्थिर झाला. लोकांनी इथे येऊन सगळी माती करू नये असं वाटत होतं. ही मानवजात नकोच कुठे!

त्या परिसरात कसल्याच बाह्य अस्तित्वाची जाणीव होत नव्हती. ते स्वतंत्र विश्व होतं. मंदिराच्या आवारातून इकडून-तिकडे वाहणारं वारं स्तब्ध करून टाकायचा. चेहर्‍यावर होणारे वार्‍याचे ते गारेगार स्पर्श आयुष्यातील सर्व वेदनेवर फुंकर मारल्याप्रमाणे वाटायचे.

हात मोबाईलकडे वळला. फोटो काढुयात असं वाटलं पण मग नकोही वाटलं. इतर मित्र फोटो काढत होते. मी ती स्थिर अवस्था शोषून घेत होतो. मनातील कुठली तार हलल्या गेली माहीत नाही, पण मला अचानक उचमळून आलं. पुन्हा पूर्वीचा विरक्ती विचार (लोक त्याला आजार म्हणतात) डोक्यात आला. अगदी अचानकच!!! थोडीशी भीती वाटली अन मी तिथेच पायर्‍यावर बसलो.

मोठे श्वास घेतल्यावर जरा हलकं वाटलं. स्वतःला परत Restart केलं.

अमर्‍या मोबाईल सोबत स्वतःही खाली-वर होऊन फोटो काढत होता. एखादा बहादुर सेनापती उभ्या उभ्या नुसताच तलवार फिरवतो तसा अमर्‍या चौफेर DSLR उडवत होता.

आपण फोटो का काढतो? आठवण रहावी म्हणून? का स्वतःला आवडतं म्हणून? पण ते फोटो आपल्या नाही तर कॉम्प्युटरच्या किंवा मोबाइलच्या मेमरीतच राहतात. असे 50 Gb चे फोटो आठवणीच्या लेबलखाली जागा अडवून बसलेत. ते ‘आठवणींचे फोल्डर’ आपण नंतर कधी उघडून बघतो का? शक्यतो नाही. कधी त्या आठवणी जाग्या केल्या? नाही. मग कशाला हा अट्टहास? सगळं जवळ ठेवण्याचा, जपून ठेवण्याचा स्वार्थ?

हे फोटो काढून जपून ठेवणं कधी-कधी नको वाटतं. आपण फोटो काढणार; आपल्या अनेक फोटोंच्या गर्दीतील तो एक बनून राहणार; मग ‘केंव्हाही बघता येईल’ असं मनाला सांगून आपण त्या फोटोकडे कधी बघणारही नाही. त्यापेक्षा हे दृश्य एखाद्या चित्राप्रमाणे मनात साठवून ठेवावं. हवय तेंव्हा ते स्मृतीमधून बाहेर काढता यावं. कॅमेरात बंदिस्त केल्यापेक्षा मनात त्याला कायमचं बंदिस्त करण्याचा निर्णय झाला. फोटोत ते स्थिर असतं, पण मनात साठवून ठेवलं तर ते तरल ठरतं. त्याला मनाप्रमाणे रंगवता येतं. आपल्याला हवेत तसे रंग भरता येतात.

कुठे कुठे देवाचे फोटो काढायला बंदी असते. ते मला तेंव्हा पटलं. देवाचे वगैरे फोटो घेऊन करणार काय? फार तर मोबाईलमध्ये ठेऊन रोज दर्शन घेऊ. पण समजा, ती मूर्ती मी मनापासून बघितली अन कायम स्मरणात ठेवली तर? फोटो वगैरे काही नको. कारण एखादी गोष्ट आपण स्मरणात ठेवतो तेंव्हा त्याची आठवण केल्यावर आपल्याला ती प्रतिमा दिसते. आता हे मंदिर अन ती मूर्ती मला कधीही आठवतील. आपण रोज आई वडील भाऊ बहीण यांचे चेहरे बघतो. पण कधी विचार करतो का की त्यांच्या मनात काय चालू आहे. बघण्यात आणि जाणून घेण्यात फरक असतो. देवासमोर डोळे झाकून हात का जोडतो? कारण तो आपल्या आतमध्ये कुठेतरी असतो. त्याला शोधता आलं पाहिजे. ती मूर्ति केवळ आरसा असतो.

