आपल्याला जर आपल्या रचना, संकल्पना, मत येथे मांडायचं असेल किंवा कुठलीही जाहिरात ह्या संकेतस्थळावर करायची असेल तर latenightedition.in@gmail.com यावर संपर्क करावा!

Category: Short Story

चेहरे आणि मुखवटे

चेहरे आणि मुखवटे

मुखवट्यामागील चेहरा  ||  रंग-बेरंग  ||  गोंधळलेलं मन ||  काल्पनिक कथा

काहीच अर्थ नव्हता. आयुष्य नुसतं बेरंग अन बेचव झालं होतं. सगळा रस निघून जावा अन चोथा उरावा तसं वाटत होतं. एका लयीत चालू होतं आयुष्य. मृत मानसाच्या हार्टबीट सारखा. सरळ रेष अन एकसंध आवाज. तेच ते रोजचं. उठा… कामाला जा… तिथे त्याच कटकटी… मित्रांसोबत तेच ते जोक… परत रूमवर या… त्याच मेसवर जा, त्याच त्या भाज्या खा… झोपताना youtube वर गाणे… कधीतरी हस्तमैथुन करा… झोपा.. परत उठा… परत तेच… वर्तुळात अडकल्याप्रमाणे… छा.. काहीच मजा राहिली नाही जगण्यात. स्वतःच्या स्वतःत गुरफटून राहिलेलं आयुष्य म्हणजे निव्वळ कारावास.

तिकडे गावाकडे चार एकर शेतीपायी आई-बाप अडकून पडलेले. भाऊ त्याचा-त्याचा वेगळा राहतो. म्हातार्‍या-म्हातारीला म्हंटलं, ती जमीन विकून या इकडं. निदान सोबत राहता येईल. पण ऐकत नाहीत. गावकी अन भावकी काही सोडत नाहीत. असंही मरायला इथे आले तरी राहायला जागा कुठेय म्हणा. निव्वळ अडचणीत राहावं लागेल मग. म्हणूनच मीही कधी जास्त जोर देऊन त्यांना कधी बोलवून घेत नाही.

सगळा कोंडमारा झाला आहे. महिन्याच्या सुरूवातीला कॅलेंडर बघायचा अन लागून आलेल्या सुट्ट्याला गावी जाऊन यायचं. तिथे तरी काय वेगळं असतं म्हणा. राहतो कसा, कमावतो किती, खातो काय अन लग्न कधी करणार याच्या पलीकडे गावात काही चर्चा होतच नसते. वैताग येतो त्या गोष्टींचा. आगितून फोफाट्यात.

ही नोकरी तरी काय वैताग आहे साला. त्या आकड्यांच्या गर्दीत जीव नकोसा होतो. कधीतरी बाहेरगावी जावं लागतं तोच काय तो विरंगुळा. पण आयुष्यात काही थ्रिल राहिलाच नाही. ते कॉलेजचे दिवस तरी बरे होते म्हणायची वेळ आलीय. तिथेही न्युंनगंडातच अडकलो होतो म्हणा, पण चिंता अन शुष्क प्रेमाच्या रंगाने माखल्या गेलो होतो. हल्ली आयुष्य इतकं बेरंग झालय की बेरंगाचा रंग लागलाय. कसली मजाच राहिली नाही. नाही म्हणायला एक मुलगी आली होती आयुष्यात, पण भेटीच्या दुसर्‍या आठवड्यात ती स्वतः फिजिकल झाली अन तिसर्‍या आठवड्यात सोडून गेली. काही दिवस मानसिक बलात्कार झाल्यासारख वाटत होतं, पण शारीरिक पातळीवर एक परिपूर्ण जाणतेपणा आला होता. स्त्रीसुख वेगळीच अनुभूती असते. कदाचित त्यामुळेच नंतर हस्तमैथुन करायची सवयच झाली. अशाही मुली असतात याचं आश्चर्य वाटत होतं. तिला काय हवं होतं याचा विचार सारखा मनात येत असतो.

अजून एक मुलगी आयुष्यात आलेली. नेहमीच्या वेळापत्रकाप्रमाणे रविवारी बाबू बिर्याणीवाल्याकडे जायचो तिथे एक सुंदर मुलगी भेटली. ती विमा एजेंट होती. तीन चार दिवसांत बोर केलं तिने. सतत त्याच गोष्टी करायची. शेवटी तिची संगत टाळावी म्हणून बाबू बिर्याणीच सोडली. वैताग होता तो. मेंदूवर पडली असावी असं वाटायचं, पण हुशार होती.

आयुष्य इतकं निरर्थक कधी झालं कळलच नाही. अनेक वर्षे बंद पडून असलेल्या जुनाट गाडीप्रमाणे किंवा वापरात नसलेल्या जुन्या पितळ्याच्या भांड्याप्रमाणे. कसल्यातरी काल्पनिक गजांनाड आयुष्य बंदिस्त झालं होतं. खूपच विचित्र वाटू लागल्यावर एका मानसोपचारतज्ञ व आध्यात्मिक गुरुलाही भेटलो. दोघांनी सांगितलं एकच, फक्त मार्ग वेगळे होते. मी निराशावादी होतो असं तात्पर्य निघालं होतं. असेलही खरं. पण आशावादी असण्यात तरी काय सार्थक होतं हे मला कळत नव्हतं. सतत कशाच्यातरी मागे धावत राहणं आणि काहीतरी खूप भारी असण्याचा दिखावा करणं म्हणजे आशावादी असणं असेल तर त्यातही काही अर्थ नाही. आशावादानंतरचा येणारा ठेहराव हा निराशावादापेक्षा घातक असतो असं वाटतं मला.

त्या गुरु व डॉक्टरने सांगितल्याप्रमाणे सगळं मनशान्ती, योगा, ध्यान वगैरे केलं. बरं वाटत होतं, पण मेंदूतील सगळं द्रव्य शोषून घेतल्यासारखं वाटायचं. मेंदूला वळण लावणं म्हणजे समुद्राच्या लाटेला बांधून टाकण्यासारख झालं. मला फार दिवस ते जमलं नाही. किंबहुना मेंदूला ते पटलं नाही, म्हणून मग तो प्रकार बंद केला.

दिवस कामात निघून जायचा. मित्र चिकार होते, पण वेळेवर कोण कधी भेटायचा नाही. खूप अस्थिर वाटायचं. साले हे मित्र काय रसायन असतात हे कधी कळलच नाही. त्यांचं असणं आणि नसणं हे माझी त्यांच्या मनातील प्रतिमा अन मैत्रीची तात्कालिक परिस्थिती यावर अवलंबून असतं. आपण काथ्याकूट करून उपयोग नसतो. त्या मित्रापेक्षा शहरात राहणारे भावकीतील गोपीनाथ काका बरे होते. दर रविवारी न चुकता फोन करून हालचाल विचाराचे. कधी-कधी दारूही प्यायचो सोबत.

एकदा एक सिद्धी बाबा भेटले. त्यांनी माझ्या मरणाची तारीख सांगितली. अजून तेवीस वर्षानी मी मरणार असं ते सांगत होते. नेमकं कसं मरणार हे ते सांगू शकले नाहीत, पण मरणार हे नक्की होतं. म्हणजे अजून फक्त तेवीस वर्षे… अचानक वाटलं, काय काय करायचं राहून गेलं.? मुख्य म्हणजे लग्न राहिलं होतं. शरीरसुख एकदा उपभोगून झालं असल्याने त्याची कसली ओढ नव्हती, पण संसारसुख काय असतं ते उपभोगायचं होतं. ज्यासाठी मानव ही प्रजात ओळखली जाते त्या लग्नसंस्थेत नेमकं आहे तरी काय हे शोधणं गरजेचं होतं. बाकी कुठलेच प्राणी असे लग्न वगैरे करून राहत नाहीत; ही लग्नाची वगैरे व्यवस्था अनेक शतकांपासून अन युगांपासून सुरू आहे ती नेमकी कशासाठी हे उत्तर कधीच कोणी शोधलं नसेल का? हा प्रश्न मला पडायचा. सगळे मूर्खासारखे लग्न करणार, हनिमून करणार, पोरं जन्माला घालणार अन मरून जाणार… कशासाठी हा अट्टाहास? त्यात लग्नानंतर सुरुवातीची वर्षे बरी असतात म्हणे, नंतर निव्वळ वनवास असतो.. उगाच जगत जाणं असतं असं म्हणतात… भगवान बुद्ध हुशार होता. निवांत आयुष्य जगत होता. तसं जगलं पाहिजे असं वाटायचं. शहराबाहेर अॅनाची टेकडी म्हणून आहे. उगी तिथेच जाऊन राहावं असं वाटत होतं. उगाच भानगडी नको प्रपंचाच्या. पण मी असं काही केलं तर तिकडे गावाकडे म्हातारा-म्हातारी हाय खाऊन मरायची म्हणून शांत राहायचो.

मी जर आजपासून तेवीस वर्षानी मेलोच तर सगळं कठीण होणार होतं. ते गणित मला कठीण वाटत होतं. त्यावेळेस मी पन्नाशीचा असेन. आजपासून वर्षभराने जरी माझं लग्न झालं तरी मग हातात बावीस वर्षे राहतात. त्यात लग्नानंतर वर्षभराने मूल झालं, तेही भलती प्लॅनिंग नाही केली, तर ठीक नाहीतर कठीण. म्हणजे मी मरताना माझा पोरगा/पोरगी 18 ते 20 वर्षांचे म्हणजे कोवळेच असणार. च्यायला त्यांना असं उघड्यावर टाकून मी मरूच कसा शकतो याबद्दल मला स्वतःचा राग आला. मला लागलीच त्या बाबू बिर्याणीमध्ये भेटणार्‍या मुलीची आठवण झाली. तिच्याकडून खरच जीवन विमा काढायलाच हवा असं आता मला वाटत होतं. पुढच्या पिढीला पैसे अन सुरक्षितता सोडून देण्यासारखं काहीच नसतं. साला यासाठीच का देवाने माणूस बनवला असेल…?

जे ती सुंदर मुलगी पटवून देऊ शकली नाही ते त्या ओबडधोबड साधू बाबाने पटवून दिलं. परत बाबू बिर्याणी हाऊसवर जायच्या विचाराने मन आनंदित झालं. तिच्याशी परत सूत जुळवलं पाहिजे असा स्वार्थी विचार मनात आला. नंतर मग स्वतः किती व्यावहारिक आहेस असं स्वतःला शिव्या देण्यात बराच वेळ निघून गेला.

पृथ्वी, सूर्य, समुद्र वगैरे किती स्थिर असतात. पृथ्वीला तरी काही कसं वाटत नाही. करोडो वर्ष झाली, आहे त्या गतीने फिरतेय अन चालतेय त्याच वेगाने. इतका स्थिरपणा मानवी आयुष्यातही यावा असं विश्वाच्या निर्मात्याला अपेक्षित असेल तर कठीण आहे. हे असलं स्थिर आयुष्य काही मला पटत नाही. किमान पोलिसात तरी जॉब लागायला पाहिजे होता असं वाटत होतं. काहीतरी उपद्व्याप केले असते असं वाटलं. सध्याचा जॉब म्हणजे श्रीमंत पाहुण्याच्या घरी गेल्यावर बिनसाखरेचा चहा मिळाल्यावर होते तशी परिस्थिती; ना सांगता येतं न सोडता येतं.

Related image

आयुष्याचा गुंता भलताच अडकलेला होता. मन काही थार्‍यावर येत नव्हतं. कधीतरी गावाकडे जाऊन आलं की बरं वाटायचं. पण बॅटरी उतरल्यागत नंतर सगळं उतरून जायचं. एकटेपणा हाच आयुष्याला मारक होता की माणसांची गरज राहिली नसणं हे जास्त त्रासदायक होतं हे कळत नव्हतं. कोणाच्या असण्या-नसण्याने फरक पडत नाही म्हंटलं की आयुष्य फार उदार होतं. ऑफिसमध्ये होणारे भांडणं मला कधी कधी बरी वाटायची, कारण त्यात खूप खुलेपणा असायचा.

कधीतरी एखादी उल्का किंवा काहीतरी येऊन पृथ्वीवर आदळावं अन सगळं संपून जावं असं फार वाटायचा. सगळं क्षणात बेचिराख. अख्खी मानवजात संपुष्टात येईल. विश्वातील negativity पैकी बरीच कमी होईल. कूलर बंद केल्यावर inverter निश्वास सोडतं तसं पृथ्वी संपल्यावर विश्व निश्वास सोडेल असं वाटतं. पण जेंव्हा ईश्वर पुन्हा विश्वाची निर्मिती करेल तेंव्हा काही गोष्टी त्याने पाळाव्यात-टाळाव्यात असं मला वाटतं. हा मेंदू माणसाला देऊ नये. खूप उपकार होतील. इतर प्राण्यांप्रमाणे मानवही आरामात राहू लागेल. आजच्या पोटापुरता शिकार करायची, उद्याची चिंता नको अन काल केलेल्या चुकांचं दुखंही नको. खायचं, प्यायचं, बागडायाच, हवं तेंव्हा हवं तसं समागम करायचं अन मुक्त राहायचं अन मरून जायचं. कसल्या संस्कृती अन चौकटींचं ओझं नको. तोच जन्म सार्थकी लागला असं होईल.. बाकी सगळं झुठ म्हणता येईल…

हे असे विचार आले की मी स्वतःला वेडा समजायचो, पण ही theory सर्वात उच्च असही वाटायचं. मी कोणीतरी अत्यंत गूढ मनुष्य आहे असं माझं मलाच वाटायचं. देवाने मला सर्वांपेक्षा काहीतरी वेगळी विचारप्रक्रिया दिली आहे असं वाटायचं.

काय हुक्की आली माहीत नाही, एके दिवशी चेहर्‍यावरची दाढी अन मिशी उतरवली. अनेक वर्षांच्या नंतर मैदान मोकळं केलं होतं. मला बिना मिशा-दाढी बघणे हे कोणाला माहीतच नव्हतं. सगळे माझ्या तोंडाकडे बघून हसू लागले. अगदी मुलीही! मला त्यांचे हसरे चेहरे बघून आनंद वाटला. ते माझ्यामुळे हसत होते, माझ्यावर हसत होते. ती लोक माझी मस्करी करत होती अन मला बरं वाटत होतं, मला खूप समाधान वाटलं. मग मी तसं वारंवार करू लागलो. वेडे चाळे!!!! माझ्या विचित्र वागण्याने लोकांना हसवू लागलो. मला त्यात खूप समाधान वाटत होतं. मी तो मुखवटा चढवला. माझा जुनाट अन बेरंग चेहरा सोडून दिला अन ह्या रंगीबेरंगी मुखवट्यानिशी वावरू लागलो. लोकांनाही तो मुखवटा आवडू लागला. कितीही सच्चा असला तरी तो जुनाट अन थंड चहासारखा नेहमीचा चेहरा कोणालाच फारसा आवडत नव्हता, उलट माझा विदूषकी चेहरा लोकांना आवडू लागला.

मी ठरवून सर्कस बघायला गेलो. तो विदूषक स्वतः काहीतरी वेडेपणा करायचा, विदूषकी चाळे करायचा अन लोकांना हसवायचा. त्याच्या रंगीत अवतारावर लोक बेफाम होऊन हसायचे. त्याचा चेहरा काहीही असो, पण त्याने परिधान केलेला मुखवटा खूप प्रभावी होता. त्याच्या खर्‍या रूपात तो अप्रिय असेलही, पण हे मुखवटाधारी विदूषकी रूप अत्यंत प्रभावी अन आकर्षक होतं. काळ्या आभाळात इंद्रधनुष्य मस्त दिसायचं तसं होतं ते… मी तसे रंग किंवा मुखवटे माझ्या शरीराला जरी लावले नसले तरी मनाने ते मी अंगिकारले अन माझा ओळखीचा चेहरा सोडून तो मुखवटा म्हणूनच जगू लागलो… नवीन प्रवेश…  त्या मुखवट्याने माझ्या जगण्यात रंग भरला अन सार्‍या अस्थिर भावनांना निद्रिस्त केलं… माझा माझ्याशी संवाद झाला व मी मलाच उमगलो… हाच मुखवटा माझी ओळख बनला…

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991

चेहरे आणि मुखवटे

मराठी कथा – e – book [Updated]

मराठी कथा – e – book [Updated]

मराठी कथा  ||  मराठी साहित्य  ||  कथासंग्रह  ||  मराठी ई-पुस्तक  ||  माझं लिखाण  || 

Marathi Stories  ||  Short Stories || Story Collection  ||  Marathi e-Book  

गेल्या वर्षी “मराठी कथा” नावाने e-book सुरू करायचा निर्णय घेतला त्यावेळेस फार उत्साह वाटत नव्हता. playstore वर अनेक दर्जेदार लिखानांची e-book असताना त्या गर्दीत आपलं हे पुस्तक कुठेतरी अडगळीतच राहील असं वाटत होतं. माझं जे काही तोडकं-मोडकं लिखाण आहे ते मी “मराठी कथा” या app मध्ये संग्रहीत करायचं असा निर्णय घेतला होता. वाचणारे कोणी असतील-नसतील पण आपली आवड म्हणून आपल्या कथा-लिखाण मी तेथे upload करत गेलो. सुरूवातीला फार प्रतिसाद नव्हता, कारण सुरूवातीला कथाही फार नव्हत्या, विविध शैलीच्या नव्हत्या त्यामुळे वाचक तेथे येत नसावा. पण हळूहळू कथांचा संग्रह वाढत गेला, विविध प्रकारच्या कथा मी जोडत गेलो अन वाचकांना त्या आवडू लागल्या. खासकरून “खिडकी” आणि “नरक्षी” आणि “एक अजनबी हसिना से..”  ह्या कथांना चांगला प्रतिसाद मिळाला. विविध ढंगाच्या कथा असणं किती महत्वाचं असतं याची जाणीव झाली.

     

कसल्याही प्रकारचं लिखाण असेल किंवा कसलीही कला-छंद असेल, तो स्वतःच्या आनंदासाठी आणि समाधानासाठी जोपासला जातो, पण त्याला जर वाहवा मिळाली तर त्या कलेप्रती उत्साह वाढतो. वाचकांच्या सकारात्मक प्रतिक्रिया ह्या स्फूर्ती देणार्‍या ठरल्या. अनेकांनी सुधारणा सुचवल्या व त्रुटी दाखवल्या त्यांचा मंनापासून आभारी आहे, कारण त्यातून चुका होण्याचं प्रमाण कमी होत गेलं.

आज “मराठी कथा” मध्ये विविध प्रकारच्या तीसेक कथा आहेत. त्या नुकत्याच update केल्या आहेत. वेळ भेटेल तसं यात अजून भर टाकायची इच्छा आहेच. आज दीड हजार मोबाइल्स वर हे app install आहे, एकूण दहा हजार इंस्टॉल झालेले आहेत… हा आनंद खूप मोलाचा आहे… प्रत्येकाचे आभार…!

 

आजच आपल्या मोबाइलमध्ये डाऊनलोड करा… 

https://play.google.com/store/apps/details?id=com.latenight.somethingsamajik.MarathiKatha&hl=en

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991

मराठी कथा – अभिषेक बुचके

मोहजाल- भयकथा

मोहजाल- भयकथा

मराठी भयकथा  || प्रणयकथा लिहिता लिहिता भयकथा घडली  ||  Marathi Short Story  ||  रात्र आरंभ  || अतृप्त आत्मा  || 

 

खूप रात्र झाली होती. दोन अडीच तरी वाजले असावेत. खरं तर वाटेत बस बिघडल्याने मला खूपच उशीर झाला, अन्यथा दहा-अकरा वाजताच पोचलो असतो. बसमधून उतरल्यावर थंडीची तीव्रता आणखीनच जाणवू लागली. बस स्टँड तर अक्षरशः ओस पडलेलं होतं. बसऐवेजी तिथे जनावरेच दिसत होती. दोन चार लोकं इकडे-तिकडे दिसत होती. मध्यम आकार व लोकसंख्या असलेलं शहर असूनही फार गर्दी नसल्याने मला विचित्र वाटलं.

