आपल्याला जर आपल्या रचना, संकल्पना, मत येथे मांडायचं असेल किंवा कुठलीही जाहिरात ह्या संकेतस्थळावर करायची असेल तर latenightedition.in@gmail.com यावर संपर्क करावा!

Tag: मराठी चित्रपट

जाऊं द्या ना बाळासाहेब!

जाऊं द्या ना बाळासाहेब!

#जाऊं द्या ना बाळासाहेब!  समीक्षा का काय म्हणतात ते! Film Review

Baby Bring It On

गिरीश पांडुरंग कुलकर्णी ह्या अवलिया लेखकाची दिग्दर्शित केलेली पहिली कलाकृती म्हणजे जाऊं द्या ना बाळासाहेब! हा चित्रपट. आजवरचे गिरीशचे लेखक म्हणून पाहिलेले चित्रपट हे मुख्यतः ग्रामीण जीवनावर आधारलेल्या कथेंचे होते. जाऊं द्या ना बाळासाहेब! हा चित्रपटही पूर्णतः ग्रामीण भागातील कथेवर आधारित आहे. आजवर लेखक व अभिनेता म्हणून एक वेगळीच लकब घेऊन भेटणारा गिरीश पहिल्यांदाच दिग्दर्शक म्हणून भेटत असताना प्रेक्षकांच्या त्याच्याकडून अपेक्षा असणं साहजिकच आहे. पण जाऊं द्या ना बाळासाहेब! ही कलाकृती पाहताना थोडासा हिरमोड होतो. एक संवेदनशील लेखक म्हणून परिचित असलेला गिरीश आणि आजवरच्या त्याच्या कलाकृती बघून एकंदरीत काहीतरी सामाजिक विषय असेल यात शंका नव्हती. नेहमीप्रमाणे विनोदी मांडणी करून एक गंभीर विषय उलगडण्याची गिरीश कुलकर्णी यांची पद्धत आहे.

कथा आहे गावातील एका बड्या राजकारण्याच्या (मोहन जोशी) आफराट पोराची. बाळासाहेब त्यांचं नाव. अर्थात गिरीश कुलकर्णी. तर हे बाळासाहेब म्हणजे बापाच्या इस्टेटी वर ऐशो-आरामात जीवन जगणारे तरुण! बाळासाहेब म्हणजे रंगेल, मनमौजी पण चांगल्या मनाचा माणूस. एखाद्या पाटलाच्या बिघडलेल्या पोराच्या अंगात जितके खोड्या असतात त्या इथे नाहीत. पण बाळासाहेब वाईट वाटेला लागलेले नक्कीच आहेत. बाळासाहेबांना त्यांच्या वडलांचं राजकारण वगैरे आवडत नसतं. मस्त हुंदडत राहावं एवढीच त्यांची मनीषा असते. असं हे आत्मकेंद्री पात्र. त्यांच्या संगतीला असतात त्यांचे दोन जिवलग मित्र. बारा धंदे बसवलेला विकास अन लेखक असलेला चौधरी. बाळासाहेबांचं त्यांच्या वडलांच्या हट्टामुळे लग्न मोडलं असतं. अगदी वरात मागे फिरवावी लागलेली असते. मग त्यानंतर बाळासाहेबांच्या डोक्यावर थोडासा परिणाम होतो. असेच डॉक्टरचे उंबरठे झिजवत बाळासाहेब पुण्यात जातात अन तिथे अपघाताने ते बघतात उर्मी अर्थात मनवा नाईक हिच्याशी! मनवा ही स्वतंत्र विचारांची, वेगळ्या वाटेवरची मुलगी. तिच्या संपर्कात येऊन बाळासाहेब जरा विचारी होतात. किंबहुना तिच्यावर इम्प्रेशन पडावं म्हणून ते तसा घाट घालतात. बाळासाहेबांना ती आवडलेली असते. मग त्याच सगळ्या प्रकारात ते लेखक चौधरीच्या लिखानावर नाटक बसवायला घेतात. मग नाटकात काम कोण करणार? तर गावातील गावकरी. बाळासाहेबांना त्यांच्या वडलांनी एक तर आहे ते राजकारण करा किंवा काहीतरी नवीन मांडणी करून दाखवा अन बिनपैशाचे दोन माणसं तरी जमा करून दाखवा असं आव्हान. ह्यात मग डाव-प्रतिडाव आले अन राजकारणही आलं. शेवटी मग ते बसवत असलेले नाटक अन खरं आयुष्य यांत काहीतरी संबंध….

