CHAPTER 2: शेअर मार्केत गुंतवणूक : Period 2

CHAPTER 2: शेअर मार्केत गुंतवणूक : Period 2

Share Market In Marathi  ||  शेअर बाजार मराठीत  ||  Share Market Classes  ||  Investment || मराठी गुंतवणूकदार

Period 2

= > शेअर मार्केटमध्ये गुंतवणूक कोण करू शकतं???

शेअर बाजारात गुंतवणूक करायची असेल तर सर्वात पहिला प्रश्न पडतो की, मी हे करू शकतो का? किंवा हे करण्यासाठी मला काय करावं लागेल. हे कसं असतं? मला जमेल का? यात धोका आहे का? कुठे जावं लागतं?

सगळं सोप्पं आहे. एकदा पाण्यात उतरलं की माणूस पोहायला लागतो तसं ह्या क्षेत्रात उतरलं की माणूस शिकतो. आधी शिकून ह्या क्षेत्रात उतरल्यास बुडण्याची शक्यता कमी असते आणि बुडू नये म्हणून कोणाचंतरी मार्गदर्शन घ्यावं लागतं किंवा काही बचावात्मक योजना कराव्या लागतात, त्यामुळे शेअर बाजारात गुंतवणूक करताना जाणकार माणसाचा सल्ला घ्यावा.

शेअर बाजारात 18 वर्षांवरील भारतीय नागरिक गुंतवणूक करू शकतो. तो कितीही पैसे गुंतवू शकतो आणि हवे त्यावेळेस गुंतवणूक संपवू/थांबवू शकतो. ही गुंतवणूक 1 ऋपायांपासून कितीही असू शकते. कुठल्याही कंपनीचा 1 शेअर किंवा अनेक शेअर तुम्ही घेऊन शकता. त्यासाठी तुम्हाला कसले अर्ज करायची गरज नाही किंवा कोणाला विचारायची गरज नाही.

हा झाला मूळ भाग! इतका सोपा आहे शेअर बाजार!

त्यामुळे कितीही पैसे, कितीही shares मध्ये कितीही काळासाठी तुम्ही ठेऊ शकता!

सगळ्यात आधी => याचं अकाऊंट काढायचं कुठे किंवा कसं सुरू करायचं?

तुम्ही तुमच्या बँकेतही हे खातं काढू शकता. याला डिमॅट खातं (Demat Account) म्हणतात. तुम्ही बर्‍यापैकी मोठ्या शहरात राहत असलात तर तेथील बँक डिमॅट खातं ही सुविधा उपलब्ध करून देऊ शकते. जर तुमच्या बँकेत ही सुविधा नसेल तर याच्या वेगवेगळ्या कंपन्या असतात. उदा. Angel Broking, Sharekhan, MotilalOswal, Anandrathi वगैरे. हल्ली Open Free Demat Account Online अशा जाहिरातीही असतात. घरबसल्या हे अकाऊंट सुरू करता येतात.

जर विविध brokerage कंपन्यांचे ऑफिस तुमच्या शहरात असतील तर तेथे जाऊन तुम्ही हे खातं काढू शकता. ब्रोकर मार्फत हे अकाऊंट सुरू करता येतात.

यात Demat Account म्हणजे नेमकं काय याची सविस्तर माहिती आपण नंतर घेऊच.

= > शेअर मार्केट म्हणजे काय???

आधी सांगितल्याप्रमाणे हा गुंतवणुकीचा एक पर्याय आहे. अगदी सोप्या अन सहज भाषेत सांगायचं झालं तर कमी किमतीत एखादी वस्तु घेणे अन जास्त किमतीला ती विकणे आणि त्यातून नफा कमावणे हा या बाजाराचा मूलमंत्र आहे. हा झाला साधा-सरळ हिशोब. मग वस्तु घेताना ती कोणती घ्यायची, कशी जोखायची, पडताळून पाहायची हा अभ्यासाचा आणि कसबीचा भाग आहे.