ह्या गावात पहिल्यांदाच आलो होतो. मित्राच्या लग्नाचं निमित्त. तो खूप सांगत होता, कितीही उशीर झाला तरी फोन कर घ्यायला येतो किंवा कोणालातरी पाठवतो, पण उद्याचं लग्न असल्याने सर्वजण गडबडीत असतील असं मला वाटलं. शिवाय इतक्या रात्री त्याला फोन करणं बरोबरही वाटत नव्हतं त्यामुळे मी काही त्याला फोन लावला नाही. थेट मंगल कार्यालयावर जायचं होतं. मंगल कार्यालयाचं नाव व पत्ता व्यवस्थित घेतला होता आणि त्याने location ही whatsappवर पाठवलेलं होतं. शिवाय मंगल कार्यालय map नुसार फक्त दीड-दोन किलोमीटर दाखवत असल्याने चालत जायचं ठरवलं.

बस स्टँडच्या गेटजवळ वॉचमन शेकोटी पेटवून बसला होता. अजून दोन लोकं होती तिथे. मीही शेकोटीजवळ गेलो आणि जरा अंग शेकून घेतलं. वॉचमनशी बोललो तर तो म्हणाला ते मंगल कार्यालय जवळच आहे, पंधरा मिनिटांत चालत जाता येण्यासारखं. मलाही ते ऐकून बरं वाटलं. वॉचमन ने बाजूच्या चहा टपरीवाल्याला जागं केलं. आम्ही सिगार फुकून, चहा वगैरे घेतला. वॉचमन मोफतचा चहा घेऊन खुश झाला आणि चहा, सिगार आणि वॉचमनचेशी बोलून माझाही प्रवासाचा शीण निघून गेला. त्याला धन्यवाद देऊन मी त्याने सांगितलेल्या वाटेने निघालो. सोबत map मदतीला होताच.

Image result for चुड़ैल का फोटो

          येथे थंडी प्रचंड होती. त्यामुळे दूरवरचे गूढ वाटणारे आवाजाही ऐकू येत होते. अंगाला बोचणारी थंडी आणि स्थिर वातावरण!

मी स्वतःशीच बोलत चाललो होतो. उद्याचा दिनक्रम व इतर बाबी डोक्यात मांडत होतो. समोर एक चिंचोळी वाट दिसत होती. मी map तपासाला; ती लहानशी वाट ओलांडून गेल्यावर मोठा रस्ता लागणार होता आणि त्या रस्त्यावरच कार्यालय होतं. मी त्या वाटेवरून जाऊ लागलो. दोन्हीही बाजूंनी जुन्या इमारती होत्या. रंग उडालेल्या आणि पोपडे दिसणार्‍या भिंती, इकडून तिकडे गेलेल्या विजेच्या वाहिन्या,cables, आधीच अरुंद रस्ता अन त्यावर दोन्हीही बाजूंनी वाहने लावलेली, फुटलेल्या जलवाहिन्यांमधून उखडलेल्या रस्त्यावर वाहणारं पाणी अशा स्थितीमुळे मला तो रस्ता खूपच नकोसा वाटत होता. कदाचित हा शॉर्ट कट असावा. पण इथून लवकर निघावं वाटत होतं. मी झपाझप पाऊले उचलत होतो. एक कुत्रं रस्त्याच्या मधोमध उभं राहून विनाकारण एकटच विव्हळत होतं.

मला आता भीती वाटत होती. ह्या रस्त्याने का आलो आहे असं वाटू लागलं. एकतर अनोळखी गाव अन अशी अवेळ. भलतं संकट आलं तर काही निभाव लागणार नव्हता. वाट अडवून जर कोणी पैसे वगैरे लुबडायचा प्रयत्न केला तर काही खैर नव्हती. मी एकदा मागे वळून बघितलं. फक्त काळोख पसरला होता. पलीकडचं टोकही व्यवस्थित दिसत नव्हतं. एखाद्या भुयारातून जात असल्यासारखं वाटत होतं. मी अस्वस्थ होऊ लागलो. माझी नजर आजूबाजूच्या इमारतींवर गेली. एका कुजकट इमारतीकडे माझं लक्ष स्थिरावलं. त्या इमारतीच्या बाल्कनीत एक खिडकी होती, अर्धवट फुटलेली. मी त्या खिडकीकडे बघत पाऊले उचलत होतो तितक्यात एक वेगळीच गहिरी, अनाहूत चाहूल लागली. मन भकास झालं. अंगात थंडी भरून आली. मी त्या खिडकीकडे बघत होतो आणि एक विक्षिप्त चेहर्‍याची बाई तेथून टक लावून माझ्याकडे बघत होती. पिवळसर चेहरा अन काळेकुट्ट डोळे. विखुरलेले केस अन अन… तिला तोंडच नव्हतं… भूत-पिशाच्च-हडळ-डाकीण-आत्मा-प्रेत असे शब्द डोक्यात घुमू लागले. मी डोळे फाडून त्या विद्रूप चेहर्‍याकडे बघत होतो. हृदयाची धडधड वाढली होती अन शरीर मात्र बधिर पडलं होतं. सर्वांगाला दरदरून घाम फुटला होता. ती हिडीस आकृती तिच्या काळ्या डोळ्यांनी माझ्याकडे एकटक बघत होती. त्या आकृतीने हात उचलला अन मला प्राणांतिक भीती वाटू लागली. बास!! काळ जणू थांबला होता. त्या खिडकीच्या आतून त्या आकृतीने आपले अभद्र हात बाहेर काढले अन ते माझ्याकडे येत आहेत असा भास मला होत होता. मघाचं ते कुत्रं मोठयाने ओरडत होतं. माझ्या पायात त्राण आले. मी भानावर आलो. हातातील बॅग टाकून मी किंचाळत पळत सुटलो. मागून कोणीतरी पाठलाग करतंय, मला ओढत आहे असं वाटत होतं पण मी धावत होतो. रस्त्याच्या जवळ जात होतो, त्या वाटेवरून दूर.

बराच धावल्यानंतर मी थांबलो. सुटलो म्हंटलं स्वतःला. त्या आठवणीनेही अंगावर काटा आला. मला धाप लागली होती. मी दम खाऊन समोर बघितलं… पुन्हा तीच वाट!!!!

मला समजलं, खेळ आत्ता तर सुरू झालाय. आता कसलीच सुटका नाही. जी भीती माणसाला अगदी लहान वयापसून सतावत असते ती आज माझ्यासमोर उभी टाकली होती. अज्ञाताची भीती असते, पण त्या अज्ञातात जे अगम्य, अघोरी शक्ति लपलेली आहे त्याची जाण मला होत होती. एकांतात असताना माणूस ज्या भीतीने अर्धमेला असतो त्या भीतीचं वास्तव माझ्या डोळ्यासमोर उभं होतं. फक्त ऐकीव असलेल्या घटना आज माझ्यासोबत घडत होत्या. मृत्युपेक्षा भीती ही वरचढ असते. भीतीला कधीच मृत्यू नसतो. जगात जाणिवा, संवेदना किंबहुना सजीव जोपर्यंत आहे तोपर्यंत भीती अमर्त्य असणार!

मी मागे वळून बघितलं. मागेही तीच वाट होती आणि पुढेही तीच वाट. आता मृत्युने मला कचाट्यात पकडलं होतं. भयभीत झालेला मी आता फक्त शरणार्थी म्हणून उभा होतो. कुठल्याही बाजूने मृत्यू आता माझ्यावर झडप घालायला सज्ज होता. पण त्या अपेक्षित मृत्युचा चेहरा विद्रूप अन पछाडलेला असू नये असं वाटत होतं. वाघाच्या पिंजर्‍यात बकरीला सोडावं तशी अवस्था झाली होती माझी.

थरथरत्या शरीराने मी पुढे चालू लागलो. आजुबाजुने अनेक विखारी नजारा मला बघत आहेत अशी जाणीव तीव्र होत होती. हळूहळू मेंदूवर कसलीतरी नशा चढत होती.

मी पुन्हा त्या इमारतीजवळ पोचलो. वर बघायची माझी हिम्मत होत नव्हती, पण मान आपोआप त्या दिशेने वळाली. ती बाल्कनी आता स्वच्छ होती. तिथे बल्बचा मंद पिवळसर प्रकाश पसरला होता. त्या बाल्कनीत एक अतिशय सुंदर, सुरेख अन मादक स्त्री ग्रीलला रेलून उभी होती. अंगावर फिक्कट निळ्या रंगाचा गाऊन दिसत होता. अतिशय गोरी. लालबुंद ओठ लांबूनही दिसत होते. छान, मोठे हरिणीसारखे पण मोहक डोळे. ते रूप बघून मी भारावून गेलो. असं सौंदर्य मी उभ्या आयुष्यात कधीच बघितलं नव्हतं. ऐन तिशीतील ती स्त्री अतिशय कामुक नजरेने माझ्याकडे बघत होती. ती जरा फिरली अन तिच्या देहाचा घाटदार डोलारा मला दिसत होता. तिच्या कमरेवरून अन तिरकस व समोर आलेल्या वक्षांवरून माझी नजर हटत नव्हती. मन आक्रोश करत होतं. ती स्त्री हसून मला बोलावत होती. मनातल्या मनात मी तिचं चुंबन घेऊन तिला बाहुपाशात घेतलंही होतं. ऐन तारुण्यात अशी संधी मी सोडणार तरी कशी!! मी तिच्या भेटीसाठी आसुसलो होतो. तिच्या माझ्या मिलनाचे चित्र मी मनात रंगवलं होतं.

माझं माझ्या शरीरावर काहीच नियंत्रण राहिलेलं नव्हतं. हा सगळा आभासी खेळ आहे हे मेंदूला कोण सांगणार?त्या शक्तीच्या विवरात मी अडकलो होतो. त्या मादक स्त्रीकडे पडणारं प्रत्येक पाऊल मला मृत्युच्या दलदलीत ओढत होतं. माझं भक्षण करून त्या शक्तीला कदाचित स्वतःच्या अस्तित्वाचं वलय वाढवायचं असेल किंवा माझ्या शरीरातील रक्ताचा थेंब न थेंब प्राशन करून ती अतृप्त आकृती आपली भूक भागवू इच्छित असेल. माझं काय होणार हे अघोरी, हिडीस आकृतीने आधीच ठरवलेलं असणार. पण माझ्या वेदनादायी मृत्युशिवाय त्या आकृतीला आपलं इस्पित साध्य करता येणार नव्हतं हेही निश्चित. त्या विक्षिप्त प्रेतात्मा आकृतीला मी पाहिलं तेंव्हाच त्या आकृतीने मला जाळ्यात ओढायचा प्रयत्न केला असणार, पण तिच्या प्रभावक्षेत्राच्या बाहेर मी निसटतो आहे हे पाहून कदाचित मला चकव्यात अडकवण्याचा खेळ त्या शक्तीने केला. माझं शरीर आणि मेंदू तर त्या शक्तीने आपल्या वशात केलं होतं.

मी त्या स्त्रीच्या देहाच्या मोहात हळूहळू त्या दिशेने सरकत होतो. माझी पाऊले त्या इमारतीच्या आत पडत होती. एका कुजकत लाकडी जिन्यावरून मी पहिल्या मजल्यावरील त्या खोलीकडे जात होतो जिथे ती कामुक स्त्री होती. मला न रस्ता माहिती होता न तिथे पुरेसा प्रकाश होता; तरीही मी त्या दिशेने जात होतो. कारण माझ्या मेंदूवर प्रभावी असलेली ती शक्ति मला स्वतःकडे ओढत होती. त्या जुनाट घाणेरड्या जिन्यावरून जाताना, विश्वाच्या एका पोकळीतून दुसर्‍या पोकळीत प्रवास करतोय की काय अशी पुसटशी जाणीव मला होत होती. मागून क्षणभर कसलातरी आवाज आला जो माझी पाऊले थांबवत होता, पण तो लागलीच तो लोप पावला.

मी त्या खोलीसमोर उभा होतो. ती फिक्कट निळ्या गाऊनमधील मस्त स्त्री समोर उभी होती. मला बघताच ती शांतपणे हसत होती. त्या हास्यात कसलाही लाजरेपणा किंवा ओढ नव्हती; ते अतिशय हिशोबी अन कुत्सित हास्य होतं. काहीतरी जिंकल्याच्या आविर्भावात असतात तसं. माझ्या घशाला कोरड पडली होती. शरीरात मुंग्या धावत होत्या. कधी एकदा तिच्यावर तुटून पडू असं होत होतं; पण मेंदूतील कुठलातरी भाग अजूनही जागृत असावा जो माझे पाय त्या खोलीत पडण्यापासून रोखत होता. मी तिच्या देहावरून माझी लोभी नजर फिरवत होतो तेंव्हा तिने वरचा गाऊन उतरवला आणि तिचे गोरेप्पान हात मला दिसू लागले. तिचं घाटदार शरीर अजूनच उठावदार वाटत होतं. मी माझे पाय उचलले अन त्या खोलीत जाऊ लागलो. बाहेरच्या किलकिल्या प्रकाशाने तिची सावली खोलीतील भिंतीवर पडत होती. एक विक्षिप्त अन अमानवी पद्धतीची ती सावली होती. पण मला त्याचं भान नव्हतं. मी थेट तिच्या गळ्यात जाऊन पडलो. तिचं उबदार शरीर माझ्या सर्वांगाला स्पर्श करत होतो. माझ्या मेंदूला आता कसलंच स्ववलय राहिलं नव्हतं. भूल दिल्याप्रमाणे मी बेशुद्धीत होतो. मी तिच्या शरीरशी सलगी करत असताना तिच्या शरीराची रूपरेषा बदलली जात होती. ते मोहक, मादक, सुंदर रूप लोप पावत होतं आणि तिथे एक अक्राळ-विक्राळ, विद्रूप अन अमानवी रूप आकारास येत होतं. पण मला त्याचं भान नव्हतं. लहान मूल कसं हातात दिलेल्या चॉकलेटशी खेळत बसतं, पण दुसरीकडे त्याच्यावर उपचार चालू असतात; तशीच माझी अवस्था होती. त्या शरीराला खरं मानून मी त्याच्याशी प्रणय करण्यात व्यग्र होतो, म्हणजे त्या आभासात होतो, आणि इकडे माझ्या शरीराच्या चिरफाड करणारा देह आकार घेत होता.

अत्यंत गलिच्छ रूप ते. पिवळसर शरीर, काळेकुट्ट डोळे, लांब पसरलेले पांढरट केस, वेडावाकडा चेहरा आणि तोंडाच्या ठिकाणी मात्र आता एक गोल अन तीक्ष्ण दात असलेला जबडा दिसत होता. त्या कुबट वासाला मी शरीराचा गुलाबसुगंध मानून ओठांनी चुंबन करत होतो. ते पाशवी हात माझ्याभोवती आवळले जाण्यासाठी सज्ज होत होते. आता मी मृत्युच्या दरवाजात उभा होतो.

एक किंकाळी उमटली अन ते हात माझ्या शरीराच्या आरपार जाणार तेवढ्यात आगीचा एक गोळा त्या विद्रूप चेहर्‍यावर बसला अन ती आकृती किंचाळत मागे कोसळली. एक फटका माझ्या डोक्यावरही बसला आणि ब्रम्हांड फिरून आल्यासारखा मी जागेवर आलो. डोकं खूप दुखत होतं पण ते ताळ्यावर आलं होतं.

मागून कसल्यातरी कवितेच्या, मंत्रांच्या किंवा तत्सम कसल्यातरी ओळी कानावर पडत होत्या. मी मागे वळून बघितलं तर अंधुकपणे मला तो मघाचा वॉचमन दिसला. एका हातात मशाल अन दुसर्‍या हातात भगव्या रंगाचं कापड गुंडाळून तो ते शब्द उच्चारत होता. त्यात वारंवार ‘अग्निदेव’ असा शब्द ऐकू येत होता. मला आठवलं ह्या गावाचं नाव ‘अगनसेव’ आहे.

ती अमानवी आकृती अत्यंत त्वेषाने किंचाळत होती. ती खूप संतापाने आमच्याकडे बघून ओरडत होती. त्या वॉचमनने मला आपल्या पाठीमागे लपवलं आणि ती अग्नि अर्थात मशाल त्या आकृतीच्या दिशेने करत तो ते शब्द उच्चारत होता. आम्ही हळूहळू तेथून बाहेर पडलो. ती आकृती आमच्यामागे येऊ बघत होती पण त्या वॉचमनने ती संधी तिला दिली नाही. अर्धवट जळका चेहरा घेऊन, शिकार सुटली ह्या संतापाने आमचा सर्वनाश करू इछित होती; पण ते शक्य नव्हतं. आम्ही धावतच बाहेर आलो. परतत असताना मी त्या बाल्कनीकडे बघितलं तर मला पुन्हा तिथे ती मोहक स्त्री दिसत होती. पण तो वॉचमन मला ओढून त्या प्रभावक्षेत्राच्या बाहेर नेत होता. मी मृत्युच्या दारातून परतलो होतो.

          पहाटे मला जाग आली तेंव्हा मी बसस्टँड मध्येच होतो. वॉचमन माझ्याकडे एकटक बघत होता. मी पुर्णपणे शुद्धीवर आल्यावर आम्ही चर्चा केली. यातून मला एक वेगळच सत्य समजलं. हे गाव अंधारछाया म्हणून कुप्रसिद्ध होतं. इथे नकारात्मक शक्तींचा वास होता. पण एका ऋषींनी अग्निदेवाची उपासना करून देवाला येथे निवास करण्याची विनंती केली जेणेकरून इथला अंधकार कमी होईल. त्यानंतर अग्निदेवाच्या आशीर्वादाने पवित्र झालं आणि मानव येथे राहू लागला. ज्या नकारात्मक शक्ति येथे राहायच्या त्या अग्निला घाबरून लुप्त झाल्या. त्या ऋषींनी तो मंत्र निर्माण केला होता. त्या मंत्राचा उच्चार करताच अग्निदेव त्याला नकारात्मक शक्तींशी लढायला मदत करेल.

वॉचमन म्हणाला, आमचे पूर्वज आधी गावाचे रक्षक होते जे आता आम्ही वॉचमन बनून राहिलो. पण अजूनही त्या शक्तींशी आमचा सामना होतच असतो. तुम्हाला एकटा ह्या रस्त्यावरून जायला सांगितलं तेंव्हाच मला चुकल्यासारखं वाटलं. गावातील मूळ लोक अग्निदेवची उपासना करतातत्यामुळे ते निर्भय असतात, पण तुम्ही बाहेरचे बघून तुमच्यावर त्या शक्ति आघात करतील हे लक्षात आल्यावर मी तुमच्या मागावर आलो. तुम्ही हातातील बॅग टाकून धावत सुटला तेंव्हाच मला गडबड जाणवली. त्यामुळे मशाल घेऊन मी तुमच्या मागावर आलो. वाचलात तुम्ही. ती रक्तपिपासू शक्ति होती. आभासी जाळ्यात अडकवून ती शिकार करते. तुमचा दोष नाही त्यात.

मी देवाचे अन देवाप्रमाणे धावून आलेल्या त्या वॉचमनचे मनापासून आभार मानले. त्याच्यामुळेच मला नवीन जीवन मिळालं होतं. मी बचावलो होतो,पण ही भयानक आठवण मला आयुष्यभर पुरून उरणार होती.

===समाप्त===

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991  || latenightedition.in

“मराठी कथा” android e-book

खालील लिंकवर अजून भयकथा वाचा… 

जोकर – भयकथा : भाग १

तोच असे सोबती…

तोच असे सोबती…

तोच असे सोबती…  ||  मराठी कथा   ||   गुंतागुंत   || पौगंडावस्था   ||  मैत्री  || Marathi Story  || Alone

माझी त्याची ओळख घरासमोरच्या बागेत झाली. अस्मित त्याचं नाव. माझं नाव नचिकेत. मी पाचवीत वगैरे असेन, त्यावेळेस शाळा सुटली की मी त्या बागेत जाऊन बसायचो. मैदानी खेळ खेळावेत म्हणून घरचे फार आग्रही असायचे. तसे माझे फार कोणी मित्र नव्हते. म्हणजे अगदी पहिलेपासूनच. मी थोडासा मितभाषी होतो. फार कमी बोलायचो. घरी नातेवाईक आले तरीही तोच प्रकार होता. आई-बाबांशीही फार बोलायचो नाही.

