Category: अनुभव

देवाज्ञा

देवाज्ञा

लघुकथा  ||   मराठी कथा  ||  Marathi Story   }}  The King  || After War

 

Image result for after war king

चहूबाजूंनी विजयाचे चित्कार ऐकू येत असले तरी अंतर्मनात मावळतीचा सूर्य लालसर रंग पसरतो तसा पराभवाचे रंग स्पष्टपणे दिसत आहेत. सरतेशेवटी काय कमावलं, काय गमावलं याची गोळाबेरीज केली तेंव्हा उत्तर ऋणच येत होतं. मला विश्वाचा सम्राट उपाधी देणारं माझं सैन्य, माझे अनुयायी माझ्या मनाच्या दरिद्रीपणाचा अंदाज लाऊ शकत नाहीत.

मला युद्ध हवं होतं??? नाही! कदापी नाही!

मग मला शांतता हवी होती??? तेही नाही!

मला माझ्या असूयेला वाट मोकळी करून द्यायची होती. द्वेष व्यक्त करायचा होता. मला सूड हवा होता ज्यासाठी हे युद्ध अटळ होतं.

आता सर्वस्व मिळूनही ही विषन्नता का मग? मुसळधार पाऊस अन पुर येऊन गेल्यानंतर येते ती ही शांतता का? आता नवनिर्मिती होईल हीच आस लावून बसावी लागेल.

मला पराभवाचे भय नव्हते. मला टीकेचेही भय नव्हते. पण आता भय वाटते आहे… जेंव्हा मृत्यूनंतर विधात्याच्या समोर सर्व हिशोब द्यावे लागतील तेंव्हा मान झुकता कामा नये. सर्वत्र विनाशानंतर चांगल्या समाजाच्या निर्मितीचं उत्तरदायित्व मला स्वीकारावं लागेल.

बुद्धिबळात प्यादे असोत, वजीर किंवा राजा, सगळेच दुसर्‍यांच्या हातातील सोंगाट्या! पूर्वजन्मातील पुण्याचं-पापाचं काहीतरी संचित असेल म्हणून इतरांपेक्षा वेगळी भूमिका, राजाची भूमिका मला निभवावी लागते.

करतकरविता तो, मी केवळ निमित्तमात्र!

जेंव्हा-जेंव्हा अपयश येईल तेंव्हा-तेंव्हा हे युद्ध गरजेचं होतं का? हा पहिला प्रश्न उभा राहील. काही मार्गांवर परतीचा प्रवास शक्य नसतो. येणारा प्रवास अजूनच कठीण असणार आहे…  ईश्वरा मार्ग दाखव!

(#देवाज्ञा कथेतून)

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991

 

उत्तरायण – कर्ण का आवडतो?

मै फ़िक्र को धुवे में उडाता चला गया! 

मै फ़िक्र को धुवे में उडाता चला गया! 

बरबादीयों का जश्न मनाता चला गया, मै #फ़िक्र को धुवे में उडाता चला गया! 
Related image
गाडी वेगाने पुढे जात असताना एखादं सुंदर दृश्य मनभरून बघता येतच नाही। वाऱ्याच्या वेगासोबत ते मागे निघून जातं अन आपण मान वळवून त्याला बघण्याचा, मनात साठवण्यासाठी धडपडत असतो।
ते दृश्य पूर्णपणे न दिसल्याने हुरहूर तर असतेच। पण एखाद्या चित्रकारचं अर्धवट रेखाटलेलं, अपूर्ण चित्र बघावं तसं वाटतं। आपण मनातच स्वतःच्या #कल्पनाशक्तीने ते पूर्ण करण्याचा प्रयत्न करत सुटतो, त्यात रंग भरून त्याला मनाप्रमाणे सजवू बघतो।
पण सगळं निरर्थक असतं! हातात कुंचला घेऊन, रंग घेऊन त्याला पूर्ण करण्याची आपली क्षमता नसते।
#आयुष्य तरी वेगळं काय आहे??? निघून गेलेल्या क्षणांबद्दल, घटनेबद्दल आज आपण काहीही करू शकत नाही हे माहीत असतांनाही विनाकारण त्या भूतकाळाला काल्पनिक रंग चढवत असतो अन #भविष्य कल्पित असतो!
सगळं सोडून द्यावं अन मनसोक्त जगावं आणि म्हणावं…
गम और खुशी में फर्क मेहसुस ना हो जहां
मै #दिल को उस मकाम पे लाता चला गया… 
अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991
http://latenightedition.in/wp/?p=3225

एवरेस्ट शिखरावर!

एवरेस्ट शिखरावर!

प्रेरणादायी चित्रपट  ||  पूर्णा मनावथ  ||  एक संस्मरणीय अनुभव  ||  दिशा देणारा

Image result for poorna movie

प्रेरणा म्हणजे काय? मानसाच्या आयुष्यात प्रेरणा असणं इतकं महत्वाचं का असतं? आणि प्रेरणादायी प्रवास म्हणजे नेमका काय असतो?

आज सगळीकडे राखीपोर्णिमेचा सण साजरा केला जात आहे. बहीण भावाच्या नात्याचा हा उत्सव. योगायोगाने, नेमकं आजच “पूर्णा” हा चित्रपट बघण्यात आला. राखी पोर्णिमा हे केवळ भावा-बहिणीच नातं साजरा करायचा दिवस नसून तो भावंडांचा सण असतो. कोणाच्याही आयुष्यात पहिला मित्र-सोबती म्हणजे त्याचा भाऊ किंवा बहीण असतो. लहानपणी दोन बहिणी जितक्या जवळ असतात तितकं जवळचं कोणीच असत नाही. अगदी याच प्रकारचं बहिणी-बहिणीतील अतूट नातं पूर्णा या चित्रपटात पाहायला मिळतं.

राहुल बोस दिग्दर्शित हा चित्रपट पूर्णा मलावथ हिच्या संघर्षमय अन प्रेरणादायी प्रवासाचं सुरेख वर्णन करतो. पण ही पूर्णा कोण? खरं तर चित्रपट बघेपर्यंत हे मलाही माहीत नव्हतं. पण चित्रपट संपताच ह्या मुलीबद्दल मनात प्रचंड आदर आणि अभिमान वाटू लागला. वयाच्या अवघ्या तेराव्या वर्षी माऊंट एवरेस्टचं शिखर सर करणारी मुलगी!

बर्‍याचदा संघर्ष काय आहे हे संघर्ष करणार्‍यालाही माहीत नसतं. संघर्षाचा प्रवास तर सुरू झालेला असतो, त्याचा शेवट कुठे आणि कसा होईल याचं भान प्रवासाच्या सुरूवातीला नसतं. पण आपण नियतीच्या भव्यदिव्य योजनेचे साधक आहोत याचं भान आलं की प्रवासाचं गांभीर्य येतं. हा प्रवास सुरू जरी आप्तांच्या साथीने झाला असला तरी शेवटाकडे जाताना प्रवास एकट्यानेच पूर्ण करावा लागतो. आणि त्या एकांतक्षणी, त्या घटकेत धावून येतात मनाच्या गाभार्यात खोल कुठेतरी घर करून असलेल्या अमूल्य आठवणींचा ठेवा. तोच आपल्याला प्रेरणा देऊन जातो अन विश्वाची सर्व शक्ति आपल्या अंगी संचारते. मग येणारा प्रत्येक अडथळा हा त्या शक्तिपूढे गुडघे टेकतो अन अश्वमेध यज्ञ संपन्न व्हावा तसा विजय होतो.

पूर्णाच्या आयुष्यात तिच्या थोरल्या बहिणीला खूप महत्वाचं स्थान असतं. संपूर्ण चित्रपटातून जर कुठली भावना जर ठळकपणे अधोरेखित होत असेल तर ती ह्या नात्याची आहे. आयुष्यात कोणीतरी लागतो जो तुम्हाला परभवाच्या क्षणी उभं राहण्यास प्रेरित करतो. पूर्णाच्या आयुष्यात तिची मोठी बहीण हेच सर्वस्व असते. केवळ चांगलं खायला मिळेल म्हणून तेलंगणा मधील आदिवासी पाड्यातील ही मुलगी सरकारी वसतिगृहात दाखल होते. आणि तेथून एवरेस्ट सर करण्याचा जो प्रवास आहे तो अक्षरशः थक्क, स्तिमीत अन स्तब्ध करून टाकणारा आहे. राहुल बोस या सर्जनशील माणसाने ह्या चित्रपटवर घेतलेली मेहनत प्रत्येक फ्रेम अन प्रत्येक संवादातून जाणवते.