बराच वेळ तेथे रमलो अन निघायची वेळ झाली. सगळं चित्र मनामध्ये रेखाटून ठेवलं होतं. परत एकदा दर्शन वगैरे घेतलं आणि निघालो.

मंदिराच्या बाहेर, बदामाच्या झाडाखाली एक आजोबा बसलेले दिसले. त्यांच्याजवळ भगवा झेंडा होता तरीही ते कट्टर हिंदुत्ववादी वगैरे वाटत नव्हते. आपली शबनम उघडून ते बसले होते. त्यांनी आम्हाला लांबूनच राम-राम केला. अमर्‍या (साला दिहाडी मजूर) लागलीच त्यांच्या जवळ गेला.

मला जे नको वाटत होतं तेच झालं.

आम्ही आजोबांजवळ गेलो. आधी काय-कुठले वगैरे बोलणं झालं. मग आजोबांनी आपली कथा (व्यथा) सांगायला सुरुवात केली. त्यांच्याकडे दुरून बघितलं तेंव्हाच लक्षात आलं की यांचं आयुष्य फार काही सुखी असणार नाही. ते नक्कीच आपली करून कहाणी सांगणार. ज्या प्रश्नांवर आपल्याकडे उत्तरे नसतात ते प्रश्न ऐकून घ्यायला आपण काही देवळातील मूर्ति आहोत का? कारण त्या प्रश्नांतून निराशा अन हतबलतेशिवाय काहीच पदरी पडणार नाही हे माहीत असतं. स्वतःचं दुखं किमान सहन तरी करता येतं, पण दुसर्‍यांचं दुखं ऐकल्यावर प्रचंड हतबलता जाणवते.

आजोबा सांगत होते. घरी कोण लक्ष देत नाही. मुलं-सुना ऐकत-बोलत नाहीत. पत्नी वैकुंठवासी झालेल्या. घरात कोंडमारा होऊन मेल्यापेक्षा पंढरीच्या वारीला जाऊ. निघालो सगळं मागे टाकून.

ह्या दोन-चार वाक्यात त्यांचं आयुष्य काय असेल याची जाणीव झाली.

साला ही माणसेच नकोत…. नकोतच ही माणसे… सगळीकडे तीच-तीच दुखे अन विवंचना… मला ही माणसेच नको वाटतात… विनाकारण मेंदूला ताण असतो. जो तो दुखीचं आहे का? अन सुखी असणारे तरी खरे सुखी आहेत की सुखाचे मुखवटे घालून वावरत असतात. इतक्या जर विवंचना असतील तर माणसाच्या प्रगत असण्यालातरी काय अर्थ? का प्रगत असणं, विचार करू शकणे, भावना व्यक्त करू शकणे, संवेदनशील असणे हाच सर्व समस्यांचं मूळ आहे? हे आयुष्य इतकं गुंतागुंतीचं का असावं? साधं-सरळ का जगता येऊ नये. इतके साधू-संत होऊन गेले, त्यांनीही हेच सांगितलं तरीही हे का बदलू नये. आपण प्रगत असू पण तो नागड्याने फिरणारा आदिमानव सुखी होता.

ते मेडिटेशनवाले वगैरे सांगतात की सुखाकडे बघा, सकारात्मक विचार करा, सगळी negativity बाजूला ठेवा. पण हे कसं शक्य आहे? हे म्हणजे सत्य नाकारण्यासारखं नाही का? तुम्ही त्याकडे दुर्लक्ष केल्याने ती दुखे संपणार आहेत का? ती तशीच राहतील, तुम्हीच भूल देऊन जगल्यासारखे राहाल. पाहुणे येणार म्हंटलं की घरातील पसारा पडद्याआड लपवल्याने घरातील पसारा कमी होत नाही. प्रत्येकजण कुठलंतरी ओझं घेऊन जगतोय, सल घेऊन जगतोय, दुखी आहे असं जाणवत राहतं. भेटणार्‍या प्रत्येक माणसांसोबत ही दुखे आपल्या मेंदूला चिकटली जातात. एखाद्या रेडियोअॅक्टिव substance प्रमाणे हा मेंदू त्यांचं सतत उत्सर्जन करत राहतो.