अस्मित मला फार जवळचा वाटायचा. तो जवळपास माझ्याच वयाचा. अगदी थोड्या वेळात आमची मस्त मैत्री झाली होती. दिसायलाही तो खूप गोड. गोरापान, मांजरासारखे हिरवट डोळे, छोटुसं नाक अन तो गोंडस चेहरा. मला तो खूप आवडायचा. माझे बाकीचे कोणी मित्र नव्हते पण हा मात्र मित्र म्हणून सदैव माझ्यासोबत असायचा. तोच एकटा होता ज्याच्याशी मी खूप आणि मनसोक्त बोलायचो.

रोज संध्याकाळी पाच वाजता मी त्या बागेत जायचो. गुलमोहराच्या झाडाखाली एक हिरवा बेंच ठेवलेला होता. तो तिथे बसलेला असायचा. त्यालाही फार कोण मित्र नव्हते. माझ्यासारखीच परिस्थिती. तो माझीच वाट बघत तिथे बसलेला असायचा. आम्ही भेटलो की भरपूर गप्पा मारायचो. मी कधीच कोणाला न सांगायच्या गोष्टी अस्मितला सांगत होतो. मनात जे जे येईल ते ते ते मी बोलून मोकळं व्हायचो. तो मला खूप जवळचा, विश्वासार्ह वाटायचा. त्याच्याशी बोललं की मन शांत व्हायचं. तोही सगळं सांगायचा.

अस्मितचे आई-वडील त्याच्याकडे लक्ष देत नसत. त्याला मारत. म्हणून तो दिवसभर बाहेरच बसायचा. तो कोणत्यातरी महापालिकेच्या शाळेत जात असे. तो इथे येऊन बसत हे त्याच्या घरी माहीत नसायचं. दिवसभर शाळेत, संध्याकाळी इथे बागेत अन मग उशिरा रात्री घरी असं तो करायचा म्हणे!

अस्मित मला माझ्या प्रत्येक गोष्टीत मदत करत असे. माझा अभ्यास, स्पोर्ट्स, कपडे कसे घालावे असो किंवा इतर अनेक लहान-मोठ्या बाबी, त्यात तो मला सहकार्य करत असे. मी लिहीलेल्या कविताही तो लक्ष देऊन ऐकत असे. मी इतरांना माझ्या कविता सांगत नसे.

रोज संध्याकाळी पाच ते सात आमच्या गप्पा चालायच्या. तो खूप हुशार आहे असं मला वाटायचं. पण त्याने कधीच तसं भासू दिलं नाही. कदाचित यातच त्याचं मोठेपण होतं.

काळानुरूप आमची मैत्री खुलत गेली. आमच्या दोघांच्या मैत्रित तिसरा कधी कोण आला नाही. नंतर नंतर तर मला त्याच्याशिवाय बिलकुल करमायचं नाही. सतत त्याची सोबत असावी असं वाटायचं. मनात गर्दी करत असलेल्या अनेक गोष्टी त्याच्याशी बोलून मन मोकळं करावं असं वाटायचं. तोही निमूटपणे सगळं ऐकून घेत अन त्यावर मला सल्ला देत. मी त्यासाठी कुठे गावाला जायचंही टाळायचो. माझ्या घरी, आई-बाबाला मी अस्मितबद्धल फार काही सांगितलं नव्हतं. एक दोनदा आईने मला त्याच्यासोबत बागेत बघितलं, पण ती कधी काही बोलली नाही.

आमची मैत्री नवनवे टप्पे गाठत होती. कदाचित जगात तोच एकटा होता जो मला व्यवस्थित समजून घ्यायचा. निव्वळ काळ्या पेन्सिलीने काढलेलं चित्रात त्याने रंग भरले होते. त्याच्यामुळेच माझं आयुष्य उत्साही अन मनोरंजक झालं होतं. सतत वाटणारा एकटेपणा नाहीसा झाला होता.

आता दोन वर्षे झाली होती आमच्या मैत्रीला. आम्ही हुल्लडबाजीही करायला शिकलो होतो. त्या नाल्याच्या तेथून वेगाने धावणार्‍या रेल्वेवर पाण्याने भरलेले फुगे मारायचो अन पळून जायचो, कधी लहान मुलांना चॉकलेट देऊन खुश करायचो, हमाल लोकांच्या गाडीला धक्का मारून मदत करायचो, झाडवरच्या मधमाशीच्या मोहोळाला दगड मारून पळून जायचो तर कधी दुसर्‍यांच्या लग्नाच्या वरातीत जाऊन नाचायचो. खूप मजा यायची… मला तर इतकं हलकं हलकं वाटायचं जणू मी आकाशात उडत असल्याचा भास व्हायचा.

आता आम्ही केवळ मित्र नव्हतो तर भागीदार होतो. खट्याळपणा, दंगामस्ती, लोकांची मदत या सर्व गोष्टी आम्ही मिळून करत असू. मैत्रीचे बंध अधिकच घट्ट झाले होते. मला सख्खा भाऊ किंवा बहीण नव्हती. पण तोच मला भावासारखा होता. असंही, सख्या भावाप्रमाणे तो माझी काळजीही घेत असे. मला खूप चांगला मित्र मिळाल्याचा खूप अभिमान वाटत होता.

इतके वर्षे एकटं, अभ्यासाच्या गर्तेत अन नीरसपणे जाणारं माझं आयुष्य अतिशय झगमगीत अन खेळकर पद्धतीने जात होतं. घरी गेल्यावरही मी मजेत राहत असल्याने आई-बाबा निश्चिंत होते.

नववीत असतानाची घटना असेल. मी खूप आजारी होतो. मला हॉस्पिटलमध्ये दाखल केलं होतं. बरेच नातेवाईक वगैरे भेटून गेले. क्लासटीचर, शाळेतील एक-दोन मित्रही भेटून गेले पण हा अस्मित काही आला नाही. मला त्याचा खूप राग आलेला. त्याच्याशी कधीच बोलायचं नाही असं मी मनाशीच ठरवलं होतं. मी बरा झालो. बरेच दिवस बागेकडे फिरकलो नाही. मला अस्मितची आठवण येत पण मी जाणीवपूर्वक टाळत असे. मी त्याच्यावर नाराज होतो. पण एके दिवशी सहज म्हणून बागेत फिरत गेलो. त्या बेंचवर शांतपणे, एकटाच बसलेला असताना अस्मित मागून आला अन त्याने माझ्यासमोर केक ठेवला, मला गिफ्ट दिलं अन आम्ही माझ्या दुखण्यातून बरं झाल्याची पार्टी केली. माझा राग लागलीच गेला. मला समजलं की तोही आजारी होता. पण तो रोज माझी वाट बघायचा म्हणे त्या बागेत.

मला खरच स्वतःचं वाईट वाटलं. मी त्याच्यावर विश्वास ठेवायला हवा होता. त्याला माझी चिंता होती. पण ह्यामुळे आमची मैत्री अजूनच घट्ट झाली.

मला आठवतं, मी दहावीला असेन. आम्ही गावाबाहेरच्या एका चिल्ड्रेन पार्कमध्ये चेस खेळत बसलो होतो. तो जिंकत होता, पण मीही हार मानणार नव्हतो. आम्ही खेळत असताना एक मुलगी समोर बसलेली दिसली. आमच्यापेक्षा थोडीशी मोठी होती. आमची पैज लागली… त्या मुलीला जाऊन कीस करायचा… मला खरं तर प्रचंड भीती वाटत होती. ही कल्पना अस्मितची होती. तो आग्रह करत होता. पण कोणाला जर समजलं किंवा त्या मुलीने कोणाला सांगितलं तर कठीण होणार होतं. पण मलाही ‘ते’ करावंसं वाटत होतं.

आधी अस्मित गेला. तो तिला काहीतरी म्हणाला अन त्या मुलीने त्याला लागलीच कीस केलं. मला आश्चर्य वाटलं. चित्रपटात दाखवतात तसं माझ्या डोळ्यांसमोर घडलं होतं. माझ्या अंगातून घाम गळत होता. शरीर मात्र थंडगार पडलं होतं. तो हसत, आनंदाने उड्या मारत माझ्याकडे आला अन म्हणाला, “आता तुझी बारी…”

मला भीती तर वाटत होती पण खूप उत्सुकता तर होती. अस्मित म्हणल्याप्रमाणे त्याला ‘ते’ करण्यात खूप मजा आली होती. पण तो खूप हँडसम दिसायचा. त्याच्याकडे कोणतीही मुलगी आकर्षित झाली असती. पण मी फार काही चांगला नाही दिसायचो. पण किल्ला लढवणे तर भाग होतं.

मी हळूहळू त्या मुलीजवळ गेलो. तिच्यासमोर जाऊन उभा राहिलो. तिच्या खांद्याला हात लावला तशी ती माझ्याकडे आश्चर्याने बघत होती. मी तिच्याकडे बघून हसलो. ती उभी राहताच मी तिला कीस करायचा प्रयत्न केला… तिच्यावर स्वतःला लादत होतो… पण क्षणात तिने माझ्या कानफटात लगावली. गाल लालबुंद झाले. ती रागाने माझ्याकडे बघत होती.

“how dare you? Who are you?” म्हणत होती…

नशीब की त्या वेळेस बागेत कोणीच नव्हतं. तिने कोणाला बोलवायच्या आधी मी आणि अस्मितने धूम ठोकली. तो माझ्यावर प्रचंड हसत होता. मला मात्र त्याचा खूप दुस्वास वाटत होता. त्या मुलीने त्याला स्वीकारलं अन मला नाकरलं याचा जास्त खेद होता. तो माझी खिल्ली उडवत होता.

त्या दिवसानंतर आम्ही त्या जागेवर परत कधीच गेलो नाहीत. पुढे काय झालं आम्हाला समजलं नाही, पण आम्ही तिथे परत कधीच गेलो नाहीत. मी दोन-तीन दिवस अस्मितलाही भेटलो नाही. मला त्याचा राग आला होता. पण त्या दिवशी दुपारी, आई-बाबा कामाला गेलेले असताना तो आमच्या घरी आला. आज तो पहिल्यांदाच आमच्या घरी आला होता. मी त्याला भाव दिला नाही. पण तो नेहमीप्रमाणे खेळकर मूडमध्ये होता.

मी काही बोलत नाही, त्याला भाव देत नाही हे बघून तो माझ्याजवळ आला अन म्हणाला, “मी असताना तुला कधीच कसल्याच गोष्टीची कमी पडणार नाही असं म्हणत त्याने माझा कीस घेतला…”

मला क्षणभर ओकारी आली… कसतरीच वाटलं… अत्यंत घाण… त्याला मारवसं वाटत होतं… पण क्षणात ते घडलं अन मला प्रतिक्रियाही देता आली नाही…

“हा असा करायचा असतो कीस…” असं म्हणत तो क्षणपणे निघूनही गेला.

मी रात्रभर विचार करत होतो. मला त्याचं वागणं उमगलं नाही. तो असा विक्षिप्त कधीच वागलेला नव्हता. पण आज तो असा का वागला? तो ‘तसला’ तर नाही न? शक्य नाही…

परत काही दिवस आमची भेट झाली नाही. काही दिवसांनी बागेत आमची भेट झाली. मी जरा सावधपणे अन आकसलेपणाने वागत होतो.

“त्या दिवशी काय केलस?” मी निग्रहाने विचारलं.

तो जोरजोराने हसू लागला. त्याचं हसणं थांबतच नव्हतं.

मी गंभीरच होतो. मी त्याच रोखाने म्हणालो, “तुझ्याशी मैत्री ठेवायची का नाही याचा विचार करावा लागेल…?”

तो लागलीच शांत झाला अन माझ्याकडे बघू लागला. तो नंतर म्हणाला, “तू माझा खरा अन एकमेव मित्र आहेस… तुझ्यासाठी मी काहीही करू शकतो… तुला आयुष्यात जर कोणत्या गोष्टींची कमी वाटत असेल तर मी ती भरून काढेन… तुला त्या मुलीने स्पर्श करू दिला नाही… तुला त्यातलं काहीच कळत नाही… तू नाराज होतास… तुला सगळ्या गोष्टी ज्ञात करून देणं मित्र म्हणून माझं काम आहे…”

मी आश्चर्याने म्हणालो, “बास एवढच????”

तो ठामपणे म्हणाला, “हो… तू मला काही वेगळं समजलस का मग? मी मैत्री निभावतो… तुझ्यासाठी काही पण…”

मग मीही हसायला लागलो. त्याने केवळ माझ्यासाठी ‘तो’ प्रकार केला आणि तो ‘तसला’ नाही हे ऐकून बरं वाटलं.

रात्री बराच विचार केला. अस्मितचा स्वभाव माझ्यापेक्षा भिन्न होता. अगदी उलटा. माझ्यात जे नव्हतं ते त्याच्यात होतं. मित्र म्हणून तो माझ्यासाठी काहीही करायला तयार होता. त्याची ही मैत्री बघून मला खरंच अतिशय आनंद होत होता. जगात कोणीतरी माझ्यासाठी कायम उभा आहे ही जाणीव दृढ झाली होती. मला भाऊ असता तर त्यानेही माझ्यासाठी इतका विचार केला नसता. अस्मित मला त्याच्या आयुष्यातील आमुलाग्र स्थानी समजतो हे मला समजलं होतं. त्याच्या घरातील वातावरण असेल किंवा अजून काही, तो मला खूप मानत होता.

आम्ही तो प्रसंग विसरूनही गेलो. पुन्हा पहिल्यासारखे कुचाळक्या करत गावभर फिरत होतो. आमची मैत्री आता आमच्या दोघांच्या आयुष्यात सर्वोच्च ठिकाणी गेलेली होती.

दहावीचं वर्ष होतं. खूप हौस, मजामस्ती झाली होती. परीक्षाही आलेल्या. ज्याची भीती होती तेच झालं. मी दहावीत नापास झालो. आई-बाबा प्रचंड संतापले. त्यांनी माझ्या संगतीचा, माझ्या सर्व सवयींचा अन आयुष्याचा धांडोळा घ्यायला सुरुवात केली. काहीच दिवसांत त्यांना माझं समांतर आयुष्य समजलं होतं.

मला डॉक्टर बोरफळे यांच्या मेंटल हॉस्पिटलमध्ये भारती केलं होतं. डॉक्टर बोरफळे psychiatrist होते. ते मला वेडा समजत होते. माझ्या समांतर आयुष्यात गुप्तहेरी, हेरगिरी केल्यानंतर माझ्या आई-बाबांना ज्या गोष्टी समजल्या त्यावरून त्यांनी असा निष्कर्ष काढला की मला मानसोपचारतज्ञाची गरज आहे.

ते म्हणतात की “अस्मित” नावाचा मुलगा अस्तीत्वात नाहीच…! हे कसं शक्य आहे? गेली चार-पाच वर्षे मी ज्याच्यासोबत आयुष्य काढतो आहे तो मुलगा, मनुष्यप्राणी अस्तीत्वात नाही…? मग मी कोणाशी बोलायचो…? कोणासोबत खेळायचो…? माझा डॉक्टर आणि इतर लोकांवर विश्वास नव्हता. अस्मित माझा जवळचा मित्र आहे यावर माझा ठाम विश्वास आहे.

डॉक्टर बोरफळे यांनी याचं काहीतरी विश्लेषण केलं होतं म्हणे… मी लहानपणापासून एकलकोंडा होतो. मला बोलायला, खेळायला व्यक्त व्हायला कोणीच नव्हतं. आजी-आजोबा-भाऊ-बहीण नाही. आई-बाबा दिवसभर कामावर जायचे. मी अबोल होत गेलो. माझ्यासोबत कोणीही मैत्री करत नव्हतं. मी कोणाशी बोलू शकत नव्हतो. माझ्या मेंदूचा मानसिक विकास थांबला. मग माझ्या मेंदूनेच एक प्रती “मी” उभा केला. एक मित्र म्हणून. तो फक्त माझ्या मेंदूने “consider” केला होता. मला “मी” जसा हवा आहे तसा अस्मित बनत गेला. कारण माझा मेंदुच त्याला घडवत होता. तो फक्त मला दिसायचा, माझ्याशी बोलायचा अन सर्वकाही माझ्याशी त्याचं विश्व मर्यादित होतं. त्यामुळेच तो मला कधी दुसर्‍यांसोबत दिसला नाही. कारण माझा मेंदू मलाच मूर्ख बनवत होता. तो मला ह्या भ्रमातून बाहेर येऊ देत नव्हता की “अस्मित” खोटा आहे. त्याचं चांगलं दिसणं, भाडभड बोलणं, हुशार असणं, हुल्लडबाजी ही मला मनातून हवी होती. ती मी स्वतःहून, माझ्या ‘नचिकेत’ या प्रतिमेसह, स्वभावासह ते करू शकत नव्हतो. माझ्या इच्छा असल्या तरी त्या मी पूर्ण करू शकत नव्हतो. माझं व्यक्त होणं बंद झालं होतं. त्यामुळेच मेंदूने “अस्मित” उभा केला अन त्याच्याकडून सर्व घडवून घेतलं. मी सतत मीच निर्माण केलेल्या ‘आवरणाखाली’ वावरत होतो.

मला ‘मीच’ सर्वात जवळचा मित्र होतो. दुसरे सजीव मित्र माझ्याजवळ येत नव्हते, त्यांची माझी मैत्री होत नव्हती म्हणून मीच स्वतःचा सर्वोत्तम मित्र बनलो होतो. माझ्याशिवाय माझा कोणीच मित्र नव्हता. म्हणूनच मी आजारी असलो की ‘अस्मित’ही आजारी असायचा. माझ्या मनाची अवस्था त्याच्या आयुष्य बनली. पण एक क्षण आला जेंव्हा माझ्याच मेंदूला अस्मित खरा की खोटा यातील भेद समजत नव्हता. तो समजेना झाला म्हणून मी अस्थिर झालो.

आता गेली सहा महीने झाले माझ्यावर ह्या रुग्णालयात उपचार चालू आहेत. ते डॉक्टर लोक रोज नसलेल्या ‘अस्मित’ बद्धल बोलत असतात. ते ‘अस्मित नाही’ असं माझ्या मनावर बिंबवत असतात. अस्मित असो किंवा नसो, माझ्याशी त्याचं काही देणं घेणं नव्हतं. मीच माझा सर्वोत्तम मित्र होतो हे तरी मला समजलं होतं. जोपर्यंत मी जीवंत आहे तोपर्यंत मीच माझा मित्र राहणार होतो हे मला लक्षात आलं होतं. मग ते रूप आज अस्मित सारखं असलं तर उद्या अन्य कोणाचं असतं… पण माझा मित्र मीच…

===समाप्त===

कथेचे सर्वाधिकार लेखकाकडे सुरक्षित || copyrights @ abhishek buchake

latenightedition. in   }{  @Late_Night1991

कल्याण

कल्याण

कल्याण

मराठी कथा  ||  Marathi Story  ||     पौगंडावस्था   ||  वैफल्य  ||   चुकलेली वाट ||  #मित्र

आज माझा मुलगा अंगद शाळेत जाणार नाही असा हट्ट करत होता. सहावीत आहे तो. असं कधी करायचा नाही पण आज काय झालं ते कळायला मार्ग नव्हता. त्याला माझ्या बायकोने रागावून शाळेत जायला भाग पाडलं तरीही तो जाण्यास तयार नव्हता. आजीने समजावून सांगायचा प्रयत्न केला तरीही तो कोणाचं काहीही ऐकायला तयार नव्हता. मी हे सगळं शांतपणे पाहत होतो. मनात एक अडगळ असते, कुठेतरी तळघरात… तिथून काहीतरी बाहेर येऊन समोर उभं राहतं अन आपण काही क्षण स्तब्ध होतो. मला माझे शाळेतले दिवस आठवत होते, त्या जुन्या आठवणी अचानक डोळ्यासमोर ठळकपणे उभ्या होत्या.

मी अंगदला शाळेत जाऊ नकोस असं सांगितलं. त्याला त्याच्या आजोबाबरोबर चित्रपट बघायला जाण्याची परवानगी दिली. यामुळे माझी बायको माझ्यावर प्रचंड संतापली, असले लाड पुरवू नका, भलत्या हट्टाला शरण जाऊ नका असं म्हणत होती. पण काहीही उत्तर देण्याच्या मनस्थितीत नव्हतो. बायकोलाही माझं वागणं वेगळं वाटल्याने तीही शांत झाली.