चित्रपटात “तुला एवरेस्ट का सर करायचं आहे?” याचं उत्तर नसलेली पूर्णा ते “मेरको ये करने दो” असा हट्ट करणारी पूर्णा हे क्षण खूपच हळवे अन तितकेच प्रेरणादायी ठरतात. ते क्षण केवळ पडद्यावरच न राहता आपण प्रेक्षकही ते अनुभवू शकतो इतक्या प्रभावी पद्धतीने ते चित्रित केलेले आहेत. चित्रपटात एक क्षण आहे जेंव्हा पूर्णा एवरेस्ट सर करते आणि काही फ्रेम्स अतिशय silently डोळ्यासमोरून जात असतात. त्यात प्रवीण कुमार हातात फोन घेतात, गावाकडे त्या क्षणाची आतुरतेणे वाट बघणारी मंडळी जल्लोष करतात आणि पूर्णा त्या सर्वोच्च शिखरावर भारताचा तिरंगा घेऊन उभी असते… ते क्षण, चित्रपटातील त्या सायलंट फ्रेम्स प्रेक्षकांना एवरेस्ट वर असलेल्या शांतातेचा अनुभव करून देतात. संपूर्ण चित्रपटातील त्या मुलीचा संघर्ष बघितल्यावर त्या शांत क्षणाला पहिली भावना ही “क्या बात है, तू करून दाखवलंस!” अशीच उमटते. अश्रुंचा एक एक थेंब हा यशाच्या यज्ञात संघर्षाची, वेदनेची आहुती दिल्याची साक्ष देत असतो. तेंव्हा जाणवतं की हा चित्रपट फक्त चित्रपट नाही तर त्याहीपेक्षा जास्त काहीतरी देऊन जातोय. पूर्णा मलावथ ने तिच्या आयुष्यात जितका संघर्ष केला आहे तो ह्या चित्रपटाद्वारे आपल्या काळजाला भिडतो अन रसिकप्रेक्षक त्याच्याशी संलग्न होतो. चित्रपटाची भाषा वेगळी आहे, शैली वेगळी आहे. कोणाचंही नायकीकरण किंवा नेगेटिव shades दाखवण्यापेक्षा परिस्थितीचे गडद रंग जास्त ठसठसशीतपणे नमूद केले आहेत. प्रत्येकात चांगले वाईट गुण असतात. सिस्टममध्येही चांगल्या-वाईट प्रवृत्ती असतात. पण जेंव्हा प्रेरणादायी प्रवासाचा पोवाडा गायचा असतो तेंव्हा चांगल्या गुणांची मांडणी करून चित्र खुलवता येतं. सरकारी अधिकारी, राजकरणी ते मित्र असे अनेकजण पूर्णाच्या आयुष्यात असतात ज्यांनी केलेली मदत अन दिलेला आधार हा मोलाचा ठरतो. तोच इतरांनीही अवलंबावा हा संदेश महत्वाचा वाटतो. आयुष्यात गुरु, Guide अर्थात चांगला मार्गदर्शक भेटणं किती महत्वचं आहे हेही चित्रपटातून तितक्याच सुंदरपणे मांडलं आहे.

चित्रपटाची गती सुरूवातीला थोडीशी संथ वाटते. एखाद्या सामान्य चित्रपटाप्रमाणे हा चित्रपटही थोडासा अडखळत पुढे जात असतो. पण मध्यंतरानंतर चित्रपट जो पकड घेतो तो सर्वोच्च शिखरावर घेऊन जातो. चित्रपटाचा प्रवासही एखादं उत्तुंग शिखर सर केल्याप्रमाणे आहे. चित्रपटाला विनाकारण आर्ट मूवी करण्याचा प्रयत्न केला नाही किंवा विनाकारण कमर्शियल मूवीचा साज चढवण्याचा प्रयत्न झाला नाही ही या चित्रपटाची विशेषता म्हंटली पाहिजे. चित्रपटाचं narration हे सर्वात प्रभावी आहे. राहुल बोसने निभावलेली भूमिकाही सुरेख जमली आहे. संगीत अजून प्रभावी करता आलं असतं पण जे गीत-संगीत आहेत ते चित्रपटाला अन विषयाला साजेसे आहेत.

वो तूफ़ान क्या, चट्टानें जिसका मोड़ दे
वो उड़ान क्या, जो ऊँचाई पे दम तोड़ दे…

चित्रपटात हे गाणं दोनदा येतं जे स्फूर्ति देणारं आहे एवढच सांगेन. कारण तो अनुभव रोमांचकारी आहे.

चित्रपटात एक संवाद आहे जो एका विशिष्ट परिस्थितीत येतो.

“तुम्हारा दिल टुट गया है| इसका मतलब ये नही की तूम कमजोर हो|”

हा संवाद खूप महत्वाचा आहे. कुठलीही लढाई जिंकणे किंवा कुठलही यश प्राप्त करने यासाठी मनाने तयार असणं गरजेचं असतं. आत्मविश्वास असला की माणूस काहीही करू शकतो. पूर्णाचे शिखराच्या दिशेने पडणारे अखेरची काही पाहुले तिच्या आयुष्यातील प्रत्येक आठवणीला जागं करत असतात. अगणित दुखाचे डोंगर करून हे यशाचं शिखर पार होत असताना तिच्या मनाची होणारी घालमेल प्रेक्षक स्पष्टपणे मेहसुस करू शकतो. एक पर्व संपलेलं असतं. उदय होत असतो. वेगाने मागे जाणारे क्षण अन हळुवारपणे स्पर्श करणारा सुखाचा क्षण! सगळं असंस्मरणीय!

संपूर्ण चित्रपट येथे बघा!

 

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991

चित्रपटातील मित्र!

चित्रपटातील मित्र!

चित्रपटातील मित्र!

दिये जलते हैं, फुल खिलते हैं बड़ी मुश्किल से मगर, दुनिया में दोस्त मिलते हैं… 

आज #मैत्रीदिन अर्थात #FriendshipDay2018 मैत्रीचं नातं चित्रपटांतून अनेकदा उलगडलं आहे। चित्रपटांतून कौटुंबिक नात्यांपेक्षा मैत्रीचं नातं अधिक ठळकपणे व्यक्त केलं गेलं यातच या नात्याचं वैविध्य लक्षात येईल। अशाच भावलेल्या व्यक्तिरेखा अन त्यांच्यातील मैत्री! #फिल्मीचक्कर

#HarryPotter ची मूळ कथाच मैत्री अन प्रेमाच्या नात्यावर आधारित आहे। त्यातील हॅरी अन रॉन यांची मैत्री वेगळ्या दर्जाची आहे। एका बाजूला मसिहा असलेला, प्रसिद्धीच वलय असलेला, टॅलेंटेड हॅरी अन दुसरीकडे त्याचा मंद, बावळट, गरीब मित्र रॉन! ईर्षा हे मैत्रीचा पहिला शत्रू!इतकं असूनही दोघांची मैत्री टिकते। जीवाला जीव देणारे मित्र म्हणतात तसे हे मित्र होतात। एकमेकांच्या प्रत्येक सवयी असणारे हे मित्र एकमेकांची पालकांप्रमाणे काळजी घेत असतात| ह्या दोघांच्या मैत्रीत येते Hermione जिच्यावरून मनमुटाव होतात। शेवटच्या संघर्षापर्यंत ही मैत्री अतूट राहते। रिअल लाईफमध्येही या तिघांची मैत्री तितकीच निर्मळ असल्याचं दिसतं। #फिल्मीचक्कर

Image result for harry potter and ron

#मराठी चित्रपट इतिहासात मैलाचा दगड म्हणजे अशीही बनवाबनवी! रूम पार्टनरला कटवायला बघणारे मंडळी जगात वावरत असताना मित्रांसाठी “रिस्क” घेणारा धनंजय माने अन त्याचे मित्र या चित्रपटातून समोर येतात। मित्रासाठी काहीही म्हणतात ते हेच| चित्रपटात कितीही धमाल दाखवली असली तरी असे मित्र मिळायला भाग्य लागतं। #फिल्मीचक्कर