माणूसच नको, हा आत्माही नको, सुख नको, दुखंही नको! हा प्रवासच नको. निश्चलता हवी. एक चिरनिद्रा हवी! अखंड! विश्वाला शांतता हवीय!

तो बुद्ध सुखी होता. सर्वस्व त्यागून मोक्षाच्या मार्गावर लागला होता. ह्या सगळ्या वेदनेच्या अन दुखच्या पसार्‍यातून त्याने स्वतःची सुटका करून घेतली होती. मलाही हे जग, ही माणसे नको वाटतात. जर माझ्यावर बुद्धासारखी जगाला त्यागायची वेळ आली तर मग मी ह्या जागेची निवड करेन. हाच माझा बोधिवृक्ष असेल. हे वर्तुळ मोडून बाहेरच्या अगाथ, अथांग विश्वात संचार करावा वाटतो. खर्‍या जाणिवा तेथे कोठेतरी दडलेल्या असतील. मानवी जीवन म्हणजे निव्वळ त्या जाणिवांचा खोटा आभास असावा. ती जागा ईश्वराने नक्कीच निर्माण केली असेल जिथे स्थिरता आहे, अखंडता आहे, शांतता आहे, मुक्ती आहे आणि एकांत आहे!

            सगळं मागे सोडून जातोय असं वाटत होतं. सकाळच्या गप्पा-हास्यकल्लोळ, पर्यटन, प्रवास, मंदिर, आजोबा… सगळं! अस्तित्वाने ते जरी मागे राहिलं असलं तरी कोणत्याना कोणत्या अवस्थेत ते सोबत येणार होता. कोणाचीतरी Intensity नक्कीच जास्त असणार होती. सकाळी कुठलीही गाणी लावून मजा-मस्ती करणारे आम्ही आता जुनी हिन्दी गाणी लावून शांतपणे जात होतो. कदाचित सर्वांचं शरीर आणि मन थकलेलं होतं. मुसळधार पाऊस सुरू होता. आता वायपरच्या लयबद्ध चालीला साथ द्यायला गाडीच्या टपावर पडणारे पावसाचे टपोरे थेंबही होते. एखाद्या डब्यातून जुना पदार्थ काढावा अन त्याऐवेजी नवा ठेवावा तसं झालं होतं. जुन्या आकांक्षा शोषून घेतल्या होत्या अन नव्या जाणिवा भरल्या होत्या. सगळे शांत होते. एक प्रवास संपत होता… एक मार्गस्थ वाटेवर होता!

भरती येताना प्रचंड उधाण असतं. उत्साह असतो. ते खळखळणं असतं. किनार्‍याला टक्कर देण्याच्या, जमिनीला गिळंकृत करण्याचा आक्रमकपणा असतो. पण ओहोटी अशी नसते. ती स्वतःकडे जात असते. ती शांत, निश्चल असते. ती निर्मळ, अंतर्मुख असते. किनार्‍याला स्वतःकडे खेचणारी असते.

–  abhishek buchake

मार्गस्थ…!

जो वादा किया है वो निभाना पडेगा!

जो वादा किया है वो निभाना पडेगा!