मी त्या दिवशी कामावर गेलो नाही. मी ज्या शाळेत शिकलो तिथे गेलो. बर्‍याच दिवसांनी लक्ष देऊन मी त्या शाळेकडे बघत होतो. कितीतरी बदल झाले होते. अनेकदा मी शाळेसमोरून जात-येत असेन, पण तेथील बदल मला कधी इतक्या प्रकर्षाने दिसले नव्हते जितके आज दिसत आहेत.

शाळेसामोरील एका झाडाखाली बसून होतो मी. डोळ्यासमोर कल्याणचा चेहरा सतत दिसत होता. आठवणीचा पेटारा उघडल्या गेला होता, त्यातून नेमकं काय काय बाहेर निघेल याची शाश्वती नव्हती.

कल्याण! माझा शाळेतील मित्र. पाचवीपासून तो आमच्या वर्गात होता. आम्ही एकाच बाकावर बसायचो. तो माझा चांगला मित्र झाला होता.

सहावीत असतांनाची घटना ती! कल्याणने अचानक शाळेत येणं कमी केलं होतं आणि हळूहळू ते बंदही झालं. त्या काळी काही फोन नव्हते की लागलीच एकमेकांचे हालहवाल विचारता यावेत असं.

एके दिवशी वर्ग चालू असताना कल्याणचे वडील वर्गात आले आणि म्हणाले, “कल्याण आहे का? त्याला भेटायचं आहे…”

कल्याण तर शाळेत नव्हताच. शिक्षकांनी त्याचा हजेरीपट त्याच्या वडलांना दाखवला. त्याची गैरहजेरी खूप होती. त्याच्या वडलाला धक्का बसला. ते म्हणाले की कल्याण तर शाळेत जाण्यासाठी रोज घरातून बाहेर पडतो. मग मी त्याचा मित्र म्हणून मला बोलावून त्याची चौकशी केली. मलाही काहीच माहिती नव्हतं. तो शाळेत का येत नसावा याबद्दल मलाही तितकस माहीत नव्हतं. पण त्याच्या स्वभावात झालेला बदल मला जाणवत होता.

काही दिवसांनातरची गोष्ट जी माझ्या मनात कायमची लक्षात राहिली. त्या दिवशी शाळेत कल्याणला घेऊन पोलिस आले होते. सोबत त्याचे वडीलही होते. आमच्यासमोर हा प्रकार घडत होता.

कल्याण शाळेतून गायब असतो हे कळताच त्याच्या वडलांनी त्याच्यावर लक्ष ठेवायला सुरू केलं होतं. ते त्याचा पाठलाग करायचे तेंव्हा त्यांना कळलं की काही टपोरी मुलं त्याला त्रास देत होती. ती टपोरी मुलं याचं दफ्तर ताब्यात घ्यायची आणि दिवसभर त्याची टिंगल टवाळी करायची, त्याच्याकडून आपली लहान-मोठी कामे करून घ्यायची. ती टपोरी मुलं चांगल्या वळनाची नव्हती. त्यांनी कल्याणला धमकी दिली होती की त्याने जर हे कोणाला सांगितलं तर ते त्याला घरात घुसून मारतील. सहावीत असणार्‍या मुलाला खर्‍या-खोट्याची काय ती जाणीव असणार. तो घाबरून काहीच बोलला नाही आणि सर्व सहन करत होता. कल्याणच्या वडलांनी त्याचा पाठलाग करून सगळ्या गोष्टी जाणून घेतल्या आणि थेट पोलिसांना सांगून त्या टपोरी पोरांना पकडून दिलं.

पोलिसांनी आणि कल्याणच्या वडलांनी शाळेत सगळा प्रकार सांगितला आणि अजून कोण मुले यात अडकू नयेत याची काळजी घ्यायला सांगितली.

त्या दिवसानंतर सगळी मुलं कल्याणकडे वेगळ्याच नजरेने बघत होती. तो आमच्या सगळ्यात वेगळाच वाटत होता. तो अजूनही माझ्याच शेजारी बसायचा. पण आता त्याचा स्वभाव पूर्णतः बदलला होता. तो पहिलेसारखा राहिला नव्हता. त्याच्या वागण्यातही थोडासा टपोरीपणा आल्यासारखा वाटत होता. फार विक्षिप्त झाला होता. छोट्या-छोट्या गोष्टींवरून कोणाचीही कॉलर पकडून मारामारी करायचा. आम्ही पहिलेसारखे फार बोलत नव्हतो. त्याचं अभ्यासातही लक्ष नसायचं. सतत कसल्यातरी गहन विचारात तो असायचा. दुसर्‍यांचे डबे जबरदस्तीने किंवा चोरून खायचा. तो कल्याण राहिला नव्हता.

काही दिवसांनी त्याने मला काही गोष्टी सांगायला सुरू केल्या तेंव्हापासून तर मला त्याची खूपच भीती वाटू लागली. त्याने मला सांगितलं की त्याच्या आईवर कोणीतरी करणी केली आहे. त्यांच्या घरात कुठेही लिंबू-मिरची-हळद असल्या गोष्टी सापडतात. त्याची गुरांसारखी ओरडायची म्हणे, उगीच रडायची. तिला जिथे-तिथे किडे-पाली अन साप दिसायचे म्हणे, जेवणाचं ताट ती फेकून मारत म्हणे. तिने कल्याणलाही फेकून मारलं होतं म्हणजे ज्याच्या कपाळावर झालेल्या जखमा त्याने मला दाखवल्या. तिच्यावर कोणीतरी काळी जादू केलीय असं तो मला सांगायचा. मला तेंव्हा यातील फार काही माहिती नव्हतं, पण मला खूप भीती वाटत होती. कल्याण जेंव्हा माझ्याकडे बघायचा तेंव्हा मला त्याची खूप भीती वाटत असे. त्याचा वर्ण काळा होता अन पिंगट डोळे होते. त्याने केस वाढवल्याणे तो मला भयावह वाटे. मला तो आता नकोसा झाला होता. तो कल्याण नाहीच असं मला वाटे.

एकदा त्याने एका मुलाच्या अंगावर लिंबू-मिरची अन कुंकू टाकलं होतं. मुलं त्याला घाबरत होती. मग मी सरांना सांगून माझी बसायची जागा बदलून घेतली. माझा त्याचा संपर्क कमी झाला होता, पण एकाच वर्गात असल्याने आमची भेट होत असे. पण मी त्याला टाळत होतो.

काही दिवसांनी तो स्वतः माझ्याजवळ आला आणि गळे पडून रडत-रडत म्हणाला, “माझी आई मेली, तिला मारलं… करणी केली होती कोणीतरी… सगळं रक्त बाहेर पडलं तिचं…”

आमची वये कोवळी होती. न त्याला व्यवस्थित व्यक्त होता येत होतं न मला त्याला सावरता येत होतं. बास तेवढाच शेवटचा मला खराखुरा कल्याण भेटला होता. त्यानंतर तो पुर्णपणे बिथरला. तो वाट्टेल तसा वागत होता. वर्गात येणारा प्रत्येक शिक्षक त्याला तुडवत असे. तोही निगरगट्ट असल्याप्रमाणे ते सगळं सहन करत. त्याचं आयुष्य चुकीच्या मार्गाने जात होतं.

त्यानंतर माझा व त्याचा संबंध संपला होता. तो शाळेतही कधी दिसला नाही. एकदा नववीत असताना मला तो बाहेर एका रस्त्यावर भेटला. आता तो अत्यंत टपोरी दिसत होता. चेहर्‍यावर निरागसपणा लवलेशही नव्हता. त्याने मला ओळखलं, पण मी नाही.

त्याने मला त्याच्या नवीन मित्रांशी भेट घालून दिली. ती मुलही तशीच टपोरी दिसत होती. त्याने मला आवर्जून सांगितलं की, ही तीच मुलं आहेत जी त्याला सहावीत असताना त्रास द्यायची. माझी तर भंबेरी उडाली. मला भीती वाटत होती. कल्याण मला समोरून म्हणाला, “घाबरू नकोस आम्ही त्रास देणार नाहीत तुला, पण काही पैसे असतील तर देतोस का…?”

दफ्तरात होते तेवढे पैसे मी त्याला देऊन टाकले. त्याने मला मिठी मारली आणि जाऊ दिलं. मग मी दोन-तीन दिवस शाळेत गेलो नाही. नंतर काहीतरी कारण करून मी आई-बाबा ला घेऊन शाळेत जात होतो.

काही वर्षांपूर्वीची गोष्ट, मला पेपरमधून कळलं की कल्याणचा encounter झाला आहे. तो अट्टल गुन्हेगार झाला होता आणि पोलिसांनी त्याला ठार मारलं होतं. मी ती बातमी वाचून बधिर झालो होतो. एकेकाळीचा माझा जवळचा मित्र, आज त्याने काय करून घेतलं…? चुकत गेलेला रस्ता सतत चुकतच गेला अन त्याचा अंत असा भयावह अन दुर्दैवी झाला. चांगल्या घरातला मुलगा असा…

त्याच्या आयुष्यात क्रमाने घडलेल्या घटना त्याच्यात संक्रमण घडवत गेल्या. दुर्दैवाने प्रत्येकवेळेस ते बदल नकारात्मकच होते. एक चुकीचं वळण त्याच्या आयुष्यासाठी इतकं घातक ठरलं. रस्ता चुकायला नको आणि त्यात वाटकरी तर अजिबात चुकायला नको… सगळं नेस्तनाबुत होतं…

सगळ्या घटना डोळ्यासमोरून जात होत्या. मन अस्थिर झालं होतं. शाळेचा बदललेला परिसर बघत मी बदललेला काळाचा ओघही बघत होतो. मन अतिशय खट्ट झालं. खिशातील सिगारेट काढली; त्या धुराबरोबर, त्या झुरक्याबरोबर सगळं विसरून जाणार होतो. मी सिगारेट पेटवणार तितक्यात शाळेतील काही मुले माझ्यासमोरून जात असताना मी बघितलं. माझं मलाच चूक वाटलं. मी ती सिगारेट फेकून दिली. त्या मुलांसमोर सिगारेट ओढणे मला अनैतिक वाटलं.

रात्री घरी गेलो. अंगद चित्रपट बघून अतिशय आनंदित झाला होता. मला बरं वाटलं. शाळेचा ताप त्याच्या डोक्यात नव्हता. जेवण वगैरे झाल्यावर मी त्याच्याजवळ गेलो आणि म्हंटलं की, कधीही कसलीही अडचण आली तर तुझा बाप कायम तुझ्यासोबत असेल… तू चूक असलास तरीही…

मी इतक्या गंभीरपणे काय सांगतोय अशा आश्चर्यचकित नजरेने अंगद माझ्याकडे बघत होता.

अडचण कसलीही येऊ देत पण कितीही सोपा वाटला, तरी आपल्याला योग्य मार्ग कोणता हे आपल्याला निवडता आलं पाहिजे. लहानपणी, तुझ्याएवढा असताना माझा एक मित्र असाच चुकला होता, तोही शाळेत जायला नको म्हणायचा.. त्याचं वाईट झालं नंतर… तू शाळेत जायला का नको म्हणतोस यालाही काही कारणे असतीलच… ती काहीही असोत, पण एकमेव मीच तुला त्यातून बाहेर काढून योग्य मार्गावर नेऊ शकतो. एकदा वळण चुकलं की मग खूप त्रास होतो.

अंगद एक-दोन दिवस शाळेत गेला नाही. पण त्या रात्री त्याने मला सत्य सांगितलं. त्याने मला ते सांगितलं यातच माझा विजय होता. त्याचं कल्याण व्हावं आणि कल्याणसारखं होऊ नये यासाठी मलाच काळजी घ्यावी लागणार होती. त्याला शाळेतीलच काही मुलं त्रास देत होते. ही गोष्ट त्याने सगळ्यांपासून लपवून ठेवली होती. मला त्याच्यात कल्याण जन्म घेताना दिसत होता. पण मी ते कदापी होऊ देणार नव्हतो. कदापी नाही… माणसाने चुकांतून शिकावं, अनुभावातून शहाणं व्हावं…

मी अंगदच्या शाळेत जाऊन योग्य त्या गोष्टी केल्या. त्यानंतर अंगदला त्याबद्दल विचार करायला वेळ भेटू नये अशी सोय केली. कल्याणच्या आयुष्यात ज्या चुकीच्या घटना घडल्या त्या अंगदपासून कशा लांब राहतील यासाठी मी सतत दक्ष होतो…

अंगद योग्य मार्गावर राहिला. मी त्याला मुकलो नाही. त्याच्यासोबत कायम उभा होतो. कदाचित कल्याण नावाचा धडा माझ्या आयुष्यात आला नसता तर माझ्या मुलाला चुकीच्या व अज्ञात मार्गावर जाण्यापासून मी रोखू शकलो नसतो. कधीकधी अंधारातील सावल्याही बरचकाही शिकवून जातात…

===समाप्त===

सर्व हक्क सुरक्षित @ अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991

पाटील पेटले

जोकर – भयकथा : भाग २

जोकर – भयकथा : भाग २

मराठी कथा  ||  भयकथा  ||  Horror Story   ||  Fear Factor  ||  भय  ||  बागेतील शापित जोकर ||  अतृप्त

सकाळी जाग आली तेंव्हा बायको माझ्यावर प्रचंड संतापली होती.

उठल्यावर माझं डोकं खूप दुखत होतं. मळमळ होत होती. बायकोने लिंबू-पाणी माझ्यासमोर आणून आपटलं अन बडबड सुरू केली.किती प्यावं माणसाने? जनाची नाही तर मनाची तरी बाळगावी. रात्रभर ओकत होतात. वाट्टेल ते बरळत होता. ड्यूटी सोडून असं पिऊन पळून आलात तर आहे तीही नोकरी जाईल. मग राहावं लागेल उपाशी. काहीतरी वाटू द्यात. उद्या साहेबाने काढलं कामावरुन तर कुठे जाणार तोंड घेऊन. काय अवतार होता रात्री… बंद करा हो घेणं आता तरी…

तिची कटकट चालू असताना मला रात्रीचा प्रसंग हलकासा आठवला. मला तो स्वप्नाप्रमाणे वाटत होता. एखाद्या भीतीदायक स्वप्नाप्रमाणे! ते खरं होतं की भास मला कळत नव्हतं. पण त्याचं ते विचकट खिदळणे अजूनही कानात घुमत होतं अन त्यानेच माझी शुद्ध आली… मी पुन्हा घाबरलो अन बायकोला सगळं एका दमात सांगितलं.

तिने ते ऐकून घेतलं अन मलाच शिव्या देत म्हणू लागली, तुमचं दारू घेणं काही आजचं नाही मला. आणि आता असल्या थापा का मारताय??? नोकरी सोडायचा विचार आहे का? मग भागणार कसं हो? मी तिला खूप पटवून देण्याचा प्रयत्न केला पण तिने काही माझ्यावर विश्वास ठेवला नाही. मीही प्यायलेलो होतं हे खरं होतं. कारण आठवड्यातून दोन-तीनदा पिऊनच मी रात्रीची ड्यूटी करायचो. पण काल जे झालं ते खरं होतं याची मला खात्री होती.

मी चटकन उठलो अन तडक साहेबांकडे गेलो. मी रात्रीची ड्यूटी बदलून सकाळची वेळ देण्याची मागितली. त्यांनी कारण विचारलं. माझी इच्छा नव्हती पण हो-नाही करत मला सगळं खरं सांगावं लागलं अन साहेबही भयंकर संतापले.

संजय एकतर दारू पिऊन ड्यूटीवर येता. गरीब माणूस म्हणून मी कधी काही म्हंटलं नाही. पण असला मनमानी कारभार मला नका सांगू. सकाळची वेळ पाहिजे म्हणून असल्या बाता काय मारता… आणि हेबघा, असली कथा जर बाहेर कुठे ऐकवलीत तर माझ्याइतका वाईट माणूस नाही कोण. मला असल्या अफवा नकोत… चार पैसे वाढवून घेण्याचे नाटकं आहेत ही हे काही मला समजत नाही का? हे जर कुठे सांगितलात तर तुमची आहे ती नोकरी तर जाईलच पण गावात दुसरीकडे कुठेही काम मिळणार नाही याची सोय करू शकतो मी… गपचूप काम करा… अन जरा कमी ढोसत चला रात्री… नाहीतर मी तुमच्या मानगुटीवर बसेन…

साहेबांनी माझा पानाउतरा केला. तसं रेकॉर्ड खराब असल्याने माझ्यावर विश्वास ठेवणं कठीण होतं. पण मीही मग जरा गोंधळून गेलो. काल झालं ते खरं होतं की अति दारू पिल्याने झालेला भास… पण आजपर्यंत असं कधी झालं नव्हतं. दारू पिल्यावर स्वप्नातही असला प्रकार कधी दिसला नव्हता. शेवटी विचार करून-करून मेंदू थकून गेला.

नंतर मी दिवसा बागेत जाऊन आलो. त्या जोकरकडे निरखून पाहिलं… दिवसा तरी तसं काही जाणवलं नाही. तेथे सकाळच्या ड्यूटीवर असलेल्या हरदेवला विचारलं, काही गडबड वगैरे? तो नाही म्हणाला. ह्या पुतळ्याकडे लक्ष ठेवा महाग आहे, असं मी सहज म्हणालो अन निघालो.

सूर्याच्या प्रकाशात त्या जोकरचं विदूषकी तोंड फारच अवघडल्यासारखं वाटत होतं.

त्या रात्री मी अतिशय सावधपणे कामावर जायचं ठरवलं. दारूला तर स्पर्शही केला नाही, शिवाय जवळ हनुमान चाळिसाची लहानशी पुस्तिका घेतली अन एक रुद्राक्ष माळही. साडेदहा वाजता मी त्या बागेच्या गेटच्या आत पाऊल टाकलं. मन थरथर कापत होतं. काय होईल ह्या भीतीने हाता-पायाला घाम सुटला होता. गेल्या-गेल्या पुतळ्याकडे बघितलं. तो सामान्य होता. दिवसापेक्षा थोडासा भेसूर वाटत होता इतकच.

मनात भीती होतीच, पण सत्य की भास यात अडकल्याने मीही जरा साशंक होतो.मी रात्रभर अतिशय सावध होऊन फिरत होतो. स्वतःच्या सुरक्षिततेची चिंता असल्याने डोळ्यात तेल अन कानात प्राण आणून मी संपूर्ण बाग फिरत होतो. पण माझं पूर्ण लक्ष त्या जोकरच्या पुतळ्याकडे होतं. अधून-मधून मी त्याच्याकडे एकटक बघायचो.

वार्‍याने पानांची साधी सळसळ झाली तरी काळीज थरथर कापायचं अन पोटात धस्स व्हायचं. पक्षांचे आवाज अन वाळलेल्या पानांच्या कचर्‍यातून सरपटणार्‍या प्राण्यांमुळे होणारे आवाज मनात नको नको त्या शंका उपस्थित करायचे. पण मला तेंव्हाही वाटत होतं की कोणीतरी माझ्यावर लक्ष ठेऊन आहे आणि संधी मिळताच ते माझ्यावर झेपावेल.

हातात हनुमानचाळिसा घेऊन मी फिरत होतो. गळ्यात रुद्रक्षांची माळही होती. त्या रात्रीच्या घटनेने किंवा भासाने मी कधी नव्हे ते देव-धर्माच्या वाटेला गेलो होतो. ती संपूर्ण रात्र कडेकोट जागून पहारा देण्यात गेली. काहीच झालं नाही. तो जोकराचा पुतळा तसाच्या तसा होता. पण त्याच्या डोळ्यात बघितलं की ते हिरवट गहिरे डोळे अंगाचं पाणी-पाणी करायचे.

नंतरचे काही दिवसही सामान्य पण दडपणातच गेले. रात्रभर घाबरत अन अखंड सावध राहण्यात वेळ निघून जायचा. सकाळची सोनेरी सूर्यकिरणे मदतीला घवून आलेल्या देवदूतांप्रमाणे वाटायची. असं वाटायचं जणू काही उंदीर-मांजर पकडापकडीचे खेळ चालू आहेत. तो माझ्या मागावर आहे आणि काहीतरी हेतु ठेऊन आहे असं वाटायचं. मधूनच त्याचं ते ठेंगणं रूप, तो अवतार, तो फाकलेला जबडा आठवायचा अन मन विषन्न व्हायचं. मनातून सतत असं वाटायचं की ते जोकर माझ्या जीवावर उठलं आहे.