Image result for जाऊ द्या ना बाळासाहेब चित्रपट

अभिनय –

अभिनयाच्या बाबतीत तर सर्वांनी कमाल केली आहे असं म्हणावं लागेल. गिरीश कुलकर्णीने आजपर्यन्त बर्‍याचदा ग्रामीण भूमिका साकारल्या आहेत. ही त्यापेक्षा नक्कीच वेगळी आहे, पण बाज अन लहेजा तोच वाटतो. पण चेहर्‍यावरचे हावभाव अन एकंदरीत मिश्किलपणा त्याने मस्त रंगवला आहे. पाटलाचा निर्बुद्ध पोर हे सुरूवातीला थोडं अति वाटतं पण गम्मत आणि विनोद म्हणून तो आपण सहज पचवू शकतो. मध्यंतराच्या आधीचा बाळासाहेब अन नंतरचा बाळासाहेब यांत बराच फरक आहे जो गिरीशने अतिशय उत्तमपणे टिपला आहे. गिरीशची ही भूमिका जारी वेगळी असली तरी त्याला नेहमीच्या पठडीतून बाहेर काढणारी वाटत नाही. मध्यंतरी पुणे 52 किंवा अग्लि चित्रपटात त्याने ह्या चौकटीतून बाहेर पावले टाकली होती जी यशस्वी झाली होती. पण पुन्हा ग्रामीण भागातील भूमिका हे अभिनेता म्हणून त्याची वाढ खुंटवणारं वाटतं. नेहमीप्रमाणे गिरीशने ही भूमिकाही उत्तम पार पाडली असंच म्हणूया शेवटी. बाकी बाळासाहेबांचे मित्र म्हणून दिसणारे विकास, योगेश यांच्याही भूमिका उत्तम झाल्या आहेत. लेखक चौधरी तर अगदीच जमून आला आहे. त्याच्या हावभावातून व्यक्त होणारी हतबलता, नैराश्य, कधी धूर्तपणा हा कोणत्याही मानसाच्या स्थायी भावाला जागृत करणारा वाटतो. मोहन जोशी यांनीही आपलं नाणं खणखणीत वाजवलं आहे. सुरुवातील गाणं चालू असताना तर काही सेकंदाचा सीनमध्ये मोहन जोशींनी जो वात्रट मिष्किलपणा दाखवला आहे तो कमाल आहे. रीमा लागू यांना एका वेगळ्या शैलीत बघायला मिळालं यात आनंद आहे. त्यांचा अभिनय ‘perfect’ असतो. वेगळी भूमिका असली तरी भूमिकेला फार काही हाताला आहे असं वाटत नाही. काही सीन वगळता त्यांचं पात्र थोडसं निशब्द वाटतं. म्हणजे बाळासाहेब अन त्यांच्या वडलांतील दुवा असलेल्या आईसाहेब किंवा पहलवान ह्या विनोदनिर्मिती यातच गुंग असतात. भाऊ कदम नेहमीप्रमाणे चौकार मारून मोकळा होतो आणि क्षणभर डोळ्यात टचकण पाणीही आणतो. बाकी मनवा नाईक सुंदर दिसतेच अन सुंदर अभिनयही आहे. सईला ह्या भूमिकेत घेण्याचा अट्टहास का? हा प्रश्न पडतो. ह्या भूमिकेत तिला imagine करणं जरा जड जातं. तिच्याकडून काहीतरी अजून चांगलं नक्कीच अपेक्षित आहे.