Image result for अशीही बनवाबनवी

खालील फोटो मैत्रीची व्याख्या पूर्ण करायला पुरेसा आहे। जेंव्हा जेंव्हा मैत्रीची उदाहरणे दिली जातील तेंव्हा तेंव्हा जय-वीरू जोडीचं नाव घेतलं जाईल। आयुष्यात स्वतःचं कोणीही नसताना एक मित्रच कुटुंब असतो। खोड्या काढणारा, हट्ट करणारा अन मित्रासाठी जीव देणाराही! ये दोस्ती… #फिल्मीचक्कर

Image result for शोले

चित्रपटांतूनच का, तर #कार्टून्स मधूनही मैत्रीचं नातं उलगडण्यात आलं आहे। मिकी-प्लूटो-गुफी-डोनाल्ड वगैरे वगैरे। पण ह्या सगळ्यांमध्ये सर्वात अवखळ म्हणजे टॉम अँड जेरी! अशीही मैत्री असू शकते? हा प्रश्न लहानपणी पडायचा। पण अशीच मैत्री दिलखुलास असू शकते हे आज कळतंय! #फिल्मीचक्कर

Image result for tom and jerry

मित्र कोण असतो? सोबती? ओळखीचा? हमदर्द? ह्या सगळ्या भिंती मोडून मैत्रीचं नातं दिसतं बॅटमॅन आणि गॉर्डन मध्ये! या मैत्रीचे संदर्भ वेगळे, हेतू वेगळे पण निकोप मैत्री हीच। “तू कोण आहेस?” या खुलाशाची गरज न पडणे। तुझं असणं दिलासा देणारं ही जाणीव! दुसऱ्या भागात शेवटचा सिन म्हणजे तर त्या मैत्रीचा सर्वोच्चबिंदू! बॅटमॅन नसण्याची खंत सर्वाधिक गॉर्डनला असते। लहानपणी खांद्यावर ठेवलेला कोट ते हिरो कॅन बी एनीवन… असा तो मैत्रीचा प्रवास थक्क करून टाकणारा आहे। #फिल्मीचक्कर

Image result for i never cared who you were

नादाला लावणारे मित्र तर चिकार असतात, पण वाईट मार्गावरून परावृत्त करणारे मित्र खऱ्या मैत्रीची साक्ष देतात. #जंजीर मधील विजय-शेरखान हा तोच मैत्रीचा धागा. शेरखान विजयच्या सांगण्यावरून काळे धंदे सोडतो अन विजय एक चांगला माणूस घडवतो। त्यातील “यारी है इमान…” #फिल्मीचक्कर

Image result for जंजीर

जी मैत्री सभ्यपणाच्या पुढे गेलेली असते, जिथे एकमेकांना मान देणं गौण समजलं जातं ती मैत्री खूपच हळवी असते अन शेवटच्या श्वासापर्यंत टिकते। गणप्या भाडखाऊ अन राम्या डुकराची अवखळ अन हृदयस्पर्शी मैत्रीचा बंध #नटसम्राट मध्ये उत्तमरीत्या व्यक्त केला आहे।  सुखदुःखात साथ देणारे मैत्रीचे हात। मनातील सल न सांगता समजेल असा मित्र आणि मागितलं तर विषही देणारा मित्र! बास, और क्या होती है ये #दोस्ती ईर्षा असूनही, ती उघडपणे व्यक्त करूनही टिकते ती मैत्री! कारण we are friends #always #फिल्मीचक्कर

Image result for natsamrat

दिल चाहता है! या चित्रपटाची कथा तीन मित्रांच्या मैत्रीभोवती रचलेली। थट्टा जास्त झाली की, त्यातून मन दुखावलं गेलं की मैत्रीत दुरावा निर्माण होतो पण कालांतराने ते विसरून पुन्हा एकत्र आलेल्या मित्रांची ही कथा। #फिल्मीचक्कर

Image result for दिल चाहता है

 

बाबू मोशाय… #आनंद चित्रपटाच्या मूळ कथेपेक्षा आनंद आणि बाबू मोशाय हे मैत्रीचं नातं जास्त गाजलं। हा दोघांचा एकमेकांसोबत पहिला चित्रपट. पण यातील संवाद अन scene मनाला भिडणारे आहेत. मैत्रीचं हळवं नातं चित्रपटातून समोर येतं sometimes… #फिल्मीचक्कर

Image result for आनंद मूवी

मित्र हा मित्र असतो, मग तो कसाही असोत! त्याला त्याच्या गुण-अवगुणांसोबत स्वीकारावं लागतं। crazy friends म्हणजे काय हे बघायला मिळेल #hangover series मधून। तुफान हसू येत असताना अचानक डोळेही ओले होतात! पण मित्रांसाठी काहीही करावं लागतं… #फिल्मीचक्कर

Image result for hangover movie

असे कितीतरी चित्रपट आहेत ज्यामध्ये मैत्रीचे वेगवेगळे पैलू दाखवून दिले आहेत। सैराट मधील लंगड्या, सल्या असोत किंवा अभिमान चित्रपटातील लक्षात राहणारा अश्राणी असो, असे मित्र पूर्वजन्मीचं पुण्य असेल तरच मिळतात.

अशीच मैत्री थ्री इडियटस, मुन्नाभाई मध्येही बघायला मिळते. थ्री इडियटस मध्ये बेपत्ता झालेल्या मित्राला शोधायचं काम करतात. सर्किट आणि मुन्ना मधील मैत्री खूप भावते. आई-बापासारखे एकमेकांना सांभाळणारे मित्र असले की जिंदगी मज्जानी लाईफ!

बरेचसे चित्रपट आहेत ज्यामध्ये मित्राची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची असते। ही यादी इथेच थांबवूयात… पण कर्ण-दुर्योधन यांच्याबद्दल बोलल्याशिवाय हा थ्रेड पूर्ण होणार नाही…

कर्ण-दुर्योधन यांच्या मैत्रीत खरेपणा होता की निव्वळ स्वार्थ होता याबद्दल मतमतांतरे आहेत। पण दुर्योधनाच्या मनातील सल समजून घेणारा, त्याला आधार देणारा कर्णच होता।जगाने अपमानित केलेल्या कर्णाला दुर्योधनाने न्याय दिला।ही मैत्री नक्कीच वेगळी होती।त्यात स्वार्थ असेलही पण आडपडदा नव्हता।

Image result for कर्ण आणि दुर्योधन

मैत्रीचं नातं बनवता येतं, टिकवता येतं, नाकारताही येतं। आपल्याकडे चॉईस असतो। चितेची लाकडे रचल्यावर तर रक्ताची दूरदूरची नातीही येतात पण घरापासून स्मशानात घेऊन जाणाऱ्या गर्दीत आसवे गाळणारी, हमसून रडणारे चार मित्र तर असावेत। नाहीतर वर गेल्यावर ईश्वराला उत्तर देताना मागे वळून पहावं लागेल।

भावंडांची मित्र होतात, मित्रांची भावंडे…

#मैत्रीदिन #HappyFriendshipDay2018 #FriendshipDay

अभिषेक बुचके  ||  @Late_Night1991  ||  @Abhireal1991

मैत्रीबद्दल एक काल्पनिक कथा… 

तोच असे सोबती…

मार्गस्थ – प्रवास

मार्गस्थ – प्रवास

प्रवास  ||  आत्मभान  ||  विरक्ती   ||  भटकंती  ||  लेख  ||  मराठी कथा  ||

सुट्टीचा दिवस असल्याने सकाळी आरामात पेपर वाचत बसलो असताना फोन वाजला. जब्याचा फोन होता.

“आज फिरून येऊ कुठेतरी, तयार हो! मी येतोय!” फोन कट!

पाऊस वगैरे बरा झाला असल्याने दर्‍या–खोर्‍यात, राना-वनात निसर्गसौंदर्यने किमया केली होती. भटकंतीसाठी, फिरण्यासाठी (म्हणजे निसर्गाच्या सानिध्यात वगैरे) चांगलं चैतन्यमयी वातावरण होतं. पण स्वतःच्या तंद्रीत राहणार्‍या आळशी माणसाला याचं काही नसतं. उगाच कवीसारखा उत्साह वगैरे संचारत नाही.

आधीच डोकं भनभनू लागलं होतं. आज सुट्टी आहे म्हणून काल रात्री चित्रपट बघत बराच वेळ जागरण झालं होतं. आज निवांत उठूयात अन टाइमपास करत बसू असा विचार होता. पण जब्या ऐकणार (जमलंच तर ऐकवणारा) नव्हता हे माहीत असल्याने हातातला पेपर आपटून मी लवकर आवरून घेतलं.