मनातील भीती जात नसल्याने मी दुसरी नोकरी शोधत होतो. दुसरी नोकरी मिळताच येथून कायमची सुटका करून घेता येणार होती. आयुष्यात इतक्या सावधपणे नोकरी कधीच केली नसेल.

मध्यंतरी एका रात्री बागेतून काठी वाजवत फिरत असताना एक प्रसंग घडला. मी ठक__ठक अशी काठी वाजवत संपूर्ण बाग फिरत होतो. काठीचा आवाज येताच एक मांजर समोर येऊन उभं राहिलं. त्या काळ्या रात्री काळंभोर मांजर समोर आलं. बागेच्या बाहेरून कुत्र्यांचे मोठमोठ्याने ओरडण्याचे आवाज येत होते. मी मनातून खूप घाबरलो. त्या मांजराचे घारे-हिरवे-पिवळे डोळे त्या रात्री खूप भीतीदायक वाटत होते. ते मांजर माझ्या पाठीमागे फिरत होतं. मी जात होतो तेथे ते यायचं. मी त्याला हाकललं तरीही चित्रविचित्र आवाज करत, गुरगुरत ते माझ्यासोबत चालायचं. मग त्या गर्द झाडीच्या वाटेतुन, ट्रॅकवरुन जात असताना मधूनच लहान मुलाच्या हसण्याचा आवाज आला. ते हसणं सामान्य वाटत नव्हतं. कोणीतरी मला चिडवत आहे, माझ्यावर संतापून आहे असं ते हास्य होतं. मी हनुमान चाळिसा काढून मोठ्याने वाचू लागलो. तो आवाज एक-दोनदाच आला.

त्या रात्रीही माझी गाळण उडाली होती. पण खात्री पटली की ही जागा आता शापित झाली आहे, पहिलेसारखी राहिली नाही. ते जोकर याला कारणीभूत आहे का दुसरं काही, ते मला समजत नव्हतं. बागेत कोण हळूच एखादा मुडदा गाडला असेल, किंवा पलीकडे वाहणार्‍या नाल्यात तर नेहमी काहीतरी मेलेलं असतच; कदाचित त्याचा आत्मा भटकत असेल, असे नाही नाही ते विचार मनात येत.

तो हसण्याचा आवाज ऐकून मला काहीतरी आठवलं अन मी धावत त्या जोकरच्या पुतळ्याकडे गेलो. पुतळा जागेवर आहे का हे बघायला. मी लांबूनच तो पाहणार होतो. पुतळा तेथेच होता. पण आज उत्तररात्रीच्या शुष्क प्रकाशात तो पुन्हा भयावह वाटत होता. त्याच्या पाठीमागच्या बाजूला असलेला लहानसा पिवळ्या दिव्यामुळे त्या पुतळ्याची सावली समोरच्या बाजूला पडत होती. ती सावलीही मला खूप भयानक वाटली. खासकरून त्याची हातात हात घेतलेली कृती अन चेहर्‍यावरील हिशेबी भाव यामुळे तो जोकर विनोदी न वाटता खूप बेरकी, घातकी अन कपटी वाटायचा. मला त्याचा खूप राग आला. मी दूर उभा होतो. त्याला चार शिव्या हासडून मी पुन्हा दुसरीकडे गेलो. तशा थंडीत, रात्रीच्या वेळी अन आडवाटेला कसलाही मानवी आवाज हा अशक्यच होता. अन तो आवाज आला की अंगावर काटा यायचा.

दूरवरून येणारे गाड्यांचे आवाज काने तृप्त करत अन मानवी वस्तीची खूणगाठ सांगत. पण कितीही केलं तरी मी एकटाच तेथे असायचो ज्याचं दडपण मला यायचं.

त्या रात्रीचा लहान मुलाच्या हसण्याच्या आवाजाचा प्रसंग मला अजूनच सावध करून गेला. मी आता अखंड सावधपणे फिरायचो. दरम्यान, मी त्या जोकरची इकडे-तिकडे चौकशी केली तेंव्हा समजलं की तो जोकराचा पुतळा एका सर्कसचा आहे. सर्कसचा मारवाडी मालक कर्जबाजारी झाल्याने आत्महत्या करून मेला अन त्याच्या एक-एक वस्तु लिलाव करून विकून टाकल्या. त्यात हा पुतळा तेथून कोणीतरी विकत घेतला अन ह्या उद्यानाला गिफ्ट म्हणून दिला. त्या पुतळ्याचा इतिहास फार काही बरा नव्हता. आणि ही गोष्ट मला अजून भयभीत करायला पुरेशी होती.

दोन-चार दिवसात मला दुसरीकडे नोकरी लागणार होती. बँकेच्या बाहेर वॉचमन म्हणून काम मिळेल अशी शक्यता होती. पगारही बरा होता. जीवाला चोर-दरोडेखोर यांपासून धोका असला तरी कायमची दहशत पाठ सोडणार होती. कसेबसे चार-सहा दिवस काढावे अन मोकळं व्हावं असं ठरवलं.

त्या रात्री मी शांतपणे उद्यानाच्या गिरट्या घालत होतो. उजव्या हातात काठी, डाव्या हातात हनुमानचाळिसा होती. मी शांतपणे फिरत असताना अचानक पोटात कळ लागली. आज पाहुणे आले म्हणून घरी बोकड कापलं होतं. चापून खाल्लं! पण आता फिरताना पोटात कळ येत होती. मी कंट्रोल करत फिरत होतो पण काही केल्या कंट्रोल होईना. शेवटी बागेच्या कोपर्‍यात असलेल्या स्वच्छतागृहात जायच्या हेतूने मी तिकडे वळलो. घाईघाईत तिकडे गेलो. पोटातून जोराची घंटा वाजत होती. मग मी धावतच तिकडे गेलो. स्वच्छतागृहातील अस्वच्छता कपड्यांना लागू नये म्हणून मी गडबडीने वरचे कपडे काढून आत गेलो.

मोकळं होऊन बाहेर आलो तेंव्हा समोर काढून ठेवलेले कपडे कोठेच दिसेनात. मग लक्षात आलं की मी हातातील बॅटरी, काठी, हनुमानचाळिसा पुस्तिका अन गळ्यातील रुद्राक्ष माळ काढून ठेवली होती. गडबडीत कसलच भान राहिलं नव्हतं. ते सगळं कुठेतरी गायब आहे म्हणजे काहीतरी गडबड होती. धोका होता? मन बेभान होऊन धावू लागलं. मी आत गेल्यावर कोणीतरी येऊन गेलं होतं. कोण? इतक्या रात्रीचं कोण? खरं तर उत्तर पहिल्या क्षणाला मनात आलं होतं पण मन-मेंदू ते मानायला तयार नव्हते.

रात्रीचे बारा वाजून गेले असावेत. मी कान टवकारून प्रत्येक ध्वनी ऐकू लागलो. अंधारात डोळे रोखून काहीतरी शोधत होतो. मला समजलं होतं की हे सामान्य नाही. तो जोकरच हे करत असणार. माझ्या मनातील शंका क्षणात खरी ठरली. आसमंतातून दाही दिशांतून विक्षिप्त हसण्याचा आवाज येत होता. मला तो आवाज परिचित होता! पहिल्या रात्री तोच आवाज माझा पाठलाग करत होता. अंगावर शहारा आला. आता काहीतरी अघोरी होणार हे मी जाणलं होतं. माझ्या डोळ्यांतून पाणी येत होतं. मी धावायचा प्रयत्न करणार पण पायात अवसानच नव्हतं. समोरच्या झाडीतून, अंधारातून एक आकृती येताना मला दिसली. मी एकटक तिकडे बघत होतो. फार विलंब लागला नाही.

ती आकृती माझ्याकडे हात पसरून म्हणाली, मी आलो… आज तर यावच लागेल… चल…तोच… जोकर… त्या रात्री दिसलेला… दुर्दैवाने तो भास नव्हता… तोच बुटका देह, विद्रूप चेहरा, रक्ताळलेला, लांब जबड्यातून बाहेर आलेले पिवळसर सुळे, रुंद कपाळावर गडद काळ्या भुवया अन तीच घातकी हिरवट नजर… माझी भंबेरी उडाली… तो विचकट हसत माझ्याकडे येत होता.

मी स्वतःला सावरत पळू लागलो तसा तो अजूनच आनंदाने अन विक्षिप्त हसत होता. तो शांतपणे माझ्यामागे चालत येत होता. मी त्या उद्यानात सैरावैरा धावत होतो.

सगळे दिवे अचानक बंद झाले. आकाशातून येणारा प्रकाशही नव्हता. आभाळ दाटलं होतं. थंडगार वारं अंगावरच्या घामाला स्पर्शून जात होतं. मागे वळून बघितलं तर त्याचे ते लाल मोजे घातलेले हात लांब-लांब होत माझ्याकडे येत होते. मी ठेचकळत होतो, धावत होतो पण थांबत नव्हतो. समोर झुडुपा-झाडांची गर्दी होती. मी त्या कोपर्‍यात जाऊन बसलो. तोंड दाबून रडत होतो.

तो हसण्याचा आवाज अचानक थांबला. मी काही क्षण शांत बसलो अन मान बाहेर करून अंदाज घेऊन लागलो तेंव्हा मला काहीच दिसलं नाही. अचानक पाठीमागून, त्या झुडुपांच्या अंधारातून एक थंडगार हात माझ्या डोक्यावर आला अन पुन्हा तो थंडगार आवाज,

‘तू वाचू शकत नाहीस आज… माफ कर… चल…’

तो माझ्या बाजूलाच होता. चेहर्‍यावर अभद्र भाव असले तरी तो चेहरा हसरा ठेवत होता. त्याचे हिरवट डोळे माझ्यावर गाडले गेले होते. त्याला इतक्या जवळून पाहून माझी वाचा बसली. त्याचा तो थंडगार हात माझ्या डोक्यावरुन खांद्यावर अन गळ्याकडे सरकू लागला तसा मी सारी ऊर्जा एकवटून मोठ्याने किंचाळत बाहेर पडलो. माझा आवाज बाहेर जाऊन उपयोग नव्हता. मदतीला कोणीच येणार नव्हतं.अंधाराच्या उदरात माझे दुबळे पाय वेडेवाकडे पडत होते अन तो शापित जीव माझ्यामागे लागला होता. माझी छाती भरून आली. मी अडखळत एका जागेवर जाऊन पडलो. खूप दम लागला होता. आजूबाजूला मिकी माऊस, डॉनल्ड डक आणि इतर बाहुले-पुतळे दिसत होते. मी चक्रवलो. मती गुंग झाली. मी जोकरचा पुतळा असायचा तिथे पोचलो. पण त्याच्या जागेवर कोणीच नव्हतं. बागेतील दिवे बंद-चालू होऊ लागले. मेंदू ब्लॉक झाल्यासारखा होत होता. मागून दोन हात माझ्या मानेभोवती आवळले गेले. त्या थंडगार हातांना मी ओळखलं. हे त्याचेच होते. जोकर…

जोकर!!!

हळूहळू तो फास आवळत गेला. ते विक्षिप्त हास्य कानात घुमू लागलं. काहीतरी तीव्र माझ्या पाठीत घुसलं. कदाचित त्याचे दात असावेत… त्याचा जबडा माझ्या शरीरावर सूरीसारखा फिरत होता. अखेर मृत्युने मगरमिठी मारली होती. त्या दिवशी केवळ ईश्वराच्या दयेने वाचलो… नंतरही एकदा वाचलो… पण शेवटी काळ आला होता…

हळूहळू शरीर बधिर होत गेलं, तरीही त्याच्या विक्षिप्त हसण्याचा आवाज कानात घुमत होता आणि ते हिरवट गहिरे डोळे नजरेसमोर दिसत होते. ते थंड हात लक्षात होते. शेवटी अंधाराने घेरलेली प्राणज्योत मालवली.

देहाची पीडा संपली होती. पण आत्म्याचे हाल अजून बाकीच होते. मी त्या पुतळ्याच्या, त्या निर्जीव नसलेल्या पुतळ्याच्या आत होतो. एका अंधार्‍या जगात. तेथे सर्कस चालू होती. अतृप्त आत्मे, काही जबरदस्तीने कैद केलेले तर काही स्वेच्छेने तेथे होते. एक मारवाडी त्यांना नियंत्रित करत होता. त्याची नजर मला खूप हिशोबी अन बेरकी वाटली. तो माझ्याकडे बघून विक्षिप्त हसत होता. रात्रीच्या गडद अंधारात मी त्या पुतळ्याच्या आतून माझाच मृत पडलेला देह बघत होतो. रक्ताळलेला! माझा आत्मा त्या सजीव शरीरातून ह्या निर्जीव नसलेल्या पुतळ्यात येऊन पडला होता. मीच त्या जोकराच्या अंतर्धानात विसावलो होतो!!! आता ह्या जगाची चाकरी सुरू झाली होती!!!

===समाप्त===

कथेचे सर्वाधिकार लेखकाकडे सुरक्षित आहेत. कथा कुठेही वापरण्यापूर्वी लेखकाची परवानगी आवश्यक आहे.

Copyrights @ Author Abhishek Buchake

सहकारी माध्यम – latenightedition.in

पहिला भाग…

जोकर भाग १ – भयकथा

जोकर – भयकथा : भाग १

जोकर – भयकथा : भाग १

मराठी कथा  ||  भयकथा   }{  Marathi Story   ||   Horror Story  ||  जोकर  ||  अंधार रात्र  ||    थरकाप  || Fear

तो जोकर आल्यापासून मला ही नोकरी नकोशी वाटत होती. त्या निर्जीव पुतळ्यात काहीतरी होतं हे नक्की. काहीही करून मला ही नोकरी सोडणं आवश्यक वाटत होतं. पण दुसरी नोकरी मिळेपर्यंत काही इलाज नव्हता. ज्या दिवशी दुसरी नोकरी मिळेल त्याक्षणी मी इथून, ह्या शापित जागेतून पळ काढणार होतो.

मी संजय. ह्या बागेचा अन त्याला लागून असलेल्या लहान मुलांच्या प्ले-ग्राऊंडचा पहारेकरी आहे. गेली दोन वर्षे मी इथे हेच काम करत आलो आहे. माझी रातपाळीची नोकरी होती. रात्री दहा ते सकाळी सहा-सात वाजेपर्यंत मला इथे रखवलदारी करावी लागायची. तसं इथे चोरीला जाईल असं फार काही नव्हतं किंबहुना रखवाली करावी अशी महाग वस्तु नव्हती. पण बागेत-उद्यानात रात्रीचे कोण दारुडे, जुगारी, गरदुले येऊन बसू नयेत म्हणून माझी नोकरी होती. ह्या जागेची सुरक्षितता माझ्यावर असली तरी माझी सुरक्षितता परमेश्वराच्या हाती होती.

गेल्या दोन वर्षांत मला काही त्रास नव्हता. रात्री बागेत फिरायचो, रखवाली करायचो अन झोप आली तर झोपायचो. बाग बरीच मोठी होती/ गर्द झाडी, बसायला मोठमोठाले कट्टे, बेंच, मध्यात एक मस्त चौथरा होता. बागेत निरनिराळे पुतळेही होते. समाजसेवक, स्वातंत्रसैनिक वगैरे पुतळे विविध ठिकाणी बसवले होते. पलीकडे लहान मुलांच्या खेळण्यासाठी छान बाग-मैदान सजवलं होतं. रंगीबेरंगी फुलांची झाडी होती होती, पाळणे, घसरगुंडी, सी-सॉ आणि बरचकाही होतं. मिकी माऊस, डॉनल्ड डक आणि विविध कार्टूनचे छान गुबगुबीत पुतळेही होते. रात्रभर इथे फिरतानाही मस्त वाटायचं. रम्य जागा होती. झाडी तर अशी होती की पोर्णिमेच्या चंद्राचा प्रकाश कधी जमिनीला स्पर्शही करू शकत नसे. दिवसाही छान गारवा असायचा.

पण महिन्याभरपूर्वी तो अभद्र पुतळा आणला आणि हा सगळा खेळ सुरू झाला. एका विचित्र दिसणार्‍या जोकरचा पुतळा तो. पुतळा कसला; अघोरी राक्षस म्हंटलं पाहिजे त्याला. तो पुतळा नव्हता, त्यात प्राण होता पण मानवी नाही, अमानवी, अनैसर्गिक अन अभद्र!!!

ठेंगणा पुतळा. माझ्या खांद्याइतकी त्याची ऊंची. अंगावर रंगीबेरंगी कपडे. पिवळसर कापडावर लाल-हिरवे ठिपके. ढगळ कपडे सगळे. हातात लाल मोजे. डोक्यावर उभट गुलाबी-पिवळी उंच टोपी. चेहरा पावडर लावल्याप्रमाणे पांढराशुभ्र. त्यात मोठाले डोळे. डोळे फारच बेरकी वाटायचे. हिरवट रंगाचे. लांब पसरलेल्या भुवया अन रुंद कपाळ. नाकाच्या ठिकाणी तो लाल रंगाचा बॉल आणि ते विकट हास्य… ते हास्य फारच धडकी भरवणारं होतं.. शिवाय त्या पुतळ्याची, जोकरची अवस्था अर्थात पोजिशन फार विचित्र होती. तो डावा हात उजव्या हातात घेऊन तो चोळत आहे अशी ती पोज होती. एखादा मनुष्य कुठल्यातरी कामाला लागताना उत्साहीपणे हात चोळत जशी पोज करेल तशी ती पोज होती. त्याच्या बुटकेपणामुळे ती पोज फारच बेरकी अन हिशोबी वाटायची.

लहान मुलांना तो पुतळा कसा आवडायचा ते मला कधीच समजलं नाही. इतक्या विद्रूप रूपावर लहानगी मुलं हसूच कशी शकतात, त्यांच्याशी खेळूच कशी शकतात हा प्रश्न मला नेहमी सतावत असे. त्याच्या चेहर्‍यावर फारच विचित्र भाव होते. कसल्यातरी गणितात अडकलेला तो चेहरा वाटायचा. त्या धीरगंभीर चेहर्‍याकडे बघितलं की खूप उदास-उदास वाटायचं. त्या हास्यामागे काहीतरी लपलेलं होतं. त्या डोळ्यात कसलीतरी हाव दिसायची. ते रूप, तो वेश ते रंग हे सगळे फसवे आहेत असं वाटायचं. त्याच्या ह्या चेहर्‍यामागे अतिशय क्रूर आणि घातकी काहीतरी आहे असं मला पहिल्या रात्रीच वाटलं होतं. अगदी पहिल्या रात्रीपासून मला त्याची भीती वाटायची.

मला अजूनही ती रात्र आठवते जेंव्हा त्या जोकरचा पहिला दिवस किंबहुना रात्र होती. नेहमीप्रमाणे मी ड्यूटिला आलो अन बागेत शिट्टी वाजवत फिरत होतो. बारा वगैरे वाजले असावेत. बागेत खूपच गारवा होता. पण सगळीकडे लॅम्प असल्याने काही वाटत नव्हतं. अंगात स्वेटर अन कानटोपी घालून मी फिरत होतो अन फिरत-फिरत मी तिथे, त्या जोकरपाशी जाऊन पोचलो. त्याला पहिल्यांदा बघितलं तेंव्हा मला जाणवलं की तो मिश्किलपणे माझ्याकडे बघत आहे, त्याचे ते हिरवट डोळे माझ्याकडे एकटक लक्ष देऊन आहेत. स्वतःचे हात चोळत असलेल्या पुतळ्याकडे बघितल्यावर मला अंतर्मनात काहीतरी जाणवलं. जणू माझ्या आयुष्यातील सर्व सुख-दुखे हरवून जातील अन मीही एखाद्या निष्ठुर पुतळ्याप्रमाणे स्थिर होईन. मला पहिल्या नजरेतच त्याच्यापासून धोका वाटत होता. चंद्राची चंदेरी-निळे किरणे त्याच्यावर पडत होती अन तो अजूनच घातकी वाटत होता.