शेअर बाजार मराठीत   ||  Share Market In Marathi  ||  शेअर बाजाराची सद्यावस्था  ||  शेअर मार्केट विश्लेषण 

 

अखेर शेअर बाजारात शास्वत तेजी अनुभवायला मिळत आहे. July series ची सांगता चांगली झाली असताना August Series ची सुरुवातही दमदार झाली आहे. सध्या NIFTY आणि SENSEX दोघेही आपल्या आपल्या All Time High वर कार्यरत आहेत. मागील article मध्ये आपण बघितलं होतं की Index जरी High असले तरी बरेचसे shares अजून म्हणावी तितकी वाढ नोंदवत नव्हते. पण ह्या आठवड्यात ती कमीही भरून निघाली. जसे जसे विविध कंपन्यांचे पहिल्या तिमाहीचे परिणाम समोर येऊ लागले, आंतरराष्ट्रीय घडामोडी स्थिर होऊ लागल्या आणि मोदी सरकारने संसदेत आकड्यांचं बहुमत सिद्ध केलं तसं गुंतवणूकदारांमध्ये उत्साह वाढला. मर्यादित कंपन्यांच्या shares मध्ये असलेली BUIYING वेगवेगळ्या Sector आणि Share मध्ये Rotate होऊ लागली. त्यात Pharma Sector मध्ये असलेली तेजी थोडीशी थांबली.

एका बाजूला Index इतका वाढत असताना Midcap तर खाली होतेच शिवाय अर्थव्यवस्थेशी थेट संबंधित असलेल्या बँकिंग सेक्टर थंड होतं. कदाचित यामुळेच बाजारात तेजी करण्यात आत्मविश्वास नव्हता. पण हळूहळू ती परिस्थिती बदलत गेली. PSU मध्ये सर्वात आधी Bank Of Baroda ने आपला 52 Week Low पासून वर येत नियमित मार्गक्रमण पट्टा मोडत 120 च्या वर Day Closing दिली. हे indicator आश्वस्त करणारं होतं. त्यानंतर Canara Bank ने पहिल्या तिमाहीचे परिणाम जाहीर केले जे अपेक्षेपेक्षा चांगले निघाले. मग Canara Bank तही वाढीस सुरुवात झाली. यामुळे PSU बँकेत खरेदीला उधाण आलं. बरेच दिवस गुंतवणूकदारांकडून दुर्लक्षित असलेले आणि तळाला असलेल्या Banking Stocks मध्ये तेजी सुरू झाली. देशातील अग्रगण्य SBI तर दोनच दिवसात तीस रुपये वाढला. PSU वाढत असताना Private Sector Banks ही मागे राहिल्या नाहीत. आता जत्रा निघाली आहे म्हणजे सगळ्याच मालाला गिराईक मिळतं या उक्तीने विविध क्षेत्रातील Stocks वाढू लागले. दर्जेदार पण 52 week low ला असलेले काही stocks मध्ये गुंतवणूक होऊ लागली. बाजाराचा Trend Positive आहे हे लक्षात येताच मंदी करणारे Traders ही बाजूला झाले आणि बाजारात खर्‍या अर्थाने तेजी आली.

आज Nifty आणि Sensex ऐतिहासिक उंचीवर आहेत. काही अपवाद वगळता सर्व चांगले shares वाढ नोंदवत आहेत. ही नक्कीच दिलासादायक चिन्हं आहे.

पुढे काय होईल हे आत्ताच सांगता येणं जरी कठीण असलं तरी बर्‍याच काळापासून Hold केलेल्या Positions आता Clear होऊ शकतात. येणार्‍या काळात काही Economic Events आहेत, संसदेचं सत्रही आहे आणि 15 ऑगस्ट ही आहे. त्यानंतर विविध राज्यांच्या निवडणुका. ही तेजी काही दिवस अशीच राहील असं सध्यातरी वातावरण आहे.