कथा –

गिरीश हा संवेदनशील अन उत्तम लेखक आहे. त्याच्या लिखाणात एक मार्मिक विनोद असतो. त्याच्या लिखाणाला एक वेगळाच फॉर्म आहे. एका उंचीवरून सुरू झालेली कथा दुसर्‍या उंचीवर जाताना किती घाटवळण घेत जाते हे गिरीशलाच माहीत असतं. ही कथा मात्र कुठल्यातरी घाटात घुटमळते. कथा उत्तम आहे पण कथेचा शेवट काहीतरी वेगळा असेल अशी अपेक्षा असते. चित्रपटाच्या सुरूवातीला ग्रामीण विनोद अन अतिशयोक्तिचा मारा आहे. तिथे माणूस हास्यात खिळून जातो. पण नंतर कथा खुंटल्यासारखी वाटते. मध्यंतरानंतरही काही कंटाळवाणे सीन आहेत. प्रेक्षकांना शेवट काय होईल याची उत्कंठा अन घाई लागते. शेवटी ही गाडी अपेक्षित वळण घेत अपेक्षित ठिकाणीच पोचते. हा प्रकार काही रुचत नाही. शेवटचा नाटक करताना भाषण हा प्रकार तर बालिश वाटू लागतो. पुण्यात असं काही घडलं असतं तर पुणेकरांनी भयंकर ‘अपमान’ केला असता. नाटक करत असताना अन दुसर्‍यांच्या तोंडून पुस्तक वाचून बाळासाहेब अचानक बदलतात अन बापाच्या विरोधात बंड करून उभे राहतात हा प्रकार काही समजत नाही.

सर्वात महत्वाचं म्हणजे चित्रपटाच्या कथेत नावीन्य असं वाटत नाही. असे चित्रपट हिंदीत येऊन गेले आहेत. बाळासाहेब तर अगदी राजा बाबू किंवा अक्षय कुमार वाटतात. आजची निम्मी तरुणाई फेसबूक वर आहे अन निम्मी बॅनर वर हे शब्द बरच काही सांगून जातात. समाजात काहीतरी वेगळं राजकारण काहीतरी वेगळी मांडणी तरुणांनी करावी असा कथेचा मतीतार्थ आहे. पण वाट थोडीशी चुकल्याप्रमाणे वाटते. बिघडलेले बाळासाहेब, उर्मी, लेखक, मग काहीतरी प्रकल्प, पाडला जाणारा वाडा, सईचं लग्न, सुधारलेले बाळासाहेब, आईसाहेबांचा आशीर्वाद आणि गावकर्‍यांचं नाटक यात कुठेतरी ताळमेळ सुटल्याप्रमाणे वाटतो. गाडी थेट जात नाही, जरा जास्तच वळण घेत जाते त्यामुळे खूप गोंधळल्यासारख होत जातं. एका ऊतम विषयाला थोडं विसकटल्याप्रमाणे कथा मिळते, तेही गिरीशकडून हे रुखरुख लाऊन जातं.

दिग्दर्शन –

दिग्दर्शक म्हणून गिरीशचा हा पहिलाच चित्रपट. पण गिरीशने ती जबाबदारी लीलया पेलली आहे असंच वाटतं. सुरुवातीच्या गाण्यापासून ते शेवटच्या वाड्यातील भागापर्यंत एक दिग्दर्शकीय दृष्टीकोण दिसून येतो. कुठेही नवखेपणा वाटत नाही. अगदी चित्रपटाची शीर्षक नावे देताना ‘पेशल अभिनय’ वगैरे जे अस्सल गावरण शब्दांची उधळण केली आहे ती संकल्पना भारीच आहे. सुरूवातीला गाणं चालू असताना काही घडामोडी घडतात तेही सुंदरच म्हणावं लागेल. सगळी locations पुणे व आसपासची आहेत. FTII मधले मोजके सीन आहेत त्यातही नायिका/मनवा सिगरेट वगैरे ओढते वगैरे ओढते आहे अन वैचारिक बोलते आहे हे खूपच अति होतं. कारण तिथे नेहमी तेच दृश्य असतं. बाकी दिग्दर्शक म्हणून गिरीश कमी पडला नाही. पुढे त्याच्याकडून अजून उत्तम कलाकृती बघायला मिळतील हे नक्की!