मी अंदाज घेण्यासाठी जवळ गेलो. जवळ जात असताना मला अस्वस्थ वाटत होतं. सगळ्या बागेत चिडिचूप शांतता होती. त्याच्याकडे हळूहळू पडत जाणारी माझी पाऊले जणू माझ्या नियंत्रणात नव्हतीच. त्या अंधारात मला केवळ तो एकटा जोकरच दिसत होता. त्याची हिरवट हिशोबी डोळे मला स्वतःकडे बोलावत होते. रातकिडे-रातपक्षांचे आवाजाही हळूहळू माझ्या कांनातून नाहीसे झाले अन अंगावर काहीतरी आवरण आल्यासारखं वाटत होतं. मी त्याच्या समोर जाऊन उभारलो. तो जोकर माझ्या डोळ्यांत एकटक बघत होता. कसलीतरी धग माझ्या अंतर्मनाला जाळत होती असं वाटत होतं. आजूबाजूच्या झाडीत अनेक लोक दबा धरून बसले आहेत अन ते आता सावधपणे माझ्यावर चालून येतील असं वाटत होतं. क्षणात होत्याचं नव्हतं होईल असं झालं होतं. मी अतिशय सावकाशपणे त्या जोकरच्या हाताला हात लावला. त्या लालसर मोज्यांना माझा स्पर्श झाला अन जणू एखाद्या प्राचीन शिळेला हात लावल्याप्रमाणे थंडगार स्पर्श मला जाणवला. अलीकडेच माझे काका वारले होते तेंव्हाही त्याच्या मृतदेहाचा असाच स्पर्श झाल्याचं मला आठवलं. मी ताडकन मागे कोसळलो… गवतावर पडून मी त्याच्याकडे भेदरलेल्या नजरेने बघत होतो. घशाला कोरड पडली होती. मी गडबडीत उठलो अन धावत बागेच्या दुसर्‍या भागात जाऊन बसलो. मला काहीच सुचत नव्हतं. अजूनही माझ्या मागावर कोणीतरी आहे असं वाटत होतं. एकतर त्या मोठ्या बागेत मी एकटाच, रात्रीचे बारा-एक वाजले असावेत आणि अशा स्थितीत माझ्यावर कोणीतरी हल्ला करेल असं मला वाटत होतं.

मी घाबरून कट्ट्यावर बसलेलो असताना अंधारातून दोन हिरवट डोळे माझ्याकडे रोखून बघत असल्याचं मला दिसलं. माझा श्वास वाढत होता. हृदयाचे ठोके इतक्या मोठ्याने-वेगाने पडत होते की त्या बागेच्या दुसर्‍या टोकाला उभारलेला माणूसही तो ऐकू शकेल असं वाटत होतं. तो प्राणी नव्हता किंवा माणूसतर नाहीच नाही. ते काहीतरी वेगळंच होतं. माझी वाचा गेली. मी आता वाचणार नाही असं मला वाटत होतं. ते हिरवट डोळे अतिशय खुनशी भावाने माझ्याकडे रोखून बघत होते. मी हातातील बॅटरी कशीतरी चालू केली अन त्या झाडींकडे प्रकाश टाकला अन बघतो तर मघाचाच तोच जोकर तिथे होता. पण आता त्याचं रूप पहिलेसारखं नव्हतं. डोळे मोठे अन ओठ फाकलेले होते त्यातून लांब-लांब पिवळसर दात बाहेर दिसत होते. त्या उभट टोपीटुन काळे केस बाहेर आले होते. तो बुटका जोकर आपले हात फाकवून माझ्याकडे बघत होता. माझ्या अंगावरचे केस ताठ उभे राहिले. मी मोठ्याने ओरडत त्या निर्जन वाटेवरून, बागेतून धावत सुटलो तो थेट गेटच्या बाहेर जाऊन पोचलो. माझी मती गुंग झाली होती. मी धावत सुटलो. वाट मिळेल तिथे. पाठीमागून विचकट खिदळण्याचा आवाज येत होता. अतिशय विक्षिप्त हास्य होतं ते. सार्‍या आसमंतातून, दाही दिशांनी तो आवाज येतोय असं वाटत होतं मला. तो आवाज हळूहळू जवळ येत होता. मी धावत-धावत घरी पोचलो अन घरात जाताच बेशुद्ध पडलो….

===अपूर्ण=== (दूसरा भाग याच वेबसाइटवर प्रकाशित)

सूचना => कथेचे सर्व हक्क लेखकाकडे सुरक्षित आहेत. ह्या कथेचा वापर करण्यापूर्वी लेखकाची रीतसर परवानगी आवश्यक आहे. ||

All Copyrights Of The Story Reserved @ Author Abhishek Buchake.

सहकारी माध्यम=> http://latenightedition.in/wp/

“खिडकी” एक रहस्यकथा… खालील लिंकवर…

खिडकी: भाग १

मी ब्रम्हचारी

मी ब्रम्हचारी

मराठी कथा  ||  मराठी साहित्य  || स्वलेखन  ||  वैचारिक वगैरे  || Marathi Stories  ||  तत्वज्ञान

अविवाहित जीवन जगू इच्छिणार्‍या मित्रांसाठी…

 

मी ब्रम्हचारी, म्हणजे माझं नाव ब्रम्हचारी नाही, माझं नाव मुकुंद आहे, पण लोक मला ब्रम्हचारी म्हातारा म्हणूनच ओळखतात. आज माझं वय सत्तरीच्या वर आहे. जवळजवळ मृत्युने जवळ घ्यावं इतपत तर नक्कीच आहे. लोकांना मी कसा आहे हे माहीत आहे पण मी कसा जगतो आहे ते मलाच माहिती.

मी ब्रम्हचारी आहे हे लोक अभिमान वाटावा अशा रीतीने सांगतात, अर्थात ते जेंव्हा तसं सांगतात किंवा मला तशा नावाने हाक मारतात तेंव्हा माझ्या मनातील अन चेहर्‍यावरील भावात डाव्या-उजव्याचा फरक असतो.

तसा मी अगदीच ‘ब्रम्हचारी’ आहे असं म्हणता येणार नाही, फार-फार तर ‘अविवाहित’ आहे असं म्हणता येईल. ब्रम्हचारी अन अविवाहित यात असा कितीसा फरक आहे!

हे ब्रम्हचारी असण्याचं प्रकरण फार आधी सुरू झालं, म्हणजे ‘जब मै जवान था’ अगदी तेंव्हा… तारुण्याच्या पहिल्या पायरीवर चढल्यावर आणि सर्वार्थाने जीवनाचा अर्थ समजू लागला होता… तारुण्यात स्व-स्वातंत्र्य यापेक्षा अजून मोठी कुठली गोष्ट असते यावर विश्वास बसत नसतो…

कॉलेज मध्ये वगैरे जायचो, अनेक मित्र-मैत्रीनी होते… त्यातच घरी आई-बाबा, काका-काकू नंतर इतर नातेवाईक आणि शेजारी-पाजारी यांच्यात नवरा-बायको संबंध कसे असतात हे बघायचो. विवाहित लोकांचं आयुष्य कसं असतं ते बघायचो… जाम भीती वाटायची की आपलंही नंतर हेच होणार… सकाळी उठणे (याला जागं होणे असं म्हणावंसं वाटत नाही तेंव्हा… आता मी जागा आहे!) कामावर जाणे, घरी लवकर येण्यासाठी धडपड, बायको-मुलांच्या मागण्या, एकत्र जेवण, परिवार सुख, दरवर्षी गणपती-दिवाळीही तशीच, ठरलेली आजारपण, त्याचा ताण, मुलांचा अभ्यास, बायकोच्या अपेक्षा, कामाचा त्रास, पैशांची चणचण, छोट्या गोष्टीत मोठं सुख तत्सम नेहमीच्याच गोष्टी बघून अंगावर घाम फुटायचा! जीवनात इतका तोचतोचपणा??? हे तर मृत माणसाच्या ‘हार्ट बीट’ प्रमाणे वाटायचं… सरळसोट! हार्ट बीट खाली-वर होणे म्हणजे आपण जीवंत आहोत याचा पुरावा, पण वैवाहिक जीवनात इतका तोचतोच अन रटाळपणा…! त्यात टीव्हीवर रोज कसले-कसले कार्यक्रम बघायचो… पती-पत्नीचे भांडणं, खून, अनैतिक संबंध, रोजची कटकट… छे… छे… छे! आपल्याला नाही हे जमणार… मी तर मुक्त हवेप्रमाणे कधीही कुठेही जाऊ शकतो आज… अख्खं आयुष्य असंच पाहिजे… कोठे गेलो, कधी गेलो, कुठे गेलो, कधी आलो, काय खाल्लो, का प्यायलो अशा प्रश्नांची उत्तरे कोणाला कशाला द्यायची?? केवळ शरीराच्या गरजेसाठी लग्नाच्या बंधनात अडकून नाही चालायचं… शारीरिक गरजा कुठेही पूर्ण करू… त्याचा एवढा तो काय पसारा… होईल ते… पण लग्नाच्या नावाखाली पारतंत्र्य नको… आपण स्वतंत्र आहोत, कशाला असली आडकाठी? मीच माझ्या मर्जीचा मालक आहे, कुणाला उत्तरदायी नाही… आहे तेच सर्वोत्तम आहे… दुनिया गेली  झाडावर… ठरलं! मनाशी गाठ… आहे असंच राहायचं जिथपर्यंत जगू तोपर्यंत… अविवाहित!!!

कॉलेज लाइफ मध्ये तर हे खूपच ‘कूल’ वाटायचं… अभिमानाने सांगायचो अविवाहित राहीन, मजा वाटायची अन चार-चौघात वेगळंही वाटायचं… किती मुलींची हृदये तुटली म्हणून मनातल्या मनात हसायचो.. तशा मैत्रिणी अफाट होत्या, एखादीला तरी काहीतरी वाटतच असेल ना? पण अविवाहिती ठामपणा असल्याने माझ्या नादाला कोणी लागलं नाही…

कॉलेज संपलं अन लागलीच नौकरी लागली, पैसा हातात खेळू लागला, मग काय लाइफ डिवाईन! दर सुट्टीला मित्रांसोबत फिरायला जायचो, दोन  महिन्याला गोवा चुकायचं नाही… शारीरिक गरजा तिथे भागल्या जायच्या… मग तर “हे तारुण्य असे बेफाम, त्याला कशाला लग्नाचा ताप!” हे ब्रीदवाक्य झालं… खाणे-पिणे, पिक्चर-पार्ट्या, केंव्हाही या काहीही करा, अर्थात वाया गेलो हे न दाखवता… उत्साह होता उन्माद नव्हे; सगळं वेशीवर टाकलं अशातला भाग मुळीच नव्हता.. स्वतःची अन घराची बेअब्रू होईल अशी वेळ कधीही येऊ दिली नाही… सगळं स्वातंत्र्य उपभोगत होतो… घरच्यांनीही ते तसं बहाल केलेलं होतं…

तिशीकडे सरकायला लागलो अन घरच्यांनी लग्नाचा पाढा सुरू केला, पण माझा ना-ना चा पाढा मोठयाने सुरूच होता… घरचे “मुली आवडतात तरी ना? का दुसर्‍या जातीतली आहे कोण? असेल तर लाऊन देतो..” वगैरे सर्व प्रकारांनी विचारून थकले पण मी विचलित झालो नाही, शेवटी निर्वाणीचं सांगितलो की मागे लागलात तर घर सोडून जाईल. काही दिवस खडाखडी झाली पण विजय माझाच ठरलेला होता… स्व-स्वातंत्र्यापुढे कशालाही थारा नव्हती… माझी तिशी भरत आली होती…

मुलगा-मुलगी बघायचे दाखवायचे ते ‘कांदेपोहे’ कार्यक्रम तर अगदीच विचित्र वाटायचे मला, त्यातल्या त्यात प्रेम प्रकरण वगैरे बरं…

लग्न म्हणजे दोन समसमान गाड्यांनी योग्य अंदाज घेऊन अगदी नेम धरून एकमेकांवर आदळण्यासारखं आहे अन प्रेम प्रकरण म्हणजे अकारण घडलेला अपघात असा माझा समज आहे… अनोळखी अपघात बरा पण ओळखीचं आदळणे नको.

दरम्यान माझ्या अनेक मित्र-मैत्रिणींचे बार उडाले होते, त्यांची लग्ने होत होती, ते माझ्यासारखे स्वातंत्र्यप्रेमी नव्हते… त्यांच्याकडे बघून मला हसू यायचं, त्यांची कीव अन स्वतःचा गर्व वाटायचा… अगदी जवळचे असे तीन-चार मित्र अन एक मैत्रीण होती… हळूहळू सगळ्यांची लग्ने उरकली होती…. मैत्रिणीच्या नवर्‍याला माझ्या ‘अविवाहित’ बद्धल कळलं तेंव्हा त्याने माझ्या मैत्रिणीला माझ्यापासून दूर केलं, कारण त्याला आमच्याबद्धल कसल्याही संशयाला जागाही ठेवायची नव्हती… हे ऐकून मला समाधान वाटलं अन दुसर्‍यांना सांगायला उदाहरण भेटलं की, बघा लग्नानंतर काय होतं ते? नशीब एवढच की मित्रांच्या बायकोने माझ्या मित्रांचा माझ्याशी असलेला ‘दोस्ताना’ खटकला नाही, कारण माझ्यासोबत दरवेळी नवीन ‘मैत्रीण’ दिसायची…

काहीही असलं तरी सगळे माझ्यापासून सावध अन थोडेसे दूर राहू लागले… नवीन पिक्चर आल्यावर मित्रांचे तिकीट बूक करू लागलो पण ते तर त्यांच्या बायकांसोबत आधीच जाऊन आलेले असायचे… पिक्चर बघायला एकटं कसं जावं म्हणून अगदी कोणालाही पिक्चर बघायला घेऊन जायचो… एकदा आमच्या ऑफिसच्या सुंदर रीसेप्शनिस्ट ला सोबत घेऊन गेलो, ती पिक्चर कमी बघत होती अन फर्र फर्र करत पेप्सी जास्त पित होती… साला नाद सोडला तिचा… कानाला खडा! दरवेळेस कोण भेटणार सोबतीला पिक्चरला, फिरायला… पण एवढ्यासाठी बायको असावी असं कधी वाटलं नाही… दुनिया गेली झाडावर… अनेक पर्याय हुडकले अन मोकळा होत गेलो…

एकदा कॉलेजच्या मित्रांची ट्रीप निघलेली. सगळ्या मित्र-मैत्रिणींचे बायका-नवरे सोबत होते अन मीच सगळीकडे एकटा फिरायचो… सगळे गुलू-गुलू करत फिरायचे अन मी बसायचो निवांत… माझ्यासोबत येण्यास माझ्या कुठल्याही अविवाहित मैत्रिणीने तयारी दाखवली नाही हे विशेष… कहर तेंव्हा झालं जेंव्हा त्या सगळ्यांनी ‘अंकल’ बनवून त्यांची पिल्ले माझ्याजवळ ठेवली अन सगळीकडे मस्त एंजॉय करून आले… मित्र साले! नाद सोडला… पुन्हा अशा ट्रीपला नाही जायचं… तिथेच जायचं जिथे फक्त बॅचलर असतात… साला तेथेही फार वाव राहिला नाही, सगळे बॅचलर माझ्यापेक्षा वयाने कमी असल्याने त्यांच्यात मिसळणे अवघड झालं… ऑप्शन कमी झाले… जगण्याची चौकट कमी झाली… फिरणं कमी झालं… गोवा-वारीही कमी झाली… असून स्वातंत्र्य उपयोग होईना…! पण एवढ्याने काय होतं… लग्न करू? छे… मी अजूनही उत्तम जगतो आहे…

आता वयाची चाळीशी जवळ आली होती… मी अजूनही तिशीतीलच वाटत होतो… तब्यत झकास होती माझी पण घरच्या जबाबदार्‍या वाढल्या होत्या… आई-पप्पा थकत चालले होते… मी त्यांचा एकुलता एक मुलगा होतो… सर्वकाही माझ्यावर होतं… त्यात माझी चिंताही होती त्यांना… वडील सारखे आजारी पडायचे, आईला एकटीला सर्वकाही झेपायचं नाही… इतकं होऊनही माझ्या लग्नाचा किंवा त्यांच्या भावी सुनेबद्धल चकार शब्दही त्यांनी काढला नाही… माझा निर्वाणीचे वाक्य आठवत असावेत… ऑफिस मध्ये गेलो तरी घराची चिंता लागून असायची… फिरणं तर आधीच कमी झालेलं होतं, आजारपण केवळ निमित्त्य झालं… काय करावं?

नात्यातल्या एक-दोन जेष्ठांनी अधिकारवाणीने सांगितलं, “आतातरी लग्नाचा विचार कर… जी असेल ती, जशी असेल ती मुलगी म्हणा बाई म्हणा घरी लग्न करून आण… असं एकट्याने घर, आयुष्य ओढता येत नसतं…” त्यांचा तो अधिकार होता… मी बाई आणली, पण सून म्हणून नाही तर ‘केअर टेकर’ अर्थात कामवाली म्हणून… सकाळपासून मी येईपर्यंत ती घरी असायची… तशी हुशार बघूनच ठेवली होती तिला… विशेष म्हणजे मुद्दाम विवाहित अन माझ्यापेक्षा वयाने जरा मोठी बघून ठेवली होती, म्हणजे माझी तिच्याशी जोडी लावायला कोणाला विषय नको… पैसा खर्च होत होता पण घराची चिंता थोडीशी हलकी झाली… आयुष्य आता मात्र घर आणि ऑफिस इतक्यात मर्यादित झालं होतं… घराची सगळी जबाबदारी माझ्यावर होती.. ऑफिस मधून येताना मित्रांसोबत जरा घोट मारायला बसलो की ह्या बाईंचा फोन यायचा, “सायब, कदी यूलालाव?? घरी जायचाय मला.. तुमी आल्याबिगर जाता नाई याचं” मग काय घोट रिचवायच्या आत घर गाठावं लागायचं…

साला वीट आला होता त्याच-त्याच गोष्टींचा… लग्न झालं नव्हतं तरी अडकलो होतो… पण हट्ट कायम होता, अविवाहित! स्वातंत्र्याची चौकट अजून लहान झाली… जगाला आनंदी दाखवायचो, पण फडकणार्‍या झेंड्यावरून स्वातंत्र्य आहे असं मानण्यातला हा भाग आहे…

प्रेमात म्हणाल तर बर्‍याचदा पडलो, पण लग्न नाही हा स्पष्टपणा आधीच होता… अर्थात तात्पुरतं प्रेम! अशाने चांगल्या घरच्या मुली फार जवळ येत नसत… बाकी दुनिया होतीच… प्रेम वगैरे कामपुरतं… अडकलो कधीच नाही अन कधीच अडकणार नव्हतो… एकदा, अर्थात वयाच्या पस्तीशीच्या आसपासची गोष्ट ही… नौकरीनिमित्त लांब गावात राहायचं होत, तब्बल तीन वर्षे.. नवीन जागा होती अन अजूनच स्वातंत्र्य होतं… मजेत गेलो तिथे… तेथेच कामावर असलेल्या एका मुलीच्या प्रेमात पडलो, अर्थात तात्पुरतं… तीही आकंठ प्रेमात बुडाली माझ्या… लग्न? छे ते शक्य नव्हतं… तीही आधुनिक विचारांची होती… उपाय काढला… लीव इन रिलेशनशिप चा…

ह्या गावात आम्हाला ओळखणारं कोणीही नव्हतं.. दिलं ठोकून… दोन वर्षे सोबत राहिलो आम्ही, बिन-लग्नाचं… मस्त आयुष्य होतं ते… हळूहळू तिच्यात अडकलो मी, थोडीशी बंधने बरी वाटू लागली होती… तन आणि मन घरीच रमू लागलं होतं… अधे-मध्ये विचार यायचे की हिच्याशी लग्न करून घरी घेऊन जावं, पण मनावर ताबा होता… शेवटी फार वाईट घडलं… दीड-दोन वर्षे एकत्र राहिल्यानंतर तिला माझा कंटाळा आला होता… नवीनच कोणीतरी भेटला होता वाटतं… कसलीच बंधने नव्हती… ती आपल्या मार्गाला निघून गेली… सहा महीने मी अस्ताव्यस्त होतो… नौकरी सोडून उगाच सगळीकडे फिरायचो… नंतर जागेवर आलो अन आपल्याच गावात नवीन नौकरी अन जुन्या गोष्टी सुरू केल्या… प्रेमाची ही असली तर्‍हा! निव्वळ भंपकपणा!!