याच्यामध्ये एक महत्वाची बाब नमूद करण्यासारखी आहे आणि सामान्य गुंतवणूकदारांनी कायम लक्षात ठेवण्यासारखी आहे; ती म्हणजे, “बाजार कधीच एकाच स्थितीत राहत नाही.” तो काहीतरी movement करतोच. बाजार वाढेल का नाही? मी घेतलेले shares वाढतील का नाही? अशा विवंचनेत असणार्‍या सामान्य गुंतवणूकदाराला यातून बरच शिकता येईल. बरेच दिवस Leverage अर्थात Margin वर hold केलेले shares वाढत नाहीत हे बघून अनेकांनी नुकसानीत ते विकले. पण आज ते परत वाढलेले आहेत. बाजारात पॅनिक होऊन फायदा नाही हे अनेकदा स्पष्ट करूनही सामान्य गुंतवणूकदार त्या जाळ्यात अडकतो. सामान्य गुंतवणूकदार बाजारातून बाहेर पडताच Bulls ने बाजारात entry केली. आज ते नफ्यात आहेत. त्यामुळे Buy Right Sit Tight या उक्तीप्रमाणे जर तुमच्या पोर्टफोलियो ला दर्जेदार shares असतील तर घाबरून न जाता काही काळ जाऊ द्यावा. बाजार असाच चालतो!

तूर्तास एवढंच म्हणूयात की बाजाराने वर जावं अशी अनेकांची इच्छा-अपेक्षा होती. ती बाजाराने पूर्ण केली आहे. काही निवडक Analyst म्हणत होते की 15 August पर्यन्त बाजार नवीन उंचीवर असेल. बाजाराने त्यांचं स्वप्नंही खरं करून दाखवलं आहे. त्यामुळे बाजारासाठी आपल्यालाही योग्य गुंतवणूक केली पाहिजे!

तूर्तास बाजारासाठी म्हणूयात, जो वादा किया है निभाना पडेगा…

किंवा कट्टर मराठी वगैरे असाल तर तुम्ही “दिल्या घेतल्या वचनांची शपथ तुला आहे…” हे गाणंही म्हणू शकता!

– अभिषेक बुचके 

शेअर बाजाराची कटी पतंग…

उत्तरायण – कर्ण का आवडतो?

उत्तरायण – कर्ण का आवडतो?

उत्तरायण  ||  कर्ण का आवडतो ?  ||  महाभारत  ||  अध्यात्म  ||  मृत्युंजय  ||

 

महाभारतातील तुमचं आवडतं पात्र कोणतं हा प्रश्न विचारला तर त्यात कृष्ण आणि कर्ण ही दोन उत्तरे प्रामुख्याने मिळतात. त्यातल्या त्यात पुरुषांकडून कर्ण हे उत्तर मिळतं आणि स्त्री वर्गाकडून कृष्ण हे उत्तर मिळतं. तुम्हाला दुसरं पात्र आवडत असेल तरी ठीक आहे. त्यात वाईट वाटून घेण्याचं काही कारण नाही.

पण ज्यांना कर्ण हे महाभारतातील सर्वात उत्तम व्यक्तिमत्व वाटतं त्यांच्यापैकी बहुसंख्य मंडळींनी “मृत्युंजय” किंवा “राधेय” ही कादंबरी वाचलेली असते. म्हणजे,त्यांच्यावर त्या लेखनाचा,त्या लेखकाने ज्या पद्धतीने कर्ण मांडला आहे त्याचा प्रभाव जाणवतो. त्या कादंबरीच्या,म्हणजेच त्या लेखनाने त्यांच्यावर इतका प्रभाव झालेला असतो की त्यांना कर्ण हाच महाभारतातील महानायक वाटू लागतो. (खुलासा – तो महानायक नाहीये असं काही माझं म्हणणं नाहीये.) पण असं म्हंटलं जातं की महाभारतातील कुठलंच पात्र,कुठलीच व्यक्ति पुर्णपणे निष्पाप किंवा पुर्णपणे धर्मानुसरण करणारी नव्हती. प्रत्येकाची काळी-पांढरी बाजू होती,प्रत्येकात गुण-दोष होते. असं असतांनाही कर्ण उजवा वाटतो यामागे काय रहस्य असलं पाहिजे?हा केवळ लेखनाचा प्रभाव असेल की आणखी काही…?म्हणजे,तशी पात्रांची तुलना करायची नाहीये,पण राजकुमार हिराणी चा “संजू” बघितल्यानंतर संजय दत्त जर कोणाला आवडत असेल तर त्याचं श्रेय लेखक-दिग्दर्शकाला नक्कीच दिलं पाहिजे. असो!