संगीत –

अजय-अतुल यांचं संगीत हे चित्रपटातील एक पात्र असतं. चित्रपटाच्या सुरुवातीच्या डॉल्बी गाण्यापासून ते शेवटच्या गोंधळापर्यन्त सगळीच गाणी उत्तम आहे चित्रपटासाठी महत्वपूर्ण आहेत. मोना डार्लिंग गाणं गरजेचं नव्हतं अन खूपच भिकार वाटतं. पण अजय-अतुल ह्यांनी जे संगीत दिलं आहे ते अप्रतिम आहे. त्या संगीतामुळे चित्रपटाला एक वेगळीच शोभा येते. सैराट नंतर ही त्यांच्या संगीताची मेजवानीच म्हणावी लागेल. उत्तम!

थोडक्यात काय —-

थोडक्यात काय तर, चित्रपटात अर्भाट विनोद आहेत जे तुम्हाला हसवतात. ग्रामीण ठसका आहे. काही क्षण भावनात्मक प्रसंगही आहेत. उत्तम संगीत आहे. उत्तम अभिनय आहे. वेगळी मांडणी हुकली आहे. थोडीशी अतिशयोक्तिही होते. महत्वाचं म्हणजे एक गंभीर विषय आहे. गोळाबेरीज म्हणाल तर एकदा बघून यावा असा चित्रपट आहे. फार अपेक्षा न ठेवता अन फार निराशाही होणार नाही!!! तुमचे शंभरपैकी 65-70 रुपये वसूल होतील.

ती सध्या काय करते?

अभेद्य किल्ला!

अभेद्य किल्ला!

किल्ला  || मराठी चित्रपट  || जाणिवांचा समुद्र  || संवेदना  ||  पौगंडअवस्था  || एकटेपणा

जेमतेम दीड तासांचा हा चित्रपट, पण त्याने लहानपणीच्या विश्वातील अनेक आठवणींना अलगदपणे स्पर्श केला. जणू काही जुना फोटो अल्बम डोळ्यासमोरून जात होता. यातील प्रसंग जरी वेगळे असले, संदर्भ जरी वेगळे असले तरी तो एकटेपणा आयुष्याच्या त्या टप्प्यावर गाठल्याशिवाय राहत नाही. प्रत्येकाच्या मनातील दडलेल्या अन अधूनमधून उचमळून येणार्‍या, वाहत येणार्‍या बालपणाला करून दिलेली वाट म्हणजेच हा चित्रपट!!! एक मनमोहक अनुभूती!!

शांततेचाही एक आवाज असतो; कोणाला हवाहवासा अन कोणाला कर्कश्य वाटणारा असा आवाज. तो आवाज नेहमीच बुद्धासारखी स्थिरता देणारा किंवा अंतर्मुख करणारा नसतो, तर कधीकधी तो इतका कर्कश्य होतो की त्यापेक्षा गोंगाट हवाहवासा वाटू लागतो. असे शांततेचे प्रतिध्वनी किल्ला हा चित्रपट पाहिल्यावर मनात घुमत राहतात.

आयुष्यात एकटेपणाइतका क्रूर सोबती कोणीही असत नाही. एकवेळ असंगाशी संग बरा वाटतो पण एकटेपणाशी संग झाला तर आयुष्याचा वाळवंट होण्यास वेळ लागत नाही. अशाच एकटेपणाची हुरहूर अनुभवायला लावणारी कलाकृती म्हणजे किल्ला हा चित्रपट!