तासाभरात जब्या, जीवन अन अमर आले. म्हणजे मोहिमेवर निघण्यासाठी सैन्यच जमा झालं होतं. ते जीवन अन अमर मला नाक्यावर उभे दिहाडी मजूरच वाटतात, जे खांद्यावर फावडे, कुदळ घेऊन तयारच असतात. चल म्हंटलं की कसलाही विचार न करता पाठीमागे चालू लागतात. हे दोघेही तसेच! चल फिरायला म्हंटलं की निघाले तोंड वर करून. कुठे? काय? कसं? असले फालतू प्रश्न त्यांना कधी पडत नाहीत.

गाडी वगैरे काढली. सारथी मीच होतो. नको वाटत असताना निघालो. साधारणपणे 100 किमीवरील एका पर्यटनस्थळावर जायचं होतं. अवकाळी पाऊस पडावा तसे दौरे ठरतात साला. अचानक!!!

गाडी जरा गावाबाहेर आल्यावर मलाही उत्साह वगैरे आला. हिरव्यागार झाडींमध्ये काळेशार घाटवळणी रस्ते बघितल्यावर उत्साह येणार नाही तरच नवल. त्यात पावसाची रिपरिप सुरू झाली होती. गाडीच्या काचेवर फिरणार्‍या वायपरचा लयबद्ध आवाज अन हालचाल भारी वाटत होती. समोरून वेगाने येणारा बस-ट्रकच्या मोठ्या टायरमुळे बाजूला उडणारा चिखल, पाणी यामुळे ती लय बिघडल्यासारखी वाटायची.

अगदी सुखावणारा प्रवास!

प्रवासात कितीही खडतर, दूरचा असला तरी “अध्यात्मिक” गप्पा मारणारे मित्र सोबतीला असतील तर तो प्रवास कंटाळवाणा होतच नाही. हा नियम सगळ्याच प्रकारच्या प्रवासाला लागू होतो.

पंजाबी ते तामिळ गाणे वाजवत प्रवास सुरू होता. अपरिचित भाषेतील गाणे ऐकून त्यावर मजा करणे ही जुनीच खोड. त्यातील एखादा शब्द शोधून त्याचा पार अफजलखान करण्यात वेगळीच मजा!. अशीच मजा-मस्ती वगैरे करत ठरलेल्या ठिकाणी पोचलो. तिथे पर्यटकांची झुंबड होती. तूफान गर्दी! मनातल्या मनात मी जब्याची उधळली. इथे येऊन पण आता माणसेच पहायची तर! Successfully wasted your ‘holy’day मेंदूने मेसेज दिला।

माणूस भटकंतीसाठी गर्दीतून गर्दीकडे जातो अन फोटोंची अन विचारांची गर्दी घेऊन परततो. हेच पर्यटन! (हे वाक्य ट्विट करायला भारी आहे असं वाटतं.)

इतकी गर्दी बघून मूड गेला होता. त्यात अर्ध्या चड्डीवर येणारे पुरुष बघितल्यावर तर उत्साह ढगांआड जाऊन लपयाचा. तसं वातावरण धुंद, मस्त असल्याने नैराश्य लवकरच निघून गेलं.

पाऊस-पाणी होतं, समोर हे-ते होतं. बरेच फिरलो, दमलो, फोटो काढले, खाल्लं (आम्ही पीत नाही) वगैरे अन परत निघालो.

पार्टीचा म्हणजेच परतीचा प्रवास!

दुपार वगैरे उलटून गेली होती. दिवसभरात एकदाही फोन वाजला नाही याचं मोठं कौतुक वाटलं मला. त्यात पोट, मन, नेत्र सुखावले होते. आज सुख लाभलं. चांगलं वाटत होतं. प्रसन्न वाटत होतं. एकट्याला कोंडून घेऊन काही होत नाही, मिसळावं लागतं, सर्वांसारख राहावं लागतं असं सांगतात ते खरं असावं. माणसात राहिलं म्हणजे जरा माणसाळलेपण येतं. बंद दरवाजे-खिडक्या उघडल्यावर घरात प्रकाश पडावा तसं.

टाईमपास करत परतीच्या वाटेवरचा प्रवास सुरू होता. अर्धी वाट संपली होती. गाडी चालवत असताना हिरव्या झाडांच्या गर्दीतून त्या मंदिराचा कळस दिसू लागला. सकाळचं मंदिर परत दिसलं. सकाळी ह्या रस्त्यावरून जात असताना झाडीतून एका मंदिराचा कळस दिसला होता. तेंव्हाच ते मंदिर बघावं वाटत होतं पण उशीर होईल म्हणून त्यावेळेस थांबलो नाही. आता थांबावसं वाटलं.

मंदिर रस्त्यापासून थोडंस आत होतं. आजूबाजूला गर्द झाडी होती. मंदीरापर्यन्त कच्ची सडक जात होती.

आम्ही मंदीरापर्यन्त जाऊन पोचलो. सगळेजण गाडीतून उतरलो.

अगदी छोटंसं मंदिर होतं. काळ्या ढगांतून चंद्र डोकावून पहावा तसं ते मंदिर हिरव्यागार, डेरेदार झाडांच्या कुशीतून डोकावत असल्याचा भास होत होता. त्यात पावसाची भुरभुरी चालूच होती.

केवळ अप्रतिम! विलोभनीय! सुरेख! अवर्णणीय!

जे दृश्य दिसलं ते विहंगम होतं. पावसाच्या भुरभुरीत, हिरव्या झाडांच्या गर्दीत, जुनं, काळ्या दगडांचं बनवलेलं ते मंदिर! अव्वल चित्रकाराने रेखाटलेलं सुंदर चित्र बघावं असं वाटत होतं.

काही क्षण तिथेच अडखळलो. ते दृश्य डोळ्यांत, मनात साठवून घेत होतो. पाऊले सावकाशपणे, अगदी स्वेछेने मंदिराच्या दिशेने पडू लागली. मंदिराच्या आतमध्ये दिवसाही अंधार वाटत होता. एक पांढरा बल्ब कुठेतरी लावला होता ज्याचा मंद प्रकाश पसरला होता. मंदिराच्या एका खांबाला टेकून एक तरुण आपल्या लहानग्या मुलीसोबत खेळत बसला होता. आम्ही येताच तो गडबडीने जागेवरून उठला. मुलीला पलीकडे बसलेल्या एका स्त्रीकडे दिलं अन आमच्याकडे येऊ लागला. कधीकाळी पांढरं असलेलं बनियन अन खाली दाक्षिणात्य पध्दतीने गुंडाळलेली लुंगी. तो तिथला पुजारी असावा. त्याने आम्हाला नम्रपणे नमस्कार केला. इतक्या आदराची खरंच सवय नव्हती. मग आम्हाला गाभाऱ्यापर्यन्त नेलं. अतिशय सुंदर मूर्ती होती. मंदिर जुनं होतं पण मूर्ती नवी वाटत होती. आम्ही त्याबाबत कसलीच विचारणा केली नाही. आमच्यातील इतिहासप्रेमी किंवा संशोधक वगैरे जागा झाला नाही.

त्या शांत गाभाऱ्यात प्रवेश केल्यावर विश्वाच्या एका वेगळ्याच, अज्ञात भागात आल्यासारखं वाटत होतं. अत्यंत गूढ असं काहीतरी. आईच्या पोटात, गर्भाशयात असतो तेथेही असच वाटत असेल का? तेंव्हा जाणिवा नसायच्या, त्या आत्ताही उरल्या नव्हत्या. तिथे फक्त श्वास चालू असतो तसंच अगदी!

ती निश्चल अवस्था भंग पावली. त्या पुजाऱ्याने पुढे येऊन आम्हाला प्रसाद म्हणून खडीसाखर दिली अन अपेक्षेने आमच्याकडे बघू लागला. त्याच्यासमोर पैशांची, म्हणजेच दक्षिणेची थाळी होती. आम्ही पैसे टाकावेत असं अपेक्षित होतं. तसं देवाच्या दानपेटीत कधी काही टाकत नाही, पण आज टाकावं वाटलं.