मूळ विषय असा आहे की पुरूषांना (बर्‍याच) कर्ण का आवडतो?त्यामागचा शोध घेतला असतो खूप भारी कारण मिळालं!

कर्ण म्हणजे खरं तर राजपुत्र. पराक्रमी! धाडसी! त्यागवीर! दानशूर! वगैरे वगैरे. पण त्याला काय मिळालं?तर जन्मापासून अवहेलना… केवळ माणसांकडूनच नाही तरी नियतीने त्याची अवहेलना केली,उपेक्षा केली. त्याला कधीच न्याय मिळाला नाही. त्याच्या नशिबी फक्त भोग आले. अगदी जन्मापासून ते मृत्यूपर्यंत!

कर्ण एक चांगला मुलगा होता,चांगला पती होता,चांगला भाऊ होता,चांगला मित्र होता,चांगला शासक होता,चांगला योद्धा होता… सगळी कर्तव्ये प्राणपणाने निभावली असताना त्याच्यावर नेहमीच अन्याय झाला हे कर्णाबद्दल सर्वश्रूत आहे. म्हणजे,“मृत्युंजय” किंवा “राधेय” किंवा अन्य कादंबरीमधून हेच प्रतीत होत राहतं.

मी इतका चांगला मुलगा होतो,आई-बापाला सांभाळतो,त्यांच्यासाठी सर्व करतो तरी आई-बाप माझ्यापेक्षा इतर भावंडांवर जास्त प्रेम करतात. मी माझ्या भावंडांना इतकं सांभाळतो,आयुष्यभर त्यांच्यासाठी कमी केलं का,तरीही लेकाचे संपत्तीच्या वाटणीत जास्तीचा हिस्सा मागतात. मी ऑफिसमध्ये इतकं राबतो तरीही बॉस त्याला भाव देतात,पगारवाढ देत नाहीत. मी इतका चांगला मित्र आहे त्याचा तरीही त्याने मला अशी वागणूक का द्यावी. वगैरे वगैरे वगैरे…

प्रत्येक पुरुष स्वतःशी असा संवाद करत असतो. पुरुष हे स्वतःची दुखं,वेदना,भावना जे काही असेल ते उघडपणे व्यक्त करीत नाहीत असं म्हणतात. त्यांना नेहमी असं वाटत असतं की आपल्यावर काहीतरी अन्याय झालाय (वाटणे आणि असणे यात फरक),आपण सर्वांसाठी सर्वकाही करतो तरीही आपल्याला योग्य न्याय मिळत नाही. अशा प्रकारच्या भावना उरात दडपून ठेवणारा हा पुरुष जेंव्हा मृत्युंजय,राधेय किंवा कर्णबद्दल कुठे वाचतो-बघतो तेंव्हा त्याच्या भावनेचे-वेदनेचे बांध फुटतात आणि तो स्वतःला कर्णामध्ये पाहू लागतो. कर्णाची आणि आपली दुखे सारखीच आहेत असं त्याला वाटायला लागतं. अगदी द्रौपदी खरी तर माझीच होती,माझ्याच पराक्रमाला शोभून दिसणारी होती पण केवळ सुतपुत्र (आपल्याकडे पैसा,घर वगैरे नसल्याने एखाद्या मुलीने नाकारणे ही भावना) असल्याने तिने आपल्याला झिडकारलं ही भावनाही कर्ण आवडण्यासाठी पुरेशी असते.

असो! इतकी कारणीमीमांसा पुरेशी आहे की कर्ण हेच महाभारतातील सर्वोत्तम व्यक्तिमत्व आहे असं वाटायला.