एक मध्यमवयीन नौकरी करणारी स्त्री आपल्या एकुलत्या एक, सातवीत शिकणार्‍या मुलाला घेऊन कोंकणात येते, किंबहुना नौकरीत बदली होते म्हणून अपरिहार्यपणे तिला पुण्याहून कोकणातील एका छोट्याशा खेड्यात यावं लागतं. ह्या स्त्रीने वर्षभरापूर्वीच आपला नवरा अन त्या मुलाने आपला पिता गमावला आहे. अशा भावनिक पातळीवर एकटेपणाच्या परिस्थितीत ते दोघे एका नवीन ठिकाणी येऊन राहत आहेत.

एकटी स्त्री एका किशोरवयीन मुलाला घेऊन एका परक्या शहरात येते, तेथे नौकरी करते अन नुकताच झालेला आघात विसरायचा प्रयत्न करत असते. कामानिमित्त झालेली बदली ही तिला कदाचित हवीहवीशी वाटत असते. नवीन ठिकाण जुन्या आघातांचे घाव भरून काढेल असा तिचा अंदाज असतो. पण त्यासोबत येणार्‍या जबाबदार्‍या पेलणे तितकं सहज नसतं. एका बाजूला ती काळाचे घाव विसरून नव्याने आयुष्याला सुरुवात करायचा प्रयत्न करत असते पण तिचा मुलगा चिन्मय जुने आघात विसरू शकत नसतो. तो त्यात आणखीनच गुरफटत जातो. वारंवार त्या आठवणी त्याला त्याच्या एकांतपणाची जाणीव करून देत असतात. दुसर्‍या बाजूला नवीन जागा, नवीन शाळा आणि आईचं कामात जास्त गुंतत जाणं हे त्याच्या एकटेपणाच्या अंधाराला अजूनच दाट करत असतं.

पौगंडवस्था ही अशीच मनात कल्लोळ निर्माण करणारी. आपलं स्वतःचं वलय निर्माण करू बघणारी. स्वतःला जगाच्या पसार्‍यात कुठे आहे असे प्रश्न विचारणारी, जगाला आपल्या दृष्टीतून एक आकार देऊ पाहणारी. वडलांचं सोडून जाणं, तो एकटेपणा आणि अशी पौगंडवस्था चिन्मयच्या मनात एक पोकळी निर्माण करत असतात, एक संक्रमण घडवत असतात.

कोकण ही केवळ एक जागा नसून ईश्वराने निर्मित केलेली एक जीवंत कलाकृती आहे. असं ठिकाण जे प्रत्येकाला त्याचं खरं रूप दाखवत असतं अशी मायानगरी! एक पारदर्शक आरसा! मनाला हुरहूर लावणारी, एकांतालाही भय वाटेल अशा देखण्या रूपाने कोकणनगरी भावविश्वावर घाव करत असते. अशा ठिकाणी येऊन ती स्त्री आपल्या पतीला अन तो मुलगा आपल्या पित्याला अजूनच आठवत राहतात. तो मुलगा अन त्याची आई एकमेकांना धड आपल्या वेदना-दुखं ही सांगू शकत नाहीत. तुला मी अन मला तू अशीच त्यांच्या आयुष्याची रूपरेखा असूनही दोघांच्या मध्ये विसंवादाचे जणू अभेद्य तटबंदी उभी आहे असं जाणवत जातं.