तो पुजारी माझ्याच वयाचा (म्हणजे तरुणच बरका) असावा. मनात कसंतरीच झालं. आम्ही आलं की तो दहा वीस रुपयांच्या अपेक्षेने त्या दक्षिणेच्या ताटावर येऊन बसला होता. बेक्कार! त्याचा तो गरीब चेहरा अन आत्ताची त्याची कृती बघून मनात कालवाकालव झाली. जगण्याच्या संघर्षात काहीही करावं लागतं. तो शिकला नाही हा त्याचा दोष होता की भिक्षुकी करून पोट भरणे हे त्याचं प्राक्तन??? विचारी मेंदूने त्रास द्यायला सुरुवात केली होती. आपण त्या मानाने खूप सुखी आहोत असं वाटलं! त्याचा विचार डोक्यातून काढून टाकावा असं वाटलं. नाहीतर सगळं पर्यटन वाया गेलं असतं.

मंदिर अप्रतिम आहे. खूप शांत. एकांत अनुभवता येईल असं. कोणी जर विचारलं तर त्याला सांगू नये असं. कारण आता ह्या जागेवर, ह्या एकांतावर, इथल्या गुढतेवर माझा हक्क आहे असा स्वार्थी विचार मनात कायमचा स्थिर झाला. लोकांनी इथे येऊन सगळी माती करू नये असं वाटत होतं. ही मानवजात नकोच कुठे!

त्या परिसरात कसल्याच बाह्य अस्तित्वाची जाणीव होत नव्हती. ते स्वतंत्र विश्व होतं. मंदिराच्या आवारातून इकडून-तिकडे वाहणारं वारं स्तब्ध करून टाकायचा. चेहर्‍यावर होणारे वार्‍याचे ते गारेगार स्पर्श आयुष्यातील सर्व वेदनेवर फुंकर मारल्याप्रमाणे वाटायचे.

हात मोबाईलकडे वळला. फोटो काढुयात असं वाटलं पण मग नकोही वाटलं. इतर मित्र फोटो काढत होते. मी ती स्थिर अवस्था शोषून घेत होतो. मनातील कुठली तार हलल्या गेली माहीत नाही, पण मला अचानक उचमळून आलं. पुन्हा पूर्वीचा विरक्ती विचार (लोक त्याला आजार म्हणतात) डोक्यात आला. अगदी अचानकच!!! थोडीशी भीती वाटली अन मी तिथेच पायर्‍यावर बसलो.

मोठे श्वास घेतल्यावर जरा हलकं वाटलं. स्वतःला परत Restart केलं.

अमर्‍या मोबाईल सोबत स्वतःही खाली-वर होऊन फोटो काढत होता. एखादा बहादुर सेनापती उभ्या उभ्या नुसताच तलवार फिरवतो तसा अमर्‍या चौफेर DSLR उडवत होता.

आपण फोटो का काढतो? आठवण रहावी म्हणून? का स्वतःला आवडतं म्हणून? पण ते फोटो आपल्या नाही तर कॉम्प्युटरच्या किंवा मोबाइलच्या मेमरीतच राहतात. असे 50 Gb चे फोटो आठवणीच्या लेबलखाली जागा अडवून बसलेत. ते ‘आठवणींचे फोल्डर’ आपण नंतर कधी उघडून बघतो का? शक्यतो नाही. कधी त्या आठवणी जाग्या केल्या? नाही. मग कशाला हा अट्टहास? सगळं जवळ ठेवण्याचा, जपून ठेवण्याचा स्वार्थ?

हे फोटो काढून जपून ठेवणं कधी-कधी नको वाटतं. आपण फोटो काढणार; आपल्या अनेक फोटोंच्या गर्दीतील तो एक बनून राहणार; मग ‘केंव्हाही बघता येईल’ असं मनाला सांगून आपण त्या फोटोकडे कधी बघणारही नाही. त्यापेक्षा हे दृश्य एखाद्या चित्राप्रमाणे मनात साठवून ठेवावं. हवय तेंव्हा ते स्मृतीमधून बाहेर काढता यावं. कॅमेरात बंदिस्त केल्यापेक्षा मनात त्याला कायमचं बंदिस्त करण्याचा निर्णय झाला. फोटोत ते स्थिर असतं, पण मनात साठवून ठेवलं तर ते तरल ठरतं. त्याला मनाप्रमाणे रंगवता येतं. आपल्याला हवेत तसे रंग भरता येतात.

कुठे कुठे देवाचे फोटो काढायला बंदी असते. ते मला तेंव्हा पटलं. देवाचे वगैरे फोटो घेऊन करणार काय? फार तर मोबाईलमध्ये ठेऊन रोज दर्शन घेऊ. पण समजा, ती मूर्ती मी मनापासून बघितली अन कायम स्मरणात ठेवली तर? फोटो वगैरे काही नको. कारण एखादी गोष्ट आपण स्मरणात ठेवतो तेंव्हा त्याची आठवण केल्यावर आपल्याला ती प्रतिमा दिसते. आता हे मंदिर अन ती मूर्ती मला कधीही आठवतील. आपण रोज आई वडील भाऊ बहीण यांचे चेहरे बघतो. पण कधी विचार करतो का की त्यांच्या मनात काय चालू आहे. बघण्यात आणि जाणून घेण्यात फरक असतो. देवासमोर डोळे झाकून हात का जोडतो? कारण तो आपल्या आतमध्ये कुठेतरी असतो. त्याला शोधता आलं पाहिजे. ती मूर्ति केवळ आरसा असतो.

बराच वेळ तेथे रमलो अन निघायची वेळ झाली. सगळं चित्र मनामध्ये रेखाटून ठेवलं होतं. परत एकदा दर्शन वगैरे घेतलं आणि निघालो.

मंदिराच्या बाहेर, बदामाच्या झाडाखाली एक आजोबा बसलेले दिसले. त्यांच्याजवळ भगवा झेंडा होता तरीही ते कट्टर हिंदुत्ववादी वगैरे वाटत नव्हते. आपली शबनम उघडून ते बसले होते. त्यांनी आम्हाला लांबूनच राम-राम केला. अमर्‍या (साला दिहाडी मजूर) लागलीच त्यांच्या जवळ गेला.

मला जे नको वाटत होतं तेच झालं.

आम्ही आजोबांजवळ गेलो. आधी काय-कुठले वगैरे बोलणं झालं. मग आजोबांनी आपली कथा (व्यथा) सांगायला सुरुवात केली. त्यांच्याकडे दुरून बघितलं तेंव्हाच लक्षात आलं की यांचं आयुष्य फार काही सुखी असणार नाही. ते नक्कीच आपली करून कहाणी सांगणार. ज्या प्रश्नांवर आपल्याकडे उत्तरे नसतात ते प्रश्न ऐकून घ्यायला आपण काही देवळातील मूर्ति आहोत का? कारण त्या प्रश्नांतून निराशा अन हतबलतेशिवाय काहीच पदरी पडणार नाही हे माहीत असतं. स्वतःचं दुखं किमान सहन तरी करता येतं, पण दुसर्‍यांचं दुखं ऐकल्यावर प्रचंड हतबलता जाणवते.

आजोबा सांगत होते. घरी कोण लक्ष देत नाही. मुलं-सुना ऐकत-बोलत नाहीत. पत्नी वैकुंठवासी झालेल्या. घरात कोंडमारा होऊन मेल्यापेक्षा पंढरीच्या वारीला जाऊ. निघालो सगळं मागे टाकून.

ह्या दोन-चार वाक्यात त्यांचं आयुष्य काय असेल याची जाणीव झाली.

साला ही माणसेच नकोत…. नकोतच ही माणसे… सगळीकडे तीच-तीच दुखे अन विवंचना… मला ही माणसेच नको वाटतात… विनाकारण मेंदूला ताण असतो. जो तो दुखीचं आहे का? अन सुखी असणारे तरी खरे सुखी आहेत की सुखाचे मुखवटे घालून वावरत असतात. इतक्या जर विवंचना असतील तर माणसाच्या प्रगत असण्यालातरी काय अर्थ? का प्रगत असणं, विचार करू शकणे, भावना व्यक्त करू शकणे, संवेदनशील असणे हाच सर्व समस्यांचं मूळ आहे? हे आयुष्य इतकं गुंतागुंतीचं का असावं? साधं-सरळ का जगता येऊ नये. इतके साधू-संत होऊन गेले, त्यांनीही हेच सांगितलं तरीही हे का बदलू नये. आपण प्रगत असू पण तो नागड्याने फिरणारा आदिमानव सुखी होता.