खुलासा – लेखातून महारथी कर्णाला कुठेही कमी लेखण्याचा प्रयत्न केला नाही. कर्ण हा महाभारतातील शूर योद्धा तर होताच शिवाय सर्वांपेक्षा सरस होता. लेखाचा उद्देश एवढाच की कुठलाही व्यक्ति पुस्तक वाचत असताना किंवा चित्रपट बघत असताना स्वतःला relate करत असतो. स्वतःला शोधत असतो. स्वतःशी संवाद साधायचा प्रयत्न करत असतो. यामधून समजण्यासारखी एक गोष्ट म्हणजे,लेखक आणि दिग्दर्शकात इतकी ताकद असते की तो एखाद्या व्यक्तीबद्दल,घटंनेबद्दल,प्रश्नाबद्दल जगाचा दृष्टीकोण बदलू शकतो. लेखन जर तितकं प्रभावी असेल तर त्यात जगाला दृष्टी देण्याची क्षमता असते. त्यामुळे लेखकाने (म्हणजे प्रभावी लेखकाने,माझ्या सरख्यांनी नाही) ते भान नेहमी जपायला हवं!

Abhishek Buchake   ||   @Late_Night1991

उत्तरायण

 

उत्तरायण

उत्तरायण

महाभारत  ||  मैत्री  ||  दुसरी बाजू  ||  सत्य आणि आभास  ||  कर्ण आणि दुर्योधन 
मित्र कर्ण, मीच तो दुर्योधन ज्याने तुला सर्वप्रथम आपलां मित्र बनवलं। तुझ्या कर्तुत्वाला पारखून तुला सिंहासन दिलं। ज्यावेळेस तू अस्पृश्य होतास, सुतपुत्र म्हणून हिनवला जात होतास तेंव्हा तुझ्यातील प्रखरता पाहूनच तुझ्या खांद्यावर मैत्रीचा हात ठेवला।

तुझा पराक्रम बघून तुझा वापर करून घेता येईल ह्या स्वार्थी भावनेनेच तुझ्यासाठी मैत्रीचा हात लवकर समोर केला। पण आपल्या मैत्रीतील ओलावा इतका होता की कधीच तुझा मत्सर केला नाही। एक योद्धा म्हणून तर तू हवाच होतास पण नंतर निर्माण झालेल्या मैत्रीच्या अनुबंधामुळे माझ्या 99 भवांपेक्षा तू अधिक जवळचा अन विश्वासू वाटत आलास!
हीच मैत्री अखेरच्या श्वासापर्यंत कायम राहील!

पण भीती वाटते! हेच की तुही पितामह किंवा गुरुवर्य प्रमाणे त्या पांडवांचाच हितचिंतक निघालास तर???

तर मग मी पुरता कोलमडून जाईन। मग कुठेतरी मला अश्वत्थामा या पराक्रमी अन निष्ठावंत सैनिकाची आठवण येईल। तुझ्या पराक्रमापेक्षा त्याची निष्ठा अधिक महत्वाची होती हे मला मृत्यूनंतर समजलं! पण मित्रांप्रति काय तो राग कर्ण!

तू तुझ्या प्राक्तनाचे भोग भोगलेस अन मी माझ्या! अजूनही आपण तितकेच गाढे मित्र आहोत! पुढच्या जन्मी जर हाच जन्म मिळाला तर पुन्हा तुझा मित्र व्हायला नक्कीच आवडेल!

जेष्ठ कुंतीपुत्र म्हणून तुला तुझा हक्क कधीच मिळाला नाही अन कौरवांचा मित्र म्हणूनही तुला सर्व स्वीकारू शकले नाहीत। तुला जिवंतपणीच अंतराळात भटकणाऱ्या अतृप्त आत्म्याचे भोग नशिबी आले। तुझा जन्म हा अपघात असला तरी तुझा मृत्यू हा साक्षात ईश्वरनियोजित होता। ह्या अनादी अनंत विश्वात एक जन्म तरी तुला असा भेटेल जेथे तुझ्या ह्या त्यागाचं अन पराक्रमाचं फलित तुला मिळेल। तू भूपती झालेलं मला बघायचं आहे। त्या जन्मातही तुझ्या मैत्रीचा आधार मला हवाच असेल। माझ्या स्वतःच्या पदरी कसलं पुण्य नसेलही, पण सूर्यपुत्रा, पूर्वजांकडून पुण्याचं जे दान मिळालं असेल तो संचय मी तुला अर्पण करेन!