आई कामावर गेल्यामुळे भेडसावत जाणारा एकटेपणा अन नवीन ठिकाणी नवीन माणसांत रमू पाहणारा चिन्मय, ज्याला खर्‍या-खोट्याची किंवा चांगल्या वाईटची काहीच जाण नाही तो एकटेपणा दूर करण्यासाठी कोणाचातरी सहवास शोधत असतो. मग ते त्याच्या शाळेतील उनाड पोरं असोत किंवा दारू पिणारा मासेमार! हे करत असताना आपण कसलीतरी चौकट मोडत आहोत हे माहीत नसतं, पण आपल्या आईला हे कळलं तर ती रागवेल हेही माहीत असतं, अशा गोंधळलेल्या अवस्थेत चिन्मय अडकला असतो. तो पुण्यात असताना त्याच्यासोबत २४ तास सोबत असणार्‍या त्याच्या मामेभावाची आठवण त्याला येत असते अन तो त्याला आपल्या नवीन आयुष्याची कथाही पत्राद्वारे सांगत असतो. कदाचित तेच एक त्याच्या व्यक्त होण्याची जागा असते. कोवळं वय, नुकताच झालेला आघात, नवीन जागा, कामाला जाणारी आई अन दिवसभर जिवावर उठणारा एकांत यामुळे तो चिडचिडा होत जातो. मनाच्या खोल कुठेतरी बरच काहीतरी खुपत असतं पण त्याला वाट मिळत नसते. त्यात कोकणातील गूढ शांतता जी मनातील एकांताला एकटेपणाला वाढवत असते.

ह्या एकांताला वाट करून देण्यासाठी तो मित्रांत मिसळतो. त्याची अनेकांशी गट्टी जमते. तो त्यांच्यात राहून व्यक्त होऊ लागत असतो. काहीही करून आयुष्यातील एकटेपणा तो घालवत असतो. अशातच तो एका दिवशी मित्रांसोबत जवळच्या एका किल्ल्यावर जातो… अथांग समुद्राच्या काठावर एखाद्या तपस्वी ऋषिसारखा उभा अभेद्य किल्ला!!

Image result for killa movie

आपण कधीतरी एखादी जागा बघतो अन नकळतपणे त्या जागेच्या प्रभावाखाली जातो. ती जागा आपल्या मनावर धुक्याची चादर आच्छादून टाकते अन स्वतःचं अस्तित्व आपण त्या भोवतालात हरवून जातो. चिन्मय सर्व विसरून त्या किल्ल्याला निरखत असतो. कदाचित त्याचं अस्तित्व त्याला स्वतःसारख वाटत असतं.

मग पावसाच्या सरी सुरू होतात अन त्या भल्या मोठ्या किल्ल्याच्या तटबंदित तो हरवतो… जोराच्या पाऊस-वार्‍यात एकटा त्या किल्ल्यावर अडकतो… त्याचे नवीन मित्र, ज्यांना तो स्वतःचे सोबती समजत असतो ते त्याला सोडून निघून गेलेले असतात… हा धक्का त्याच्या संवेदनशील मनावर आघात करणरा असतो.. तेथे त्याला जाणीव होते स्वतःच्या ह्या जगातील एकटेपणाची… आपली काळजी करणारं कोणीच नाही अशी ती भावना… आपण जगात एकटेच आहोत, आपण जगलो-मेलो तरी आपली काळजी कोणाला पडलेली नाही असं त्याला वाटू लागतं… तेथे त्याला वडलांची उणीव प्रकर्षाने जाणवते…

गूढ सावल्याणी घेरले गेल्याची भावना त्याच्या मनात घट्ट होते… कामावर जाणारी आई अन आपल्याला सोडून जाणारे मित्र ह्यामुळे तो आणखीनच बिथरतो… आयुष्यात एकटेपनाशिवाय काहीच नाही ही ती भावना.. अगदी मग दारुड्या मासेमार व्यक्तीतही तो सोबती शोधतो… पण कुठेतरी चुकत आहे असही त्याला वाटत असतं… तडक उठून पुण्याला जावं, कुठेतरी निघून जावं ही साहजिक भावना त्याच्या मनात उमटत जाते… आयुष्यात नव्यानेच घडणार्‍या घटना सांगव्यात तरी कोणाला असं त्याला वाटत असतं… त्याला व्यक्तच होता येत नसतं. एक क्षण तर असा येतो की त्याला वाटतं आपली आई नोकरीतील बढतीमुळे खुश आहे अन नवीन आयुष्यात रमत आहे अन आपल्याकडे तिचं दुर्लक्ष होत आहे..