ते मेडिटेशनवाले वगैरे सांगतात की सुखाकडे बघा, सकारात्मक विचार करा, सगळी negativity बाजूला ठेवा. पण हे कसं शक्य आहे? हे म्हणजे सत्य नाकारण्यासारखं नाही का? तुम्ही त्याकडे दुर्लक्ष केल्याने ती दुखे संपणार आहेत का? ती तशीच राहतील, तुम्हीच भूल देऊन जगल्यासारखे राहाल. पाहुणे येणार म्हंटलं की घरातील पसारा पडद्याआड लपवल्याने घरातील पसारा कमी होत नाही. प्रत्येकजण कुठलंतरी ओझं घेऊन जगतोय, सल घेऊन जगतोय, दुखी आहे असं जाणवत राहतं. भेटणार्‍या प्रत्येक माणसांसोबत ही दुखे आपल्या मेंदूला चिकटली जातात. एखाद्या रेडियोअॅक्टिव substance प्रमाणे हा मेंदू त्यांचं सतत उत्सर्जन करत राहतो.

माणूसच नको, हा आत्माही नको, सुख नको, दुखंही नको! हा प्रवासच नको. निश्चलता हवी. एक चिरनिद्रा हवी! अखंड! विश्वाला शांतता हवीय!

तो बुद्ध सुखी होता. सर्वस्व त्यागून मोक्षाच्या मार्गावर लागला होता. ह्या सगळ्या वेदनेच्या अन दुखच्या पसार्‍यातून त्याने स्वतःची सुटका करून घेतली होती. मलाही हे जग, ही माणसे नको वाटतात. जर माझ्यावर बुद्धासारखी जगाला त्यागायची वेळ आली तर मग मी ह्या जागेची निवड करेन. हाच माझा बोधिवृक्ष असेल. हे वर्तुळ मोडून बाहेरच्या अगाथ, अथांग विश्वात संचार करावा वाटतो. खर्‍या जाणिवा तेथे कोठेतरी दडलेल्या असतील. मानवी जीवन म्हणजे निव्वळ त्या जाणिवांचा खोटा आभास असावा. ती जागा ईश्वराने नक्कीच निर्माण केली असेल जिथे स्थिरता आहे, अखंडता आहे, शांतता आहे, मुक्ती आहे आणि एकांत आहे!

            सगळं मागे सोडून जातोय असं वाटत होतं. सकाळच्या गप्पा-हास्यकल्लोळ, पर्यटन, प्रवास, मंदिर, आजोबा… सगळं! अस्तित्वाने ते जरी मागे राहिलं असलं तरी कोणत्याना कोणत्या अवस्थेत ते सोबत येणार होता. कोणाचीतरी Intensity नक्कीच जास्त असणार होती. सकाळी कुठलीही गाणी लावून मजा-मस्ती करणारे आम्ही आता जुनी हिन्दी गाणी लावून शांतपणे जात होतो. कदाचित सर्वांचं शरीर आणि मन थकलेलं होतं. मुसळधार पाऊस सुरू होता. आता वायपरच्या लयबद्ध चालीला साथ द्यायला गाडीच्या टपावर पडणारे पावसाचे टपोरे थेंबही होते. एखाद्या डब्यातून जुना पदार्थ काढावा अन त्याऐवेजी नवा ठेवावा तसं झालं होतं. जुन्या आकांक्षा शोषून घेतल्या होत्या अन नव्या जाणिवा भरल्या होत्या. सगळे शांत होते. एक प्रवास संपत होता… एक मार्गस्थ वाटेवर होता!

भरती येताना प्रचंड उधाण असतं. उत्साह असतो. ते खळखळणं असतं. किनार्‍याला टक्कर देण्याच्या, जमिनीला गिळंकृत करण्याचा आक्रमकपणा असतो. पण ओहोटी अशी नसते. ती स्वतःकडे जात असते. ती शांत, निश्चल असते. ती निर्मळ, अंतर्मुख असते. किनार्‍याला स्वतःकडे खेचणारी असते.

–  abhishek buchake

मार्गस्थ…!

जो वादा किया है वो निभाना पडेगा!

जो वादा किया है वो निभाना पडेगा!

शेअर बाजार मराठीत   ||  Share Market In Marathi  ||  शेअर बाजाराची सद्यावस्था  ||  शेअर मार्केट विश्लेषण 

 

अखेर शेअर बाजारात शास्वत तेजी अनुभवायला मिळत आहे. July series ची सांगता चांगली झाली असताना August Series ची सुरुवातही दमदार झाली आहे. सध्या NIFTY आणि SENSEX दोघेही आपल्या आपल्या All Time High वर कार्यरत आहेत. मागील article मध्ये आपण बघितलं होतं की Index जरी High असले तरी बरेचसे shares अजून म्हणावी तितकी वाढ नोंदवत नव्हते. पण ह्या आठवड्यात ती कमीही भरून निघाली. जसे जसे विविध कंपन्यांचे पहिल्या तिमाहीचे परिणाम समोर येऊ लागले, आंतरराष्ट्रीय घडामोडी स्थिर होऊ लागल्या आणि मोदी सरकारने संसदेत आकड्यांचं बहुमत सिद्ध केलं तसं गुंतवणूकदारांमध्ये उत्साह वाढला. मर्यादित कंपन्यांच्या shares मध्ये असलेली BUIYING वेगवेगळ्या Sector आणि Share मध्ये Rotate होऊ लागली. त्यात Pharma Sector मध्ये असलेली तेजी थोडीशी थांबली.

एका बाजूला Index इतका वाढत असताना Midcap तर खाली होतेच शिवाय अर्थव्यवस्थेशी थेट संबंधित असलेल्या बँकिंग सेक्टर थंड होतं. कदाचित यामुळेच बाजारात तेजी करण्यात आत्मविश्वास नव्हता. पण हळूहळू ती परिस्थिती बदलत गेली. PSU मध्ये सर्वात आधी Bank Of Baroda ने आपला 52 Week Low पासून वर येत नियमित मार्गक्रमण पट्टा मोडत 120 च्या वर Day Closing दिली. हे indicator आश्वस्त करणारं होतं. त्यानंतर Canara Bank ने पहिल्या तिमाहीचे परिणाम जाहीर केले जे अपेक्षेपेक्षा चांगले निघाले. मग Canara Bank तही वाढीस सुरुवात झाली. यामुळे PSU बँकेत खरेदीला उधाण आलं. बरेच दिवस गुंतवणूकदारांकडून दुर्लक्षित असलेले आणि तळाला असलेल्या Banking Stocks मध्ये तेजी सुरू झाली. देशातील अग्रगण्य SBI तर दोनच दिवसात तीस रुपये वाढला. PSU वाढत असताना Private Sector Banks ही मागे राहिल्या नाहीत. आता जत्रा निघाली आहे म्हणजे सगळ्याच मालाला गिराईक मिळतं या उक्तीने विविध क्षेत्रातील Stocks वाढू लागले. दर्जेदार पण 52 week low ला असलेले काही stocks मध्ये गुंतवणूक होऊ लागली. बाजाराचा Trend Positive आहे हे लक्षात येताच मंदी करणारे Traders ही बाजूला झाले आणि बाजारात खर्‍या अर्थाने तेजी आली.

आज Nifty आणि Sensex ऐतिहासिक उंचीवर आहेत. काही अपवाद वगळता सर्व चांगले shares वाढ नोंदवत आहेत. ही नक्कीच दिलासादायक चिन्हं आहे.

पुढे काय होईल हे आत्ताच सांगता येणं जरी कठीण असलं तरी बर्‍याच काळापासून Hold केलेल्या Positions आता Clear होऊ शकतात. येणार्‍या काळात काही Economic Events आहेत, संसदेचं सत्रही आहे आणि 15 ऑगस्ट ही आहे. त्यानंतर विविध राज्यांच्या निवडणुका. ही तेजी काही दिवस अशीच राहील असं सध्यातरी वातावरण आहे.