आता इथे वस्तु म्हणजे हातात घ्यायची कुठली वस्तु नसते. ते असतात शेयर्स!!!

म्हणजे शेअर बाजारातील गुंतवणूक म्हणजे, कमी किमतीत एखादा शेअर विकत घेणे अन योग्य किम्मत आल्यास तो विकून नफा कमावणे.

उदा. “स्टेट बँक ऑफ इंडिया” ही राष्ट्रीयकृत बँक आहे. त्या बँकेचा शेअर आपल्या शेअर बाजारात उपलब्ध आहे. सध्या त्याची किम्मत साधारणपणे 300 च्या आसपास आहे. आपण तो आपल्या डिमॅट खात्याच्या मार्फत विकत घेणार. मग Shares किती quantity मध्ये घ्यायचे हा निर्णय आपला असतो. अगदी एकपासून हजारोपर्यन्त आपण कितीही शेअर विकत घेऊ शकतो. अर्थात, आपल्या खात्यात पैसे असतील तर!

समजा, 300 रुपये किम्मत असलेला “स्टेट बँक ऑफ इंडिया” चे 50 शेअर आपण घेतले. काही काळाने त्याची किम्मत 350 झाली आणि आपण ते विकले तर आपल्याला…

विक्री किम्मत (350) – खरेदी किम्मत (300) = 50 रुपये एका शेअर मागे नफा झाला. असे आपल्याकडे 50 शेअर आहेत. म्हणजे 50*50 = 2500 रुपये हा आपला नफा झाला.

[[ सूचना – ह्या खरेदी-विक्रीवर काही कर असतात. कंपनी (Angel Broking, Anandraathi इतर) त्यावर ब्रोकरेज आकारते. पूर्ण रकमेच्या अर्धा टक्का किंवा 0.2 टक्के वगैरे. ते वेगवेगळं असू शकतं. पण खूप जास्त नसतं. त्यानंतर सरकार त्यावर नेहमीचा कर लावते. तोही किरकोळ असतो. ]]

= > शेअर खरेदी-विक्री

तुम्ही एखादा शेअर किती काळ जवळ बाळगू शकता किंवा कधी घेऊन कधी विकू शकता? उत्तर आहे कितीही काळ, कधीही…

आज-आत्ता खरेदी केलेला शेअर तुम्ही आजच-लागलीच विकू शकता.

आज खरेदी केलेला शेअर तुम्ही उद्या, परवा, महिन्यांनी, वर्षानी विकू शकता किंवा मेल्यावरही तो share तुमच्या demat खात्यावर तसाच राहतो जो वारसाला मिळतो.

अजूनही शेअर बाजार समजला नाही??? मग हे वाचा…

एक शेतकरी आपल्या शेतात धान्य करतो. त्यासाठी त्याला विविध प्रकारे खर्च येतो. म्हणजे बियाणे, खत, फवारणी इतर गोष्टी. ही झाली त्याची मूळ गुंतवणूक. गृहीत धरा ती गुंतवणूक 3000 रुपये आहे.

मग काढणी झाल्यावर तो शेतकरी त्याचं धान्य घेऊन बाजारात जातो. त्याला गुंतवलेल्या रकमेपेक्षा जास्त पैसे येतील अन नफा मिळेल अशी अपेक्षा असते.

जर त्या शेतकर्‍याला पैशांची तातडीने गरज नसेल तर, त्याच्या मालाला बाजारात योग्य भाव येईपर्यंत तो वाट बघेल आणि योग्य भाव आल्यास तो माल विकेल. बाजारातील एकंदरीत परिस्थिती लक्षात घेऊन त्याचा अंदाज असेल की त्याच्या मालाला 7000 रुपयांपर्यंत भाव मिळू शकतो, तर तो वाट बघेल.