दुसरीकडे चिन्मयची आईही एका वेगळ्याच संकटातून जात असते… नवीन ठिकाणी नोकरीत येणारे अडथळे अन त्यात होणारा नाहक त्रास यात ती गुरफटते आणि तिचं चिन्मयकडे दुर्लक्ष होत असतं… बिकट परिस्थितीत समुद्राच्या मध्यावर अडकलेल्या एका लहानशा होडीप्रमाणे तिची अवस्था असते… अशा परिस्तितीत कुठेतरी दीपस्तंभ चमकेल अन त्याकडे धावत सुटू असं तिला वाटत असतं… ह्या परिस्थितला एकट्यानेच मार्गस्थ व्हावं लागणार आहे अन आपल्या मुलालाही सुखरूप ठेवायचं आहे हेही तिच्या मनात पक्क असतं… तिच्याही मनावर वारंवार होणारे आघात याने ती आणखीनच कमकुवत अन हळवी होत असते पण त्यातून बाहेर पडायचा मार्ग तिला सापडत नसतो…. चिन्मयचा स्वभाव चिडका अन अबोल होत असल्याने तीही चिंतेत असते.

एका बाजूला हातातू जाणारा मुलगा अन दुसरीकडे नोकरीतील पेच अशा पेचात ती सापडते… तिचंही आयुष्य एका काळोख्या अन अभेद्य तटबंदी असणार्‍या किल्ल्याप्रमाणे असतं… बोलावं तर कोणाला अन सांगावं ते काय हाच तिच्यासमोरचा प्रश्न…

प्रसंगाची गुंफणही अशी होत जाते की ते दोघे एकमेकांपसून अजूनच दूर जात राहतात. पण शेवटी दूर जाणारे मार्ग हे वर्तुळाकार असून शेवटी ते दोघे पुन्हा एकमेकांच्या विश्वाशी संलग्न होतात. समुद्राच्या लाटा कधी शांतपणे किनार्‍याला लागतात तर कधी खळखळाट करत आदळतात. चंद्राच्या अस्तित्वाने स्थिर पाण्यालाही जिवंतपणा येतो. पण किनार्‍यावर येणार्‍या प्रत्येक लाटेला पुन्हा विशाल सागरात मिसळावं लागतं.

हे दोघेही अशा एका चिरेबंदी किल्ल्यात अडकले आहेत जो पार करणं अशक्य वाटत असतं… दोघांच्या अडचणी वेगळ्या असल्या तरी ते एकमेकाला त्या स्पष्टपणे सांगू शकत नाहीत… समुद्राच्या तटावर समुद्रांचे आघात सोसणार्‍या अन एकांती असलेल्या किल्ल्याप्रमाणे त्यांचं आयुष्य बनलेलं असतं.

एकटेपणा हा त्यांच्या अडचंनींचा मूळ गाभाच बनलेला असतो… हाच तो किल्ला!!! प्रचंड पावसात, खळाळत्या लाटांचा सामना करणारा पण बुरूज ढासळले तरी खंबीरपणे स्वतःची ओळख दाखवून देणारा किल्ला!!

खर्‍या आयुष्यात काहीही चमत्कार नसतात. असतात त्या फक्त तडजोडी… समोर येणार्‍या परिस्थितीशी जमेल तसं झगडायचं! जिंकणे हरणे याला काही अर्थच नसतो… शेवटी एक तडजोड करावी लागते अन पुन्हा त्याच वर्तुळात पुन्हा नव्याने प्रवास करावा लागतो!! बास हेच आयुष्य!!!