याच्यामध्ये एक महत्वाची बाब नमूद करण्यासारखी आहे आणि सामान्य गुंतवणूकदारांनी कायम लक्षात ठेवण्यासारखी आहे; ती म्हणजे, “बाजार कधीच एकाच स्थितीत राहत नाही.” तो काहीतरी movement करतोच. बाजार वाढेल का नाही? मी घेतलेले shares वाढतील का नाही? अशा विवंचनेत असणार्‍या सामान्य गुंतवणूकदाराला यातून बरच शिकता येईल. बरेच दिवस Leverage अर्थात Margin वर hold केलेले shares वाढत नाहीत हे बघून अनेकांनी नुकसानीत ते विकले. पण आज ते परत वाढलेले आहेत. बाजारात पॅनिक होऊन फायदा नाही हे अनेकदा स्पष्ट करूनही सामान्य गुंतवणूकदार त्या जाळ्यात अडकतो. सामान्य गुंतवणूकदार बाजारातून बाहेर पडताच Bulls ने बाजारात entry केली. आज ते नफ्यात आहेत. त्यामुळे Buy Right Sit Tight या उक्तीप्रमाणे जर तुमच्या पोर्टफोलियो ला दर्जेदार shares असतील तर घाबरून न जाता काही काळ जाऊ द्यावा. बाजार असाच चालतो!

तूर्तास एवढंच म्हणूयात की बाजाराने वर जावं अशी अनेकांची इच्छा-अपेक्षा होती. ती बाजाराने पूर्ण केली आहे. काही निवडक Analyst म्हणत होते की 15 August पर्यन्त बाजार नवीन उंचीवर असेल. बाजाराने त्यांचं स्वप्नंही खरं करून दाखवलं आहे. त्यामुळे बाजारासाठी आपल्यालाही योग्य गुंतवणूक केली पाहिजे!

तूर्तास बाजारासाठी म्हणूयात, जो वादा किया है निभाना पडेगा…

किंवा कट्टर मराठी वगैरे असाल तर तुम्ही “दिल्या घेतल्या वचनांची शपथ तुला आहे…” हे गाणंही म्हणू शकता!

– अभिषेक बुचके 

शेअर बाजाराची कटी पतंग…

उत्तरायण – कर्ण का आवडतो?

उत्तरायण – कर्ण का आवडतो?

उत्तरायण  ||  कर्ण का आवडतो ?  ||  महाभारत  ||  अध्यात्म  ||  मृत्युंजय  ||

 

महाभारतातील तुमचं आवडतं पात्र कोणतं हा प्रश्न विचारला तर त्यात कृष्ण आणि कर्ण ही दोन उत्तरे प्रामुख्याने मिळतात. त्यातल्या त्यात पुरुषांकडून कर्ण हे उत्तर मिळतं आणि स्त्री वर्गाकडून कृष्ण हे उत्तर मिळतं. तुम्हाला दुसरं पात्र आवडत असेल तरी ठीक आहे. त्यात वाईट वाटून घेण्याचं काही कारण नाही.

पण ज्यांना कर्ण हे महाभारतातील सर्वात उत्तम व्यक्तिमत्व वाटतं त्यांच्यापैकी बहुसंख्य मंडळींनी “मृत्युंजय” किंवा “राधेय” ही कादंबरी वाचलेली असते. म्हणजे,त्यांच्यावर त्या लेखनाचा,त्या लेखकाने ज्या पद्धतीने कर्ण मांडला आहे त्याचा प्रभाव जाणवतो. त्या कादंबरीच्या,म्हणजेच त्या लेखनाने त्यांच्यावर इतका प्रभाव झालेला असतो की त्यांना कर्ण हाच महाभारतातील महानायक वाटू लागतो. (खुलासा – तो महानायक नाहीये असं काही माझं म्हणणं नाहीये.) पण असं म्हंटलं जातं की महाभारतातील कुठलंच पात्र,कुठलीच व्यक्ति पुर्णपणे निष्पाप किंवा पुर्णपणे धर्मानुसरण करणारी नव्हती. प्रत्येकाची काळी-पांढरी बाजू होती,प्रत्येकात गुण-दोष होते. असं असतांनाही कर्ण उजवा वाटतो यामागे काय रहस्य असलं पाहिजे?हा केवळ लेखनाचा प्रभाव असेल की आणखी काही…?म्हणजे,तशी पात्रांची तुलना करायची नाहीये,पण राजकुमार हिराणी चा “संजू” बघितल्यानंतर संजय दत्त जर कोणाला आवडत असेल तर त्याचं श्रेय लेखक-दिग्दर्शकाला नक्कीच दिलं पाहिजे. असो!

मूळ विषय असा आहे की पुरूषांना (बर्‍याच) कर्ण का आवडतो?त्यामागचा शोध घेतला असतो खूप भारी कारण मिळालं!

कर्ण म्हणजे खरं तर राजपुत्र. पराक्रमी! धाडसी! त्यागवीर! दानशूर! वगैरे वगैरे. पण त्याला काय मिळालं?तर जन्मापासून अवहेलना… केवळ माणसांकडूनच नाही तरी नियतीने त्याची अवहेलना केली,उपेक्षा केली. त्याला कधीच न्याय मिळाला नाही. त्याच्या नशिबी फक्त भोग आले. अगदी जन्मापासून ते मृत्यूपर्यंत!

कर्ण एक चांगला मुलगा होता,चांगला पती होता,चांगला भाऊ होता,चांगला मित्र होता,चांगला शासक होता,चांगला योद्धा होता… सगळी कर्तव्ये प्राणपणाने निभावली असताना त्याच्यावर नेहमीच अन्याय झाला हे कर्णाबद्दल सर्वश्रूत आहे. म्हणजे,“मृत्युंजय” किंवा “राधेय” किंवा अन्य कादंबरीमधून हेच प्रतीत होत राहतं.

मी इतका चांगला मुलगा होतो,आई-बापाला सांभाळतो,त्यांच्यासाठी सर्व करतो तरी आई-बाप माझ्यापेक्षा इतर भावंडांवर जास्त प्रेम करतात. मी माझ्या भावंडांना इतकं सांभाळतो,आयुष्यभर त्यांच्यासाठी कमी केलं का,तरीही लेकाचे संपत्तीच्या वाटणीत जास्तीचा हिस्सा मागतात. मी ऑफिसमध्ये इतकं राबतो तरीही बॉस त्याला भाव देतात,पगारवाढ देत नाहीत. मी इतका चांगला मित्र आहे त्याचा तरीही त्याने मला अशी वागणूक का द्यावी. वगैरे वगैरे वगैरे…

प्रत्येक पुरुष स्वतःशी असा संवाद करत असतो. पुरुष हे स्वतःची दुखं,वेदना,भावना जे काही असेल ते उघडपणे व्यक्त करीत नाहीत असं म्हणतात. त्यांना नेहमी असं वाटत असतं की आपल्यावर काहीतरी अन्याय झालाय (वाटणे आणि असणे यात फरक),आपण सर्वांसाठी सर्वकाही करतो तरीही आपल्याला योग्य न्याय मिळत नाही. अशा प्रकारच्या भावना उरात दडपून ठेवणारा हा पुरुष जेंव्हा मृत्युंजय,राधेय किंवा कर्णबद्दल कुठे वाचतो-बघतो तेंव्हा त्याच्या भावनेचे-वेदनेचे बांध फुटतात आणि तो स्वतःला कर्णामध्ये पाहू लागतो. कर्णाची आणि आपली दुखे सारखीच आहेत असं त्याला वाटायला लागतं. अगदी द्रौपदी खरी तर माझीच होती,माझ्याच पराक्रमाला शोभून दिसणारी होती पण केवळ सुतपुत्र (आपल्याकडे पैसा,घर वगैरे नसल्याने एखाद्या मुलीने नाकारणे ही भावना) असल्याने तिने आपल्याला झिडकारलं ही भावनाही कर्ण आवडण्यासाठी पुरेशी असते.

असो! इतकी कारणीमीमांसा पुरेशी आहे की कर्ण हेच महाभारतातील सर्वोत्तम व्यक्तिमत्व आहे असं वाटायला.

खुलासा – लेखातून महारथी कर्णाला कुठेही कमी लेखण्याचा प्रयत्न केला नाही. कर्ण हा महाभारतातील शूर योद्धा तर होताच शिवाय सर्वांपेक्षा सरस होता. लेखाचा उद्देश एवढाच की कुठलाही व्यक्ति पुस्तक वाचत असताना किंवा चित्रपट बघत असताना स्वतःला relate करत असतो. स्वतःला शोधत असतो. स्वतःशी संवाद साधायचा प्रयत्न करत असतो. यामधून समजण्यासारखी एक गोष्ट म्हणजे,लेखक आणि दिग्दर्शकात इतकी ताकद असते की तो एखाद्या व्यक्तीबद्दल,घटंनेबद्दल,प्रश्नाबद्दल जगाचा दृष्टीकोण बदलू शकतो. लेखन जर तितकं प्रभावी असेल तर त्यात जगाला दृष्टी देण्याची क्षमता असते. त्यामुळे लेखकाने (म्हणजे प्रभावी लेखकाने,माझ्या सरख्यांनी नाही) ते भान नेहमी जपायला हवं!