एकांत
एकांत

माझी पन्नाशी आली… वडील गेले होते, अंथरुणात खिळलेली आई अन थोडासा म्हातारा होत चाललेला मी असे दोघेच राहिलो घरात… आता नौकरीही करवत नव्हती अन ती करूही शकत नव्हतो… दोघेही घरात पडून राहायचो… कामाला बाई ठेवली होती… जीवन चार भिंतीत बंदिस्त झालं होतं… जुने मित्र तेवढे भेटायला यायचे… त्यांच्यासमोर आनंदी चेहरा घेऊन बसल्याशिवाय गत्यंतर नव्हतं…

एका अत्यंत जवळच्या मित्राला माझ्या मनीच्या वेदना कळल्या अन त्याने तसं विचारलं मला, “तुला कधी स्वतःच्या निर्णयाचा, अर्थात लग्न न करण्याच्या, पश्चाताप नाही वाटला?”

बेटा पत्रकार होता… खरा पत्रकार… मी लाख लपवायचा प्रयत्न केला पण त्याने सगळं ओळखलं…

मी अवघडुन मन मोकळं केलं त्याच्यापाशी. तोच मनातील जाणणारा होता. पण वेळ निघून गेली होती… ह्या वयात माझ्या लग्नाचा विषय काढणारा तोच फक्त… एव्हाणा सगळे नातेवाईक, शेजारी (मित्र नाही) वगैरे मला ‘ब्रम्हचारी’ म्हणायला लागले होते… हे शब्द मला कधी चिकटले हे मला आठवत नाही, पण बराच जवळचा वाटावा, अगदी स्वतःच्या नावाईतपत, असा तो शब्द होता… मला ब्रम्हचारी समजणार्‍यांना माझी गोवा ट्रीप, परगावचे प्रकरण, इकडचे-तिकडचे प्रताप माहीत नसावेत… ब्रम्हचारी हा शब्द प्रातींनिधिक होता… माझे जवळचे मित्र मला ब्रम्हचारी कधी म्हणत नसत… ते माझ्याबद्धल सर्वज्ञानी किंवा पुष्कळ ज्ञानी होते…

आता मी साठीच्या आसपास होतो… सर्वत्र एकटा… घरात कामाला येणारा चंदू सोडला तर घरात असं कोणी नसायचं… पण आता चार भिंतीत अडकून नव्हतो… आई गेल्यावर स्वतःचं मन रमवण्यासाठी अनेक उपक्रम घेतले होते… कुठल्याही सामाजिक संघटना यांच्याशी जोडल्या गेलो होतो, कुठले क्लब, संध्याकाळी फिरायला जाणे वगैरे जोरात सुरू होतं… पुस्तकही लिहीत होतो… लोक मला विचारवंत वगैरे म्हणत होते… अर्थात ब्रम्हचारी ही ओळख पुसल्या गेली नव्हती… पण मी काय होतो ते मलाच माहिती होतं.

सामाजिक कामामुळे चार लोक ओळखायला लागले होते, भेटी-गाठी घडायच्या… बरं होतं… दिवसभर माणसांत गुंतल्या गेल्याने एकटेपणा तेवढ्यापुरता कमी व्हायचा… रात्र वैर्‍यासारखी असायची… बोलायला सोबत कोणीही असायचं नाही, जेवण एकटं-एकटं, चिंता तर कसल्याच नव्हत्या, पण रुखरुख असायची… जीवन कसं मृत माणसाच्या हार्ट बीट प्रमाणे संथ होतं… माझ्या घरातून इतर घरे दिसायची, तिथे बरीच चहल-पहल असायची, एकत्र जेवणे, टीव्ही, गप्पा-गोष्टी, अक्षरशः भांडणे वगैरे सगळं चालायचं… जीवंत माणसाच्या हार्ट बीट प्रमाणे… माझ्यासमोर मोठ्या झालेल्या अरविन्दचं लग्न झालं होतं, त्याला मुलं-बाळं होती.. तसा गरीब तो स्वभावाने अन परिस्थितीनेही. त्याला चिंताही अनेक होत्या, पण त्याला भेटलं की प्रसन्न असायचा… त्याची इवलूशी मुलगी माझ्या पाया पडायची अन गुड मॉर्निंग वगैरे म्हणायची, सकाळी फिरायला गेल्यावर भेट होत असे…

आज मी सत्तरीचा… आता केवळ एकटा नाही, सोबतीला आजार अन औषध-गोळ्या आहेत… डोक्याशी टेबलवर ठेवलेले औषधांची गर्दी होती अन प्रेमाने, आग्रहाने ते देणारं कोणी नव्हतं. आई-वडील बर्‍याचदा स्वप्नात येऊन विचारपूस करून जायचे. मी मनातून खंगलो होतो.

चंदू नौकर सेवा करतो, पण त्याचा डोळा मी गेल्यावर एकटी राहणार्‍या माझ्या संपत्ती वर आहे… माणसे ओळखतो मी… पण त्याचा हिरमोड नाही करणार, त्याच्या नावावर काहीतरी ठेवणं कर्तव्य आहे माझं… बाकी सामाजिक संस्थेला दान वगैरे… मी एकटाच पडून असतो ह्या बिछान्यावर…

तारुण्यात ज्याला घाबरून मी लग्न न करता स्वतःच्या दृष्टीने अविवाहित अन जगाच्या दृष्टीने ब्रम्हचारी राहिलो ती भीती लग्न न करताही वास्तव्यात माझ्या पाठीवर बसून शेवटपर्यंत माझ्यासोबत आली… मित्र-नातेवाईक-नौकर आयुष्यभर पुरले नाहीत… जाळताना येतील याची शास्वती मात्र आहे… सहानुभूती अन आदर… मृत्यूनंतर तर शत्रूलाही क्षमा आहे, मी तर अनेकांच्या दृष्टीने सुखी-समाधानी अन त्यांचा कोणीतरी आहे…

ज्याला अर्थहीन समजून भलत्या स्वातंत्र्याच्या मागे लागलो त्यानेही तेच दिलं ज्याची भीती होती… प्रतिष्ठेने घेतलेला निर्णय बदलल्याने अहंकार गळून पडला तरी माणूस उभा राहण्याची शक्यता असतेच असते… मी निर्णय बदलला नाही अन स्वतःच्या समजुतीवर अन निर्णयावर ठाम राहिलो… अहंकार नाही सोडला. पण माझ्यामुळे जगात कुठेच काही फरक पडला नाही… आमचा वंश काही थांबला नाही.. ते तरी समाधान माझ्या आई-वडलांना असावं… अर्थात तो वंश माझ्यापासून वाढला नाही, माझ्या काकाच्या मुलांनी लग्न वगैरे केली अन सगळीकडे वाढतो तसा आमचा वंश वाढत राहिला… माझ्या आई-वडलांचं अन माझं नाव पुढे चालणार नाही याचं वाईटही वाटतं… कुठेतरी फोटो किंवा संगमरवरी दगडावर आम्ही असणार होतो…

माझ्या समाधानी-आनंदी चेहर्‍यामागे वेदना होत्या ज्या माझ्याच निर्णयामुळे मी जगासमोर दाखवूही शकत नव्हतो… दाखवल्या असत्या तर जीवन अजून बिकट झालं असतं अन दुसर्‍यांच्या नजरेतुनही मी पडलो असतो… लोक तुम्हाला असेही उलट्या बाजुनेच बघत असतात… असो…

माझ्या आई-वडलांची अन माझ्या अनेक हितचिंतकांची मी माफी मागतो अन त्यांचा सल्ला न ऐकता माझ्या चुकीच्या (जे खूप उशिरा समजलं) निर्णयावर अडलो… जाताना इतकेच…

 

माझ्या मृत्यूनंतर चंदूने हे पत्र माझ्या सर्व मित्रांना, नातेवाईकांना व परिचितांना आवर्जून द्यावं हीच शेवटची इच्छा…

– मुकुंद (ब्रम्हचारी)

===समाप्त===

कथेचे सर्वाधिकार लेखकाकडे सुरक्षित आहेत. कथा कुठेही वापरण्यापूर्वी लेखकाची परवानगी आवश्यक आहे.

Copyrights @ Author Abhishek Buchake

सहकारी माध्यम – latenightedition.in

MORE STORIES…  अजून काही कथा… 

गल्लोगल्ली नटसम्राट!!!

जाग आली तेंव्हा

जाग आली तेंव्हा

जाग आली तेंव्हा  || मराठी कथा  || स्वलेखन   ||  Marathi Stories  ||  सामाजिक कथा वगैरे  ||  दृष्टीकोण 

 

 हर बार, देरसे आनेवाले दुरुस्त नही होते…

 

विलासराव बारणे यांचं गावात बस स्टँडच्या समोर मोठं मेडिकलचं दुकान होतं. गेली सव्वीस वर्षे ते हे दुकान चालवत होते. बस स्टँड समोर स्वतःचं घर अन तेथेच दुकानाची जागा असल्याने आजवर त्यांच्या धंद्याला कधी मंदी आली नाही. रोगराई, आजारपणाला कधी मंदी नसतेच! त्यामुळे वाढणार्‍या रुग्णांसह त्यांचं दुकान जोरात चालत गेलं.

काळ उलटत गेलं तरी त्यांचा व्यवसाय कधी कमी झाला नाही. तसं पाहायला गेलं तर संधी असूनही तो व्यवसाय कधी वाढलाही नाही.

विलासराव अगदी निवांत माणूस! आराम, चिंतामुक्त, भयमुक्त, सरळ साधं आयुष्य जगणारा माणूस. पैशाच्या मागे कधी लागला नाही असा मनुष्य म्हणजे विलासराव बारणे. मध्यमवर्गीय कुटुंबात जन्म झाल्याने कधी पैशाची फार चणचण जाणवली नाही. शहरात मोक्याची जागा असूनही त्याचा वापर अमाप पैसे कमावण्यासाठी विलासरावांनी कधीच केला नाही. त्यांचे मित्र, सगे-सोयरे, हितचिंतक वगैरे त्यांना अनेकदा सांगायचे की जागेचा काहीतरी व्यावसायिक वापर करा म्हणजे रग्गड कमवाल. पण गेली अनेक वर्षे विलसरावांचं एकच उत्तर असायचं, काय छातीवर घेऊन जायचाय का पैसा? सामान्य माणसाला लागतो त्यापेक्षा कणभर जास्तीच दिलं आहे परमेश्वराने; अजून कमवून पुढच्या पिढ्यांना निष्क्रिय करून ठेवायची माझी इच्छा नाही. अशा विचारांमुळे विलासरावांनी आपल्या सहा हजार स्क्वेर फुट मोक्याच्या जागेत स्वतःच्या राहण्याची, स्वतःच्या दुकानाची अन सोबतीला म्हणून एक अशा भाडेकरू कुटुंबाची सोय केलेली होती. स्वतःला मोठा वाटेल इतका बंगला, गरजेपुरता जागा व्यवसायला अन लागूनच चार खोल्यांची जागा भाड्याने दिलेली होती. बाकी मागच्या जागेत मस्तपैकी बाग फुलवली होती.

विलासराव अगदीच अव्यवहारीक होते अशातला भाग नव्हता. व्यवसाय ते काटेकोरपणे करायचे. गावाकडची वीस एकर शेतीही चांगली सांभाळायचे. पण एकातून दूसरा, दुसर्‍यातून तिसरा असं करत पैशासाठी व्यवसाय अन पर्यायाने डोक्याचा ताप त्यांनी कधीच वाढवून ठेवला नाही. खोटी प्रतिष्ठा मिळवण्यासाठी बक्कळ पैसा लागतो अन तो कुठल्याही मार्गाने आपली श्रीमंती दाखवण्याची झिंग त्यांना कधीच नव्हती. कामापुरता काम अन बाकीचा वेळ कुटुंब असा त्यांचा गेल्या अनेक वर्षांचा क्रम होता.

त्यांचे आई-वडील गावाकडे राहायचे, कसली भाऊ-बंदकी नाही, एक मुलगा शिकून नौकरीला परगावी, लग्न झालेली मुलगी परगावी असं होतं त्यांचं आजचं आयुष्य. चिंतामुक्त आयुष्य जगल्यानेच त्यांना आजवर कधीही स्वतःच्या मेडिकल मधून वरवा लावल्याप्रमाणे औषध-गोळ्या लावाव्या लागल्या नव्हत्या. एकंदरीत काय तर स्वतःच्या दृष्टीने तर विलासराव बारणे हा सुखी मनुष्य होता.

आज पंचावन्न वर्षांचे विलासराव दुकानात मालकाच्या खुर्चीवर आरामात बसले होते. दोन-तीन नोकर-चाकर रोजची कामे करत होती. इतक्यात दुकानातील जुना नोकर (खरं तर त्यांना नोकर म्हणावं अशी परिस्थिती नव्हती) भानुतात्या आले. येताच त्यांनी मालकाच्या अर्थात विलासरावांच्या पायावर डोकं ठेवलं. तसं तर भानुतात्या विलासरावांपेक्षा दहा-एक वर्ष मोठे. दुकानात सर्वाधिक टिकलेले व्यक्ति. विलासराव जागेवरून उठले अन त्यांना धरू लागले. भानूतात्या भरलेल्या डोळ्यांनी विलासरावांकडे बघत होते अन उभे राहताच त्यांनी विलासरावांना मिठी मारली.

विलासरावांना कळलं की काहीतरी चांगलं किंवा वाईट घडलं असावं. कारण मागे भानूतात्या त्यांचा मुलगा मोठ्या कंपनीत कामाला लागल्यावर अन त्यांची आई गेल्यावर असच काहीतरी करत होते. सगळे ड्रामा सीन झाल्यानंतर भानूतात्यांनी विलासरावांना सगळी हकीकत सांगितली.

भानूतात्यांची त्यांच्या गावाकडे पाच एकर पडीक नापिकी जमीन होती. ती जमीन तशी होती म्हणूनच त्यांना दुसर्‍यांच्या हाताखाली काम करायची वेळ आली होती. पण आज त्या पडीक जमीनिने त्यांना लखपती बनवलं होतं! सरकारने कसल्यातरी कामासाठी त्यांची जमीन विकत घेण्याचं ठरवलं होतं. जमिनीची किम्मत येणार होती, फक्त पन्नास लाख! भानूतात्या स्वर्गसुखाला पोचले होते.

भानूतात्या तसे सद्गृहस्त. इमाने-इतबारे नोकरी करून गेली वीस-बावीस त्यांनी स्वतःचं कुटुंब चालवलं होतं. भानूतात्या विश्वासाचे अन सभ्य असल्याने विलासरावांनीही त्यांच्यासाठी कधी हात आखडता घेतला नाही. भानूतात्यांच्या मुलाच्या शिक्षणात जेंव्हा केंव्हा अडचणी आल्या तेंव्हा तेंव्हा विलासरावांनी त्यांना सढळ हाताने मदत केली होती. आपल्याला परमेश्वराने गरजेपेक्षा जास्त पैसा दिला अन भानूतात्यांना गरजेपुरताही नाही असं विलासरावांना वाटे, म्हणून त्यांनी जमेल तितकी मदत भानूतात्यांना केली. भानूतात्याही कधी त्यांचे उपकार विसरत नव्हते. विलासरावांच्या दुकानाचंच नव्हे तर त्यांच्या घरचीही कामे करायला ते कधी कमी मानत नव्हते. मुलाला चांगली नोकरी लागली अन घरात लक्ष्मी स्थिरावू लागली तरी त्यांनी विलासरावांची नोकरी कधी सोडली नाही.

पण आज मात्र भानूतात्या मुक्त असल्याप्रमाणे बोलले की, मालक मी आता मुक्त होऊ म्हणतोय! भानूतात्या म्हणत होते की, ह्या वयात नोकरी नाही होणार. आयुष्य गेलं यात, आता म्हातारपण कुटुंबासोबत आरामात घालावं म्हणतोय. पोरगा जिथे नोकरी करतोय तिथे जाऊन राहणार आहोत. तुम्ही परवानगी दिल्याशिवाय मी नाही जाऊ शकणार. तुम्ही अन्नाला लावलं आमच्या कुटुंबाला, आधार दिला, पोराला शिकवलं. तुमच्या इच्छेशिवाय मी काहीही करू शकत नाही.

विलसरावांना कसंतरी होत होतं. इतक्या वर्षांचे सहवास तुटणार याचं दुखं असावं कदाचित. पण त्यांनी मोठ्या मनाने भानूतात्यांना मुक्त केलं. सहा महीने लागणार होते सरकारी पैसे यायला, वर्ष गेला अन भानूतात्या मुक्त झाले.

विलासराव थोडे अस्वस्थ होते. अंतर्मुख झाले होते. भानूतात्यांसाठी त्यांना आनंद होता जरून पण त्यात त्यांना स्वतःचं काहीतरी चुकल्यासारखं वाटत होतं. त्यांना समजत नव्हतं काय होत आहे, पण कुठेतरी गल्लत होते आहे, काहीतरी विसरलं आहे हरवलं आहे असंच त्यांना वाटत होतं. कदाचित भानूतात्यांचा इतक्या वर्षांचा सहवास तुटल्यामुळे काहीतरी असेल असं त्यांना वाटत होतं. पण ह्या अस्वस्थतेचं मूळ हे भानूतात्यांच्या जमिनीतून आलेल्या पैशाच्या अन त्यानंतर त्यांच्या मुक्त होण्याशी आहे याची मनोमन खात्री त्यांना होती.

विलासराव दरवर्षी दसर्‍याला शहरातल्या देवीची मोठी पुजा करत अन अनेक भिकार्‍यांना दान-धर्म करत. दरवर्षी हे सगळं नियोजन भानूतात्या करत असत पण आज ते येथे नव्हते. फोनवरून संपर्कात असले तरी हजार किलोमीटर लांबच! यंदा दसर्‍याला विलासरावांनी नेहमीपेक्षा कमी दान-धर्म केला अन नेहमीप्रमाणे ते उत्साहीही नव्हते.

काही दिवसानंतरची गोष्ट आहे. विलासरावांनी राहायला सोबत होईल म्हणून स्वतःच्या जागेवर चार खोल्यांचं एक घर भाड्याने दिलेलं होतं. सध्या त्या जागेत एक जोडपं राहत होतं. तेथे राहणारा माणूस एका खासगी संस्थेत शिक्षक होता अन बाकीच्या वेळेत शिकवण्या घ्यायचा. त्याची बायकोही घरी बसल्या-बसल्या कम्प्युटरवर कसलीतरी नोकरी करून चार पैसे कामवायची. गेली चार वर्षे हे जोडपं ह्या घरात राहत होतं.

विलासराव दुकानातून घरी आले तेंव्हा हे दोघे यांच्याच घरात बसलेले होते. विलासराव येताच त्या दोघांनी त्यांचे पाय धरले अन विलासरावांच्या हातात एक निमंत्रण पत्रिका ठेवली. ती भूमिपूजन समारंभाची पत्रिका होती. ह्या जोडप्याने गावाला लागून एक मोठी जागा घेतली होती जिथे ते लहान मुलांची शाळा अन शिकवणी वर्ग सुरू करणार होते. त्या बांधकामाच्या भूमिपूजनाचा सोहळा होता त्याचं ते निमंत्रण होतं. दोघांनी निमंत्रण दिलं अन निघून गेले. विलासरावांनी दोघांचाही अभिनंदन केलं. बांधकाम पूर्ण झाल्यावर हे कुटुंब तिथेच जाऊन राहणार होतं.

विलासराव त्या भूमिपूजन सोहळ्याला गेले. तेथे त्यांचा मोठा आदरही राखण्यात आला. त्या निमित्ताने विलासरावांची त्या शिक्षकाच्या वडलांशी ओळख झाली अन गप्पाही झाल्या. विलासरावांना समजलं की हा शिक्षक बनला केवळ स्वतःच्या हट्टामुळे. घरचा तो खूप चांगला होता. त्याच्या बापाने सांगितलं की गावाकडे त्याची तीस एकर शेती आहे मोठा वाडा आहे. हा शिकला अन शहरातच काहीतरी करायचं म्हणून येथे आला. मिळेल ती नोकरी केली अन आज संधी मिळताच मोठी झेप घेतली. सगळंकाही असतानाही त्याने आहे त्यापेक्षा मोठं करायची जिद्द बाळगली होती.