पण समजा, त्या शेतकर्‍याला तातडीने पैशांची गरज आहे आणि नंतर भाव पडेल याची भीती  आहे किंवा साठवणूक करायला जागा नाही तत्सम कारणाने त्याने आहे तो माफक नफा पदरात घेऊन तो 5000 रुपयांना ते धान्य विकून टाकतो.

पण जर त्या शेतकर्‍याने जास्त नफा येईल अशा अपेक्षेने तो माल विकला नाही अन काही कारणास्तव तुरीचे भाव कोसळले आणि त्याचा दर फक्त 2500 झाला तर त्याचं नुकसान होईल. याला त्याची RISK म्हणता येईल. एकंदरीत, बाजाराची परिस्थिती बघून निर्णय घ्यावा लागतो.

Investment, Risk & Returns…

अशा परिस्थितीत त्याला बाजारातील जाणकाराची (बाजारतज्ञ) आणि निर्णयक्षम व्यक्तीच्या सल्ल्याची आवश्यकता असते. हा बाजारतज्ञ त्याला काळ-वेळ-परिस्थिती व इतर बाबींचा अभ्यास करून त्या शेतकर्‍याला योग्य मार्गदर्शन करून त्याला नफा मिळवून देण्यास सहाय्य करू शकतो. किंबहुना, हे बाजारतज्ञ, पुढच्या मोसमात कोणत्या पिकाला चांगला दर मिळेल हे हेरून कोणतं पीक घ्यावं याबद्दल शेतकर्‍याला सल्ला देऊन मार्गदर्शन करू शकतात.

यात दूसरा भाग असा…

एक व्यापारी ज्याला पैसा कमवायचा असतो, शेतमालाची साठवणूक करायला गोदाम आहे, भविष्यात भाव पडले तरी होणारं नुकसान सहन करायची ताकत असते. पण कालांतराने त्या मालाला चांगला भाव मिळेल अशी त्याची अपेक्षा असते अन बाजाराचा अभ्यासही असतो. तो व्यापारी शेतकर्‍याकडून 5000 रुपयांना ते धान्य खरेदी करून गोदामात ठेवतो.

मग काही कारणास्तव त्या धान्याचे भाव कमी-जास्त होतात, सरकारचा हमीभाव येतो पण व्यापारी न डगमगता ते धान्य जवळ ठेवतो. काही दिवसांत (व्यापार्‍याच्या अंदाजाप्रमाणे) मग भाव वाढतात अन तो व्यापारी ते आठ हजारांना विकतो.

हा झाला त्याचा calculated risk आणि Perception चा भाग! त्याची जोखीम घ्यायची तयारी होती, बाजाराचा अभ्यास होता अन जास्त नफा हवा होता.

शेअर बाजारही असाच काहीतरी असतो. फक्त धान्य वगैरेच्या जागी एखाद्या कंपनीचे शेअर असतात.

शेअर बाजारात विविध कंपन्यांचे शेअर असतात.

उदाहरण, बँक क्षेत्रात – SBI, Axis Bank इत्यादी. IT क्षेत्रात –TCS, Infosys इत्यादी. वाहन क्षेत्रात –Bajaj, Tata, Maruti Suzuki इत्यादी.

असे विविध क्षेत्राशी निगडीत हजारो कंपन्यांचे शेअर असतात. त्यातील चांगल्या कंपन्यांचे आणि काळ-वेळ, बाजाराचा कल, देशातील राजकीय वातावरण, नैसर्गिक स्थिति अशा विविध बाबींचा विचार करून योग्य शेअर निवडता येतात.

-*-*-*-

OPEN DEMAT ACCOUNT ONLINE // सुरू करा डिमॅट अकाऊंट घरबसल्या

https://5minwebsite.angelbroking.com/Diykyc/SubbrokerLead?SbTag=QkJDQg==

अभिषेक बुचके (शेअर ब्रोकर)

© 2019, ||-अभिषेकी-||. All rights reserved.

Leave a Reply

Be the First to Comment!

Notify of
avatar
wpDiscuz
error: Content is protected !!