अंधार होतोय… सगळं धूसर दिसू लागलंय… बहुदा जाण्याची वेळ आली असावी… काही प्रश्नांची उत्तरे हवी होती म्हणून मृत्यूनंतर ही भेट घडवली असेल… तू कौंतेय ? राधेय ? जेष्ठ पांडव ? सूर्यपुत्र ? महारथी कर्ण ? नाही… माझ्यासाठी तू फक्त मित्र!!!

टीप – माझ्या #उत्तरायण या येऊ पाहणार्‍या एका लेखनसंग्रहातील हा उतारा! मृत्यूपश्चात कर्ण आणि दुर्योधन यांच्यातील हा संवाद!

– अभिषेक बुचके

Harry Potter Characters are Like Mahabharata

शेअर बाजाराची कटी पतंग…

शेअर बाजाराची कटी पतंग…

शेअर बाजाराची कटी पतंग!!!  ||  शेअर बाजार मराठीत  ||  Share Market In Marathi   ||  शेअर बाजारातील गुंतवणूक  ||  Share Market Investment
 
कटी पतंग! म्हणजे जी पतंग आपल्या मूळ मांजापासून सुटलेली आहे. व्यवस्थित उडणारा पतंगाचा मांजा तुटतो अन तो पतंग वार्‍याच्या तालावर नाचू लागतो. मग गल्लीतली पोरं त्या तुटलेल्या पतंगाच्या मागावर इकडून तिकडे बोंबलत फिरतात. पण तो पतंग एखाद-दुसर्‍याच्याच हाती लागतो. बाकीचे मग नशिबाला दोष देतात, किंवा कुठे चूक झाली याचा विचार करत बसतात. पण वार्‍याची दिशा काय असेल हे कोणीच ठरवू शकत नाही…
 
सध्या शेअर बाजारातही हीच परिस्थिती आहे. काय सावळा गोंधळ चालू आहे हेच समजत नाहीये. सकाळी Positive मध्ये सुरू होणारा बाजार मग कोसळू लागतो. कोसळतो आहे असं वाटत असताना पुन्हा वाढतो. कधी Negative ने सुरू होतो अन उच्चांकी पातळीवर जाऊन स्थिरावतो. कुठलं सेक्टर कधी वाढेल कधी पडेल याचा कसलाही मागसुस येत नाही.
 
गेले काही दिवस मी जाणीवपूर्वक काही readings घेत होतो. म्हणजे Business Channel वर अनेक दिग्गज Market Analyst (Technical & Fundamental) Intraday साठी वगैरे Tips देत असतात. किंवा कुठल्यातरी Brokerage Firm कडून तसे Calls येत असतात. पण सगळं फोल ठरताना दिसत आहे. याच्यातील accuracy 40 ते 50 टक्क्यांवर आली आहे. दिग्गज analyst चुकत असतील तर इतरांची काय तर्‍हा. कारण Trend काय आहे याचाही बर्‍याचदा पत्ता लागत नाहीये. वार्‍याच्या तालावर नाचणार्‍या कटी पतंग प्रमाणे shares आणि बाजार भरकटत आहेत. अनेक shares हे Support, Resistance मोडून परत खाली-वर होत आहेत. उत्तम Results सादर करून profit booking च्या नावाखाली चांगले shares कोसळत आहेत. All Time High च्या आसपास दिसणार्‍याा बाजारात 70% shares निच्चांकी पातळीवर काम करत आहेत!!! सब मोहजाल है!
 
कटलेल्या पतंगाच्या मागे विनाकारण इकडे-तिकडे पळण्यापेक्षा थोडसं थांबावं आणि वार्‍यात स्थिरता येण्याची वाट बघावी. नाहीतर निव्वळ दमछाक होणे अटळ आहे!
अभिषेक बुचके (ब्रोकर व मार्गदर्शक)
buchkeabhishek@gmail.com
http://latenightedition.in/wp/?p=3193

error: Content is protected !!