कुठेतरी दीपस्तंभ चमकतो आणि सर्वस्व पणाला लावून त्याच्याकडे धावत सुटावं लागतं. मळभ दूर होते. निरभ्र होतं. आहोटी लागते आणि खळाळणार्‍या लाटा पुन्हा शांत होतात. कटू अंनुभावातून गेल्यानंतर, आईला मिठी मारून मनमोकळ झाल्यानंतर मनातील अव्यक्तपणा दूर होतो. मन हलकं होतं. तो जगाला नव्या जाणिवेने सामोरा जात असतो. चिन्मयचे मित्रांशी असलेला मनमुटाव दूर होतो अन स्वच्छ मनाने तो सर्वाला सामोरा जातो. मनात एक उत्साह दाटतो. सगळं व्यवस्थित होतं. पुन्हा त्याच्या आईची बदली होते पण आता चिन्मय आपल्या कोशातून बाहेर आलेला असतो, किल्ल्याच्या तटबंदी ओलांडायची ताकत त्याच्यात असते. पौगंडअवस्थेतून तो बरच शिकून जातो. ज्या किल्ल्यावर त्याला एकटेपणाच्या खोल विहिरीत ढकलल असतं तिथे पुन्हा त्याच मित्रांसोबत जाऊन तो नवीन संवेदना भरून ऊर्जित होतो.

चित्रपट हा काही मनोरंजक वगैरे नाही. चित्रपट हा मनातील खदखद बोलून दाखवणारा आहे. पण सामाजिक वगैरे अशा भानगडीतही अडकलेला नाही. आहे ती फक्त एक अस्वस्थता, खदखद, जाणिवांचा समुद्र!! जगातील प्रत्येक मनुष्याच्या टप्प्यात एकदातरी ही परिस्थिती येतेच येते, ज्याला प्रत्येकजण आपआपल्या पद्धतीने सामोरा जात असतो. कुठल्याही संवेदनशील माणसाच्या मनाला स्पर्श करणारा असा हा चित्रपट किंवा एक कथा आहे. याला नेहमीच्या मोजपट्टीत मोजता येणार नाही. याचं विश्व वेगळं आहे, एखाद्या परिकथेप्रमाणे… कोशातून बाहेर पडणार्‍या फुलपाखराप्रमाणे… चित्रपटाचा प्रत्येक सीन हा वस्तुनिष्ठ वाटतो. कुठेही बटबटीतपणा नाही. एक संथ प्रवाह.. नदीचा संथ प्रवाह…

एक कविता जी ह्या चित्रपटात आहे…

सागराने नाविका मनी संकट मोठे पेरले,

वादळाने होडीस एका दशदिशांनी घेरले…

शीड तुटले, खीळ तुटले, कथा काय या वल्हयाची,

नाविकासही फिकीर नव्हती पुढे राहिल्या पल्ल्याची…

नशीब नव्हते पाठीशी, नव्हता अनुभव गाठीशी,

उभा ठाकला एकटाच युध्द होते वादळाच्या वय वर्ष साठीशी…

स्वबळी विश्वास मोठा त्यास तोड कर्तुत्वाची,

रौद्र वादळ शांत जाहले पागळले शत्रुत्वही…

एकवटला धीर हा, कोठून येतो तत्क्षणी,

शतबाहुंचे बाल येते जो मातृत्व तरळते मनी…

कोकण जितकं सुंदर आहे तितकच ते गुढही आहे… अंतर्मुख करणारं, स्वतःला स्वतःच्या आयुष्यात डोळे उघडून बघायला लावणारं कोकण… शांतातेचाही आवाज ऐकायला लावणारं कोकण… मनाला एकटं पाडणारं कोकण… किल्ला असो किंवा शाळा हा चित्रपट असो, कोकण दर्शन मन खिन्न करणारं वाटतं… मनाला रुखरुख लावणारं वाटतं…

===समाप्त===

@Late_Night1991  ||  अभिषेक बुचके

एक हजाराची नोट

error: Content is protected !!