कार्यक्रमावरून घरी आल्यावर विलासराव प्रचंड अस्वस्थ होते. त्यांच्या डोळ्यासमोर सारखे भानूतात्या अन हा शिक्षक उभा राहत होता. त्यांच्या आकृत्या लहानपासून मोठ्या होत जात होत्या अन विलासराव मात्र आहेत तेवढेच राहून, आहेत तेथूनच त्यांच्याकडे फक्त बघत उभे होते. ह्या दोघांनीही काहीतरी कष्ट करून स्वतःची ध्येय मिळवली होती. भानूतात्यातर अगदी शून्य होते. दोन वेळेसच्या जेवणाची अडचण होती त्यांची. अतिशय गरीबी. आज कोठे आहेत? मीच तर त्यांना अनेकदा मदत केली होती, मला सगळं आठवतय! त्याच्या मुलाला मदत केली नसती तर तो शिकून मोठाही झाला नसता. अनेकदा माझ्यामुळेच त्यांचं कुटुंब तरलं आहे. पण त्यांनी त्याचा नकार तरी कधी केला मग. जाताना माझ्याकडून मुक्ती मागून गेले भानूतात्या. मान होता माझा. पण नुसता मान काय उपयोगाचा. आज ते माझ्याहीपेक्षा मोठे झालेत. लोक काय बोलत असतील; दुकानात काम करणारा दुकान मालकापेक्षा श्रीमंत झाला अन मालक अजून तेथेच आहे. वीस वर्ष साधी कारकुणी करत आलेले भानूतात्या आज माझ्याहिपेक्षा श्रीमंत होऊन बसले होते. मी इतक्या वर्षांत जे कमावलं नाही ते त्यांनी सरतेशेवटी का होईना कमावलं. अर्थात, यासाठी त्यांनी एक तपस्या केली, सय्यम ठेवला अन मेहनत घेत राहिले. पण त्यांच्याकडे कुठेतरी पोहोचायच स्वप्न मात्र नेहमीच होतं ज्यामुळे आज ते तिथे पोचले होते.

शिक्षकाच्या बाबतीत मात्र आपला गैरसमज झाला. मला वाटलं की खासगी संस्थेत काम करणारा म्हणजे साधारण असेल. पण हा पठ्ठ्या तर जन्मजात श्रीमंत निघाला. भाडं द्यायला उशीर होईल म्हणून सांगायला यायचा हा अन मीही मोठ्या मनाने माफ करायचो. जणू लगान माफ करावा. पण हा तर वतनदार निघाला. याला असं राहायची गरज काय होती? स्वप्न होतं याचं काहीतरी करायचं अन त्याने ते केलं. चला, आपला थोडा हातभारतरी लागला. तेवढच पुण्य! पण पुण्य मिळवून काय होणार? ज्याला काहीच मिळत नाही तो पुण्य मिळेल याच आशेवर काम करत असतो. तो शिक्षक चुन्ना लाऊन गेला. स्वतःचं स्वप्न साकार करत असताना त्याने कसलीच मागे-पुढे पाहिलं नाही. त्यानेही कष्ट केले अन चार वर्षाच्या खटाटोपनंतर तो यशस्वी झाला. आता त्याला मागे वळून बघायची गरज नाही. शहरातील एक नंबर शाळा आहे त्याची. त्याचं घर तर आपल्या घरापेक्षाही मोठं दिसत होतं. इथे चार रूम मध्ये पडायचा. लोक काय बोलत असतील? भाडेकरूने मालकापेक्षाही मोठं घर घेतलं अन मालक अजूनही तिथेच आहे.

छे! छे! छे! आपण इतके वर्ष झोपलेले होतो. आता यांच्याकडे बघून जाग आली. काहीतरी केलं पाहिजे. इतकी वर्षे पैसा काय करायचा म्हणून कधी व्यवसायवृद्धी केली नाही न कधी असलेल्या पैशाला वाढवण्याचा प्रयत्न केला. त्यामुळेच आज मी आहे तिथेच आहे अन माझ्याकडे कामाला असणारे, माझ्या येथे भाड्याने राहणारे, ज्यांच्यावर मी अनेकदा कृपा केली म्हणून ते तरुन गेले ते माझ्याही पुढे निघून गेले. मला कोणी समाजसेवा करायला सांगितली नव्हती, पण मूळ स्वभाव म्हणून ह्या गोष्टी केल्या. ते त्यांच्या स्वप्नांकडे वाटचाल करत राहिले, मी तर त्यांच्या वाटेतील एक सावलीचं झाड बनून राहिलो. पैशांच्या बाबतीत काहीतरी गफलत झाली आपली. अनेकांनी अनेकदा सांगितलं होतं की मोक्याच्या जागेचा काहीतरी वापर करा, असलेल्या पैशांची योग्य गुंतवणूक करून अजून सधन व्हा. पण मी संपत्ती अन मोठ्या-खोट्या प्रतिष्ठेला कमी मनात आलो. पण मला त्याचाही फायदा झाला म्हणा. आज सुखी-समाधानी, निरोगी आयुष्य जगत आहे. त्याचा काय उपयोग? लोक माझ्याही पुढे निघून गेले. ते अधिक समृद्ध झाले अन मी मात्र तिथेच राहिलो. बास झालं! आता जागं होण्याची वेळ आली आहे. स्वतःपुरता पैसा असला तरी आता लोकांना दाखवण्यासाठी, कर्तुत्व उजळ करण्यासाठी तरी अमाप पैसा गोळा केला पाहिजे. उशिरा का होईना जाग आली हे महत्वाचं!

विलासराव स्वतःशी प्रश्न-उत्तरं करत होते. एका बौद्धिक संक्रमणातून जात होते.

विलासराव आता जराही उसंत घेणार नव्हते. त्यांना आता विश्रांती नव्हती. ते दुसर्‍या दिवशीपासूनच कामाला लागले होते. जेथून जेथून शक्य आहे तेथून तेथून पैसा मिळवायचा अन तो वाढवत न्यायचा अशा हट्टाला ते लागले होते.

त्यांच्या बायकोला हे काय होत आहे हे पुर्णपणे समजत नव्हतं, पण काहीतरी गंभीर आहे हे त्या जाणून होत्या. इतक्या वर्षांत त्यांनी विलासरावांत असा बदल अन असं वागणं कधीच बघितलं नव्हतं. विलासराव ह्या बाबतीत कोणाशीच काहीच बोलत नसत. फक्त पैसा कमवायचा एवढाच विषय त्यांच्या डोक्यात होता. त्यांनी आता रोजचा आराम, रोजचं वेळापत्रक बदललं होतं.

सर्वात आधी त्यांनी त्यांच्या हातात असलेल्या मोक्याच्या जागेचा बळी द्यायचं ठरवलं. जी जागा त्यांनी शिक्षकाला भाड्याने दिलेली होती त्याचा त्यांनी कायापालट केला. तिथे अजून दोन खोल्या टाकल्या अन ती जागा ‘बाजारभाव’ याप्रमाणे भाड्याला देण्याचं ठरवलं. त्या जागेचं जितकं भाडं इतके वर्ष त्यांना यायचं आता त्याच जागेतून त्याच्या दुप्पट भाडं त्यांना येऊ लागलं. त्यांचं दुसरं पाऊल होतं ते घराच्या मागे असलेल्या जागेवर. तिथे इतके वर्ष हाताने लावलेली-फुलवलेली बाग होती. त्या बागेची त्यांनी निर्घुनपणे कत्तल केली. ज्या बागेला ते इतकी वर्षे दिवसातून एकदातरी न चुकता चक्कर टाकायचे तिथे आता सपाट जागा झाली होती. हे करताना त्यांच्या मनात काय वेदना असतील त्या कोणाला दिसल्या नाहीत पण वरवर तर ते आनंदी दिसत होते. त्यांच्या घरच्यांनी व इतरांनी त्यांना बाग न तोडण्यासाठी लाख विनवण्या केल्या, बायकोशी भांडणे झाली पण ते आता मागे हटणार नव्हते. त्या जागेत त्यांनी विश्रामगृह (लॉज) सुरू करायचं ठरवलं होतं. समोर बस स्टँड असल्याने ह्या व्यवसायात रग्गड नफा होणार हे उघड होतं. अशा नफ्यापुढे निरर्थक बागेला काय महत्व होतं.

दूसरा मोर्चा त्यांनी वळवला तो त्यांच्या शेतीकडे. इतके वर्षे शेतीतून ‘येईल ते येईल’ असा विचार करून त्यांनी कधी त्यात विशेष लक्ष घातलं नव्हतं. पण आता मात्र ते अशी चूक करणार नव्हते. त्यांनी असलेल्या शेतीतील दोन-चार एकर जागा एनए करून घेतली अन तिथे प्लोट्टिंग सुरू केली. बाकीच्या शेतीतून जास्त नफा कसा होईल याकडे ते लक्ष देऊ लागले. त्यांचा हा अवतार बघून शेती सांभाळणारे त्यांचे गडी अवाक झाले होते.

तिसरा दृष्टी पडली ती त्यांच्या मेडिकल दुकानावर! बावीस वर्षांत त्यांनी मेडिकल दुकानात त्यांनी इतर कुठल्याही वस्तु विकायचं कटाक्षाने टाळलं होतं. बस स्टँड समोर असूनही हे मेडिकल २४ तास सेवा पुरवणारं नव्हतं इतके दिवस. पण आता तो परवानाही मिळाला होता. आता हे मेडिकल २४ तास सेवा पुरवणारं मेडिकल आणि जनरल स्टोर झालं होतं. पाणी विकायचं नाही असं एक विलसरावांचं तत्व होतं. पैशापुढे तत्वांना तिलांजली देणे काही नाही. इतके वर्षे मेडिकलच्या दारात ठेवलेली अन सर्वांसाठी कायम अविरतपणे सुरू असणारी पाण्याची टाकी आता गेली होती. मोफत पाणी बंद झालं अन बाटलीबंद पाणी विक्री सुरू झाली. इतके वर्षे ‘मोक्याच्या जागेचा उपयोग करा’ ह्या वाक्याचा आत्ता कार्यान्वयन होत होतं.

हे सगळे उपद्व्याप करायला विलासरावांचं एक वर्ष गेलं. सगळ्या गोष्टी स्थिर होत होत्या अन लक्ष्मीही घरात आधीपेक्षा अधिक वावरू लागली होती. यश मिळणार यात कसलीच शंका नव्हती. दृष्ट लागावं असं ते यश होतं. ह्या गोष्टी स्थिर होत असताना विलासरावांची प्रकृती मात्र अस्थिर होत होती. ह्या वयात वारंवार फिरणं, जागरण, डोक्याला ताप वगैरे गोष्टी वाढल्याने त्यांच्या चेहर्‍यावर दिसणारं हास्य विरत गेलं होतं, चेहरा निस्तेज वाटत होता अन एकंदरीत चालणं-बोलणं यात बराच फरक पडला होता. मध्यंतरी पंधरा दिवस दवाखान्यात मुक्काम होता. कायमस्वरूपी बीपी ची गोळी लागली होती.

पैसा येतो तो एकटा येत नसतो. केवळ वर्षभरात विलासराव करोडपती झाले होते. त्यांच्याकडे इतका पैसा आला हे बघून अनेक आप्तंचे त्यांच्याशी घरोबा वाढला होता. आलेला पैसा बघून त्यांच्या मुला-मुलीने पैसा मागायला सुरवात केली होती. मुलाने नोकरीच्या ठिकाणी नवीन घर घेण्यासाठी पैसा मागितला होता तर मुलीने नवीन व्यवसाय सुरू करण्यासाठी! ही कटकट इतके वर्ष नव्हती. पण अमाप पैसा बघून दोघांना असं वाटत होतं की आपल्या बापानंतर हा पैसा दुसर्‍याने नको लाटायला. इतके वर्ष पैसा नव्हता अशातला भाग नव्हता, पण डोळे मोठे होतील इतका पैसा आत्ताच दिसत होता. इतकी वर्ष समोरच्याची गरज-अपेक्षा ओळखून विलासराव स्वतःहून खिसा रिकामा करत, पण आता पोटच्या मुलांनीही पैसा मागितला तरी ते मागे-पुढे बघत होते. कुटुंब-कलहाची ही सुरुवात असावी कदाचित.

चारचौघात विलासरावांना आता पहिलेपेक्षा जरा जास्त आदर मिळत होता. लोक पुढे-पुढे करत होते त्यांच्या. तेही आता कुटुंबात कमी रमत होते. मोठ्या लोकांत ऊठ-बस चालू होती. शहरात विलासराव बारणे हे नाव श्रीमंत लोकांच्या यादीत मोठ्या दिमाखात चमकत होतं. विलासरावही आता मागे वळून बघण्याच्या मनस्थितीत नव्हते. काहीच दिवसांत त्यांनी स्वतःचं हॉटेल सुरू केलं, फूड पॅकेजिंगचा व्यवसाय सुरू केला. एकंदरीत काय तर विलासराव चार वर्षांपूर्वी ठरवलेल्या मोहिमेत पुर्णपणे यशस्वी झाले होते.

एके दिवशी योगायोगाने विलासरावांचा एक जुना मित्र त्यांना भेटाला. जवळ-जवळ सात-आठ वर्षानी ही भेट होत होती. दोघांची बराच वेळ चर्चा चालली होती. त्याचा मुक्काम विलासरावांच्याच लॉजवर होता.

विलासरावांना वाटलं होतं की आपला मित्र आपली प्रगती बघून खुश होईल. पण जरा उलट झालं. दोघांनी एकमेकांच्या आयुष्याची खबरबात घ्यायला सुरुवात केली. विलासरावांनी गेल्या पाच वर्षात मिळवलेलं यश सांगितलं. त्या मित्राने सांगितलं की तो आता त्याच्या गावाकडे राहायला असतो. दोन वर्षे झाली होती निवृत्त होऊन. मिळालेल्या पैशातून गावात घर बांधलं अन आरामात राहत होता. कसला ताप नाही व्याप नाही. मुलं-सुना-नातवंड वगैरे बराच मोठा परिवार एकत्र राहत होता. सगळं काही व्यवस्थित चालू होतं.

तसं पाहायला गेलं तर पाच-सात वर्षांपूर्वी दोघं एका समान पातळीवर होते. त्यावेळेस झालेल्या भेटीत त्या मित्राने विलासरावला सांगितलं होतं की तुझ्यासारखं आयुष्य जगायची माझी इच्छा आहे. त्या वाक्याने विलासरावच्या मनात काहीतरी चमक मारून गेली.

आज त्या मित्राकडे जे आहे ते माझ्याकडे होतं पण आता त्यातलं काहीच नाही. त्याला जे पाहिजे होतं ते त्याला मिळालं होतं. मित्र आला आणि गेला. मित्राने मित्राच्या यशाचं कौतुक केलं. जरा आश्चर्य वाटलं पण जगासोबत माणसे बदलत असतात असं म्हणून तो निघून गेला.

पाच वर्षांनंतर विलासराव आज पुन्हा विचारमंथनात अडकले होते. आपण भानूतात्या व त्या शिक्षकाच्या सुखाचा मत्सर करू लागलो अन भलत्या फंदात पडलो. आज अनेकजण माझ्यासारखं आयुष्य जगायची स्वप्न बघत असतात अन मी मात्र कसल्यातरी मोह-मत्सराच्या जाळ्यात अडकून वाहवत गेलो. तेंव्हा मी सुखी होतो अन आता मी यशस्वी झालो आहे.

यश अन सुख हे एकत्र नांदत असतातच असं नाही. आज माझ्याकडे मागेल तेवढा पैसा आहे, पण त्या पैशाचा उपयोग काहीच नाही. पैशातून पैसा अन त्यातून सुख हे सगळं एक चक्र आहे अन मी त्या चक्रात अडकलो. गरजेपुरता पैसा तर तेंव्हाही होता अन त्यात आपण सुखीही होतो पण दुसर्‍याच्या पट्टीने स्वतःचं माप घ्यायला गेलो अन सगळी गल्लत झाली. प्रत्येकाची स्वप्न वेगळी असू शकतात. भानूतात्यांनी आयुष्यात कधी पैसा बघितला नसल्याने त्यांना पैशाने विलासी जीवन जगायची इच्छा होती. त्यासाठी त्यांनी आयुष्यभर वाट पहिली अन आयुष्याच्या शेवटी कुठं त्यांना पैशातून सुख मिळू लागलं. दुसरीकडे, त्या शिक्षकाच आयुष्य तेंव्हा कुठे सुरू झालं होतं जो तो स्वतःच्या मर्जीने जगू इच्छित होता, त्यासाठी त्याने धडपड केली.

पण माझं काय?

माझ्याकडे गरजेपुरता पैसही होता अन सुख तर होतच होतं. तर मग मी कशाच्या मागे धावलो? पैशातून सुखाच्या मागे धावलो? नाही. मत्सर अन खोट्या प्रतिष्ठेच्या नादाने मी पैशातून प्रतिष्ठेच्या मागे लागलो. माझ्यासमोर गरीब असलेला माझ्याहून श्रीमंत झाला हे मला बघवत नव्हतं. ते जर शून्यातून विश्व निर्माण करत असतील तर मी का थांबू? माझ्याकडे तर सगळं आहे ज्यातून मी पैसा मिळवू शकतो. पण मी अनेक वर्षांपूर्वी माझं आयुष्य ठरवलं होतं. स्वतःच्या अटींवर आयुष्य. आरामात जगायचं! ताप-व्याप नाही काही नाही. तेंव्हा ज्या गोष्टीतून आनंद मिळत होता आज त्या गोष्टी माझ्याकडे शिल्लकही नाहीत अन त्या विकत घेणं तर अशक्य आहे.

मग मी काय मिळवलं?

काहीच नाही. फक्त स्वतःचा दुखवलेला अहंकार मी थंड करून घेतला. ते त्यांची स्वप्न साकार करण्यात यशस्वी झाले अन माझ्याकडे आज जे आहे ते माझं स्वप्न होतं का?  ज्या लोकांकडे जे नसतं त्याचच त्यांना आकर्षण असतं. सुखीपण हे पैशाच्या आधारावर मोजायला गेलो तर कुठलाच गरीब कधीच सुखी राहू शकला नसता. एका श्रीमंताने आपल्या मुलीला एखादी आलीशान गाडी भेट दिल्यावर तिला आनंद होऊ शकतो, पण एखाद्या गरीबाने पैसे जमा करून त्याच्या मूला-मुलीला एक सायकल खरेदी करून दिल्यावर त्या गरीबाला अन त्याच्या मुला-मुलीला जो आनंद होईल तो त्या श्रीमंत बाप-लेकरांना होईलच याची शास्वती नाही.

सुख स्वतःच्या मनातील अपेक्षांवर असतं. भानूतात्याचा मुलगा ग्रॅजुएट झाल्यावर त्याच्या बापाच्या पाया पडायच्या आधी माझ्या पाया पडला होता तिथे सुख असतं हे मी विसरलो होतो. रात्री बेरात्री माझ्या दुकानसमोरुन पाण्याची बाटली मोफत भरून नेल्यावर जे मिळतं ते सुख असतं. चार पाण्याच्या बाटल्या विकून त्यातून येणार्‍या पैशाची अन त्या सुखाची तुलना होणं शक्यच नाही.

माझ्याकडे पैसा नसता अन तो कमवायच्या भानगडीत मी पडलो असतो तर एखाद वेळेस ठीक होतं पण सगळं असताना मी पैशाच्या मागे लागणं म्हणजे आयुष्यात व्यर्थ घेतलेली मेहनत.

शेवटी मी म्हणत होतो तेच बरोबर होतं, पैसा काही छातीवर घेऊन जायचा नाही! चूक झाली! काहीतरी गफलत झाली! कुठेतरी चुकलं! आज जे कमावलं आहे ते मी कधीही कमावू शकलो असतो, पण पाच वर्षांपूर्वी जे गमावलं ते कमावणे आता अशक्य आहे. पाच वर्षांपूर्वी मला वाटलं की मला उशिराने जाग आली. जाग आली पण डोळे बंद करून मी जगू लागलो. खरी जाग आता आली आहे. आता झोप मात्र शेवटच्या श्वासानंतरच लागेल.

===समाप्त===

कथेचे सर्वाधिकार लेखकाकडे सुरक्षित आहेत. कथा कुठेही वापरण्यापूर्वी लेखकाची परवानगी आवश्यक आहे.

Copyrights @ Author Abhishek Buchake

सहकारी माध्यम – latenightedition.in

READ MORE STORIES…  अशीच एक कथा…

मी ब्रम्हचारी

PROMOTIONS




error: Content is protected !!