Abhishek Buchake   ||   @Late_Night1991

उत्तरायण

 

उत्तरायण

उत्तरायण

महाभारत  ||  मैत्री  ||  दुसरी बाजू  ||  सत्य आणि आभास  ||  कर्ण आणि दुर्योधन 
मित्र कर्ण, मीच तो दुर्योधन ज्याने तुला सर्वप्रथम आपलां मित्र बनवलं। तुझ्या कर्तुत्वाला पारखून तुला सिंहासन दिलं। ज्यावेळेस तू अस्पृश्य होतास, सुतपुत्र म्हणून हिनवला जात होतास तेंव्हा तुझ्यातील प्रखरता पाहूनच तुझ्या खांद्यावर मैत्रीचा हात ठेवला।

तुझा पराक्रम बघून तुझा वापर करून घेता येईल ह्या स्वार्थी भावनेनेच तुझ्यासाठी मैत्रीचा हात लवकर समोर केला। पण आपल्या मैत्रीतील ओलावा इतका होता की कधीच तुझा मत्सर केला नाही। एक योद्धा म्हणून तर तू हवाच होतास पण नंतर निर्माण झालेल्या मैत्रीच्या अनुबंधामुळे माझ्या 99 भवांपेक्षा तू अधिक जवळचा अन विश्वासू वाटत आलास!
हीच मैत्री अखेरच्या श्वासापर्यंत कायम राहील!

पण भीती वाटते! हेच की तुही पितामह किंवा गुरुवर्य प्रमाणे त्या पांडवांचाच हितचिंतक निघालास तर???

तर मग मी पुरता कोलमडून जाईन। मग कुठेतरी मला अश्वत्थामा या पराक्रमी अन निष्ठावंत सैनिकाची आठवण येईल। तुझ्या पराक्रमापेक्षा त्याची निष्ठा अधिक महत्वाची होती हे मला मृत्यूनंतर समजलं! पण मित्रांप्रति काय तो राग कर्ण!

तू तुझ्या प्राक्तनाचे भोग भोगलेस अन मी माझ्या! अजूनही आपण तितकेच गाढे मित्र आहोत! पुढच्या जन्मी जर हाच जन्म मिळाला तर पुन्हा तुझा मित्र व्हायला नक्कीच आवडेल!

जेष्ठ कुंतीपुत्र म्हणून तुला तुझा हक्क कधीच मिळाला नाही अन कौरवांचा मित्र म्हणूनही तुला सर्व स्वीकारू शकले नाहीत। तुला जिवंतपणीच अंतराळात भटकणाऱ्या अतृप्त आत्म्याचे भोग नशिबी आले। तुझा जन्म हा अपघात असला तरी तुझा मृत्यू हा साक्षात ईश्वरनियोजित होता। ह्या अनादी अनंत विश्वात एक जन्म तरी तुला असा भेटेल जेथे तुझ्या ह्या त्यागाचं अन पराक्रमाचं फलित तुला मिळेल। तू भूपती झालेलं मला बघायचं आहे। त्या जन्मातही तुझ्या मैत्रीचा आधार मला हवाच असेल। माझ्या स्वतःच्या पदरी कसलं पुण्य नसेलही, पण सूर्यपुत्रा, पूर्वजांकडून पुण्याचं जे दान मिळालं असेल तो संचय मी तुला अर्पण करेन!

अंधार होतोय… सगळं धूसर दिसू लागलंय… बहुदा जाण्याची वेळ आली असावी… काही प्रश्नांची उत्तरे हवी होती म्हणून मृत्यूनंतर ही भेट घडवली असेल… तू कौंतेय ? राधेय ? जेष्ठ पांडव ? सूर्यपुत्र ? महारथी कर्ण ? नाही… माझ्यासाठी तू फक्त मित्र!!!

टीप – माझ्या #उत्तरायण या येऊ पाहणार्‍या एका लेखनसंग्रहातील हा उतारा! मृत्यूपश्चात कर्ण आणि दुर्योधन यांच्यातील हा संवाद!

– अभिषेक बुचके

Harry Potter Characters are Like Mahabharata

“मोहजालात” अडकले…

“मोहजालात” अडकले…

“मोहजालात” अडकले…  ||

फार पाल्हाळ न लावता अगदी सुरुवातीलाच सांगतो की माझ्या “मोहजाल” नामक एका भयकथेला (?) प्रतिलिपी मराठी कथा या पोर्टलवर एका कथास्पर्धेत तिसरा वगैरे क्रमांक मिळाला आहे. तसं यात आग्रहाने सांगायचं निमित्त म्हणजे ही कथा काय आहे मलाही फार आठवत नाही.

पाच-सहा दिवसांखाली एका मित्राने मला सांगितलं की तुझ्या अशा अशा कथेचा तिसरा क्रमांक वगैरे आला आहे. मला विश्वास बसला नाही. मी तपासून बघितलं तेंव्हा खात्री पटली. आपण कधी कधी एखादं फूल तोडण्यासाठी प्रचंड धडपड करतो, ते आपल्याला मिळत नाही आणि कधीतरी फोनवर बोलत झाडाखाली थांबल्यावर त्या झाडावरूचं फूल हातात येऊन पडतं तसा भाग!

मोहजाल ही अत्यंत रद्दी कथा आहे असं माझं मत होतं. त्याला भयकथा म्हणावी की अर्धवट राहिलेली प्रणयकथा हे मलाच माहिती नाही. पण “मेरा नाम जोकर” सारखे अपघात चालूच असतात.

मोहजाल ही अत्यंत सामान्य दर्जाची कथा आहे असं माझं मत होतं. ते आजही आहे. त्याला भयकथा म्हणावी की अर्धवट राहिलेली प्रणयकथा हे मलाच माहिती नाही. पण “मेरा नाम जोकर” सारखे अपघात चालूच असतात.

माझ्या “खिडकी” अन “नरक्षी” या त्यातल्या त्यात बर्‍या असलेल्या कथांचा पहिला क्रमांक थोडक्यात हुकला होता. त्याचं रेटिंग आजही उत्तम आहे, अन प्रत्येक वाचकाला ती आवडतेच. पण मागील एका कथा स्पर्धेदरम्यान त्या कथा वाचकांपर्यन्त पोचल्या नाहीत. म्हणजे मराठी चित्रपटांचं होतं तसं झालं. त्यावेळेस एका मित्राने मला सांगितलेलं की कथेचं नाव काहीतरी सेंसेशनल ठेव. म्हणजे असं काहीतरी confusing ठेव की लोकांनी title बघितल्यावर वाचकांनी किमान ते वाचावं. मग ठरलं “मोहजाल.” या नावावरून “रसिक” नेमके आकर्षित होतील असं त्याचं म्हणणं होतं जे खरं ठरलं.

यावरून एक अनुभव आला! TRP काय असतो! आपल्याला काय आवडतं, काय वाटतं, काय पटतं यापेक्षा प्रेक्षकांना, वाचकांना काय हवं आहे ते महत्वाचं. चित्रपटात आयटम song त्यामुळेच असतात. news channel वरही असलंच भडक कंटेंट असतं. लोकांना तेच हवं असतं. म्हणूनच सलमान खानचे कथा नसलेले चित्रपट चालतात आणि श्रीदेवी कशी मेली याचं बाथटब मध्ये झोपून प्रात्यक्षिक दाखवणार्‍या वृत्तवाहिन्या TRP मध्ये अव्वल ठरतात.

सब #मोहजाल है…

असो!!! खालील लिंकवर “मोहजाल” ही कथा आहे!

https://marathi.pratilipi.com/story/%E0%A4%AE%E0%A5%8B%E0%A4%B9%E0%A4%9C%E0%A4%BE%E0%A4%B2-ubLi2BNdyIka

केजरीवाल साठी खालील लिंकवर कथास्पर्धेचे निकाल!

https://marathi.pratilipi.com/blog/result-online-katha-mahotsav-91wu2s3pe7l6e64

error: Content is